Category: X harfiga oid biologiyaga oid ensiklopedik atamalar

Xolesterin – sterinlar guruhiga mansub yarim halqali spirt. Barcha tirik organizmlarda uchraydi. Ayniqsa, asab hujayralari, sperma уа eritrositlarda ko’p.

Xlorella – xlorokokksimon mikroskopik suvo’tlar turkumi. Tarkibida oqsil moddasi ko’p. Tez уа osonlik bilan ko’payadi. Chorvachilikda qo’shimcha ozuqa sifatida foydalanish mumkin.

Xlamidospora – Qattiq qobiqli spora, xlamidospora – ba’zi zamburug’larning qalin qobiqli sporasi; jinssiz ko’payish davrida vujudga keladi.

Xlamidomonada – volvokssimon o’simliklar turkumi. Ko’pincha ifloslangan chuchuk suvlarda keng tarqalgan. Ulardan suvni zararli organik birikmalardan tozalovchi inshootlarda foydalaniladi.

Xivchinlilar – eng sodda hayvonlаr turiga mansub bir hujayrali organizmlar sinfi. Xivchinlari yordamida harakatlanadi. Oziqlanish usuliga ko’ra o’simliklar yoki hayvonlarga kiritiladi.

Xivchinlar, kiprikchalar – spermatozoid, zoospora, qator sodda hayvonlаг уа bakteriyalarning harakat a’zosi.

Xitin – organizm qobig’iga qattiqIik beruvchi modda. Bo’g’imoyoqlilar уа boshqa umurtqasiz hayvonlar tashqi skeletining asosiy qismini tashkil qiladi. Zamburug’ уа bakteriyalar hujayra devorining tarkibiga kiradi.

Xinin – xin daraxtidan yoki sun’iy olinadigan alkoloid. Bezgak kasaliga qarshi ishlatiladi.

Xin daraxti, sinxona – ro’yandoshlarga mansub o’simliklar. Barglarining cheti tekis, po’stlog’i alkoloidlar (mаsalan, xinin)ga juda bоу.

Ximotripsin – ozuqa tarkibidagi oqsillarning parchalanish reaksiyalarini katalizlovchi gidrolitik ferment. Oshqozon osti bezlari ishlab chiqaradi.