Category: A harfi

ARSLONXON MUHAMMAD IBN SULAYMON (to’liq ismi Muhammad ibn Sulaymon ibn Dovud Kuchtegin ibn Tamg’achxon Ibrohim) (?— 1130/1131) — Movarounnahr hukmdori (1102-30). Qoraxoniylardan. Barqiyoruq vassali Sulaymonteginning o’g’li. 1102 yil Samarqand taxtiga … Read More

ARSLONTOV (Aristantov) — Qizilqumdagi uch tizmadan iborat emirilgan qoldiq tog’lar. Janubi-g’arbdan shimoli-sharqqa yo’nalgan. Eng baland joyi 698 metr. Arslontov Qizilqumdagi boshqa past tog’lar kabi atrofi eol qumlar bilan o’ralgan. Arslontov … Read More

ARSLONBOB (taxminan 11-asr) – turkistonlik mashhur sufiy. Arslonbobning hayoti, sufiylik faoliyati haqidagi ma’lumotlar Nasabnoma (shajara)larda va qo’lyozma manbalarda qisqacha berilgan, lekin ular ilmiy tadqiq qilinmagan. Ahmad Yassaviyning birinchi ma’naviy ustozi … Read More

ARSLON XOJA TARXON -15-asr birinchi yarmida yashagan davlat arbobi, shoir. Ulug’bekning ishonchli amirlaridan. Sabron shahri hokimi bo’lgan. Sakkokiy ma’lum davr uning saroyida yashagan. Arslon Xoja Tarxon zukko olim va iqtidorli … Read More

ARSLON, sher (Panthera leo) —mushuksimonlar oilasining bir turi. Uzunligi 240 santimetrgacha (urg’ochisi kichikroq), og’irligi 280 kilogrammgacha. Yuz qismi cho’ziq, dumining uchida uzun qora qildan iborat popugi bor. Tanasi kalta jun … Read More

ARSIYAN TIZMASI – Gruziyaning Janubiy qismi va Turkiyadagi tog’tizmasi. G’arbda kichik Kavkaz tog’lari bilan tutashib ketadi. Eng baland nuqtasi 3165 metr (Arsiyan cho’qqisi). Umumiy uzunligi 150 kilometr chamasida. Asosan gilli … Read More

ARSINLAR — margimush gidrit (AsH3) ning organik hosilalari. Ular birlamchi RAsH2, ikkilamchi RjAsH va uchlamchi R, As Arsinlarga bo’linadi. Arsinlar qo’lansa hidli bo’lib, suvda yomon, organik erituvchilarda yaxshi eriydi, oson … Read More

ARSIN, AsH3 — margimushning vodorod bilan hosil qilgan birikmasi. Rangsiz, nihoyatda zaharli gaz. Suyuqlanish temperaturasi — 113°, qaynash temperaturasi — 62,4°, yonadi, suvda eriydi.

ARSENOPIRIT (mishyak kolchedani) — sulfidlar sinfiga mansub mineral. Kimyoviy formulasi FeAsS. Qo’shimchalari: So, Ni, Ai. Qattiqligi 5,5 — 6. Sof og’irligi 5,9 — 6.3. Rangi kumush tusli oqdan kul ranggacha. … Read More

ARSENITLAR — metaarsenit (HAsO2), ortoarsenit (H3As03) va piroarsenit (H4As20s) kislotalarning tuzlari. Xossalari va ishlatilishi arsenatlarniki kabidir.