Author: Admin

Mashina — inson tomonidan o’ylab topilgan ma’lum bir foydali ishni bajaradigan mexanizmdir. Masalan, qandaydir qutini g’ildirak ustiga o’rnatsangiz. Siz hali mashina yaratgan bo’lmaysiz. Kerakli natijaga erishish uchun siz uni ishlatishingiz, … Read More

Kompyuter yoki elektron-hisoblash mashinalari — insoniyat qilgan ixtirolarning eng oqilonalaridan biri bo’lsa, ajab emas. Hozirgi kunda kompyuterlar qo’llanilmaydigan ilm-fanning biron tarmog’i bo’lmasa kerak. Lekin kompyuterlar bizning kundalik hayotimizga to’la-to’kis kirib … Read More

Robotlarni yaratish fikri muhandislik fikri mavjud bo’lganidan buyon xayollarni egallab keladi. Biroq “robot” so’zining o’zi muhandislar tomonidan emas, balki Chex adibi Karel Chapek tomonidan ilk bor o’ylab topilgan. U 1920 … Read More

Konveyerlar-to’xtovsiz harakatdagi tasmani anglatadi. U rezinada yoki boshqa egilib-bukiluvchan materialdan qilinib, konveyer tasmasini mustahkamlash uchun unga mahkamlab yopishtiriladi. Konveyer tasmasiga qarasang, uning boshi-adog’i yo’qday tuyuladi. Tasma elektr motor bilan harakatga … Read More

Jarayonni avtomatlashtirish bu texnik asbob-uskunalarni shunday joylashtirishni anglatadiki, oxir-oqibatda, inson mehnati ortiqcha bo’lib qoladi. Hozirning o’zidayoq ayrim buyumlar shu tarzda ishlab chiqarilmoqda, inson esa tayyor buyumlarning sifatini nazorat qiladi, xolos. … Read More

Yer yuzida odamzot qadim-qadim zamonlardan buyon yashaydi. Biroq bu uzoq tarixning faqat keyingi 200 yili mobaynida uning kundalik hayotida eng yirik o’zgarishlar yuz berdi. Insonning turmush tarzida va amaliy faoliyatidagi … Read More

Faqat ovozli xat emas, balki haqiqiy, oddiy ruchka bilan odatdagi qog’ozga yozilganday xatni qabul qilish mumkin? Ha, mumkin ekan. Buning uchun “telefaks” degan asbob-uskuna zarur telefaks, yoki bugungi til bilan … Read More

Eslasang, kulging qistaydi: Morzening birinchi telegrafi atigi… 14 qadamlik masofaga signal bera olardi. Hozir esa siz xohlagan shahringizga Telegramma jo’nata olasiz, olisdagi do’stingizning ovozini telefon orqali eshitasiz. Kosmik aloqa esa … Read More

Dastlabki paytda radio Morze alifbosi yordamida ma’lumotlarni uzatish uchun qo’llanilgan edi. Hozirgi kunda ham bu usuldan, masalan, halokat yuz bergan yerdan signallarni uza tishga foydalaniladi. “Radio” so’zining o’zi “radiotelegraf” so’zining … Read More

“Radar” deyilganda, odatda, radiolokatsion stantsiyalar xayolga keltiriladi. Radar yordamida, masalan, inson nigohidan yashirin balandliklarda uchayotgan tayyoralar (samolyotlar) aniqlanadi. Radar tayyoralarning o’ziga ham qorong’u tunda, tumanlar og’ushida yo’l topishda, qo’nish paytida, … Read More