Category: A harfi

ALIXANOV ABRAM ISAAKOVICH (1904-1970) — fizik olim, akademik (1943). Nazariy va eksperimental fizika instituti asoschisi va direktori (1945 yildan). Ilmiy ishlari atom yadrosi va kosmik nurlar fizikasiga doir. Ukasi Alixanov … Read More

ALIFMOY — o’simlik moylari va alkid smolalaridan olinadigan modda. Alifmoy sariq rangda nolcha ranggacha bo’lgan shaffof suyuqlik bo’lib, yog’och va metallga yaxshi surkaladi, havoda astasekin qotib yupqa elastik parda hosil … Read More

ALIFBO (Arab Alifbosining boshlang’ich ikki harfi — alif va bo nomidan olingan) — biror tilning yozuviga qabul qilingan va ma’lum an’anaviy tartib berilgan yozuv belgilari (masalan, Arab Alifbosi, lotin Alifbosi) … Read More

ALIFBE — dastlabki savod beradigan o’quv qo’llanmasi. Alifbe bosma, yozma harflar va ular ifodalaydigan nutq tovushlari, ularning yozilishini o’zlashtirish, sodda bo’g’in va so’zlarni qo’shib o’qishga o’rganish va o’qilayotgan narsani to’g’ri … Read More

ALIF — Arab alifbosida va u asosida tuzilgan eski o’zbek yozuvidagi birinchi harfning nomi. Eski o’zbek yozuvida bu belgi hosil bo’lish o’rniga ko’ra bir-biridan farqli bo’lgan ikkita unlini: 1) til … Read More

ALITUS (1917 yilgacha rasmiy nomi Olita) — Litva Respublikasidagi shahar, Nyamunas daryosining har ikkala sohilida. Vilnyusdan 108 kilometr Janubiy- G’arbdagi temir yo’l stantsiyasi. Aholisi 74,9 ming kishi (1990). Uy-ro’zg’or sovutkichlari, … Read More

ALITEGIN IBN HUSAYN (? – 1035) -Movarounnahr ilikxoni (1025-34). Qoraxoniylardan. Movarounnahrni somoniylarash tortib olishda ishtirok etgan (999-1012). Nasr ibn Ali vafoti (1013) dan so’ng taxt uchun kurash chog’ida arslonxonlardan Muhammad … Read More

AL-ISTIQSOT – o’rta asr yaqin va O’rta Sharq falsafasidagi tushuncha. Moddiy unsurlar — suv, yer, havo va olovni bildiradi. O’rta asr Sharq falsafasida, xususan, Forobiy, Ibn Sino, Beruniy, Ibn Rushd, … Read More

“AL-ISLOH” — turkistonlik jadidlar va so’l ulamolar jurnali. 1915-18 yillarda Toshkentda toshbosmada nashr qilingan. Noshiri Abdurahmon Sodiq o’g’li (sayyoh). Islom dinini isloh qilishga urinilgan. 5 soni chiqqach, faoliyati to’xtatilgan.

“ALIP-MANASH” — “Alpomish” dostonining Oltoy versiyasi. Ko’p motivlari bilan “Alpomish”ga o’xshaydi. Ammo umumiy syujet, ba’zi etnografik xususiyatlar, obrazlar talqinida farq mavjud. Dostonchi N. Ulashov variantida “Al.-Manash”deb nomlangan. Boshqa “Aqpo’mish”, “Alpo’mish” … Read More