{"id":103361,"date":"2023-08-31T17:34:52","date_gmt":"2023-08-31T14:34:52","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=103361"},"modified":"2023-08-31T17:35:01","modified_gmt":"2023-08-31T14:35:01","slug":"shpengler-osvald","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/shpengler-osvald\/","title":{"rendered":"Shpengler Osvald"},"content":{"rendered":"\n<p>Shpengler Osvald (1880.29.5, Blankenburg, Gars \u2014 1936.8.5, Myun- xen) \u2014 nemis faylasufi, tarixchi, hayot falsafasi namoyandasi. Asosiy asari &#8220;Yevropaning so&#8217;nishi&#8221; (1918-22) katta muvaffaqiyat qozongandan so&#8217;ng tanilgan. 20-yillarda fashizmga yaqin yo&#8217;nalishdagi publisistik chiqishlar qilgan, ammo 1933 yil natsistlarning hamkorlik qilish to&#8217;g&#8217;risidagi takliflarini rad etgan. Shpenglerga Nisshe falsafasi hal qiluvchi ta&#8217;sir ko&#8217;rsatgan. Shpengler o&#8217;z qarashlarida cheksiz kengayib ketgan organik hayot tushunchasiga tayanadi. Madaniyatni u &#8220;organizm&#8221; sifatida talqin qiladi va yagona, umuminsoniy madaniyat yo&#8217;q va bo&#8217;lishi ham mumkin emas, deb hisoblaydi. Shpengler 8 ta madaniyatni: Misr, Hind, Bobil, Xitoy, &#8220;Apollon&#8221; (yunonrum), &#8220;afsungarlik&#8221; (Vizantiya-Arab), &#8220;Faust&#8221; (G&#8217;arbiy Yevropa) va Mayya madaniyatini ajratib ko&#8217;rsatadi; russibir madaniyati paydo bo&#8217;lishi kutilyapti, deb uqtiradi. Shpenglerga ko&#8217;ra, har bir madaniy &#8220;organizm&#8221;ga uning ichki hayotiy tsikliga bog&#8217;liq holda oldindan muayyan muddat (ming yilga yaqin) belgilab beriladi. Madaniyat o&#8217;lib borib o&#8217;rnini tsivilizasiya egallaydi. Madaniyatdan tsivilizasiyaga o&#8217;tish ijodkorlikdan unumsizlikka, tiklana borishdan qotib qolishga, qahramonona ishlardan oddiy ishga o&#8217;tishni anglatadi; yunonrum madaniyati uchun bu jarayon ellinizm davrida, G&#8217;arb dunyosi uchun esa \u2014 19-asrda ro&#8217;y berdi va uning &#8220;so&#8217;nishi&#8221; boshlandi. Shpenglerning fikricha, tsivilizasiya kirib kelishi bilan badiiy va adabiy ijodning keragi bo&#8217;lmay qoladi. Shuning uchun u madaniyatga doir narsalarni yig&#8217;ishtirib qo&#8217;yib, sof texnisizmga berilishni taklif etadi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Shpengler Osvald (1880.29.5, Blankenburg, Gars \u2014 1936.8.5, Myun- xen) \u2014 nemis faylasufi, tarixchi, hayot falsafasi namoyandasi. Asosiy asari &#8220;Yevropaning so&#8217;nishi&#8221; (1918-22) katta muvaffaqiyat qozongandan so&#8217;ng tanilgan. 20-yillarda fashizmga yaqin yo&#8217;nalishdagi &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/shpengler-osvald\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[211],"tags":[],"class_list":["post-103361","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sh-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/103361","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=103361"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/103361\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":103378,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/103361\/revisions\/103378"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=103361"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=103361"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=103361"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}