{"id":103654,"date":"2023-09-04T16:33:07","date_gmt":"2023-09-04T13:33:07","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=103654"},"modified":"2023-09-04T16:33:24","modified_gmt":"2023-09-04T13:33:24","slug":"xoja-muhammad-porso","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/xoja-muhammad-porso\/","title":{"rendered":"Xoja Muhammad Porso"},"content":{"rendered":"\n<p>Xoja Muhammad Porso (to&#8217;liq ismi Muhammad ibn Mahmud Hofiz al-Buxoriy) (1345, Buxoro \u2014 1419, Madina) \u2014 Naqshbandiya tariqati namoyandasi. Buxorodagi madrasalarda tahsil olgan. Qur&#8217;on va hadislarni, kalom ilmini chuqur o&#8217;rgangan. Bahouddin Naqshband uni shogirdlikka qabul qilgan va &#8220;Porso&#8221; (taqvodor, dindor) taxallusini bergan. Naqshband vafotidan so&#8217;ng, uning o&#8217;rniga tariqatga rahbarlik qilgan. Xoja Muhammad Porso o&#8217;sha davrdagi siyosiy jarayonlarda faol ishtirok etgan. Movarounnahr hukmdori Xalil Sulton bilan muloqotda bo&#8217;lgan, Shohruh bilan turli masalalar bo&#8217;yicha yozishmalar olib borgan. Ulug&#8217;bek saroyi (Samarqand va Buxoro)dagi ilmiy munozaralarda qatnashgan. Tasavvuf va Islom tarixiga oid &#8220;risolai qudsiya&#8221; (&#8220;Xoja Bahouddinning qudsiy kalimalari haqidagi risola&#8221;), &#8220;E&#8217;tiqod&#8221; (&#8220;e&#8217;tiqod haqida risola&#8221;), &#8220;Tahqiqot&#8221; (&#8220;tasavvuf istilohlari bo&#8217;yicha risola&#8221;), &#8220;Tafsiri Qur&#8217;on&#8221; (&#8220;Qur&#8217;on tafsiri&#8221;), &#8220;Risolai kalifiya&#8221; (&#8220;Karomatlar haqida risola&#8221;), &#8220;Muxtasari tarixi Makka&#8221; (&#8220;Makka shahrining qisqacha tarixi&#8221;), &#8220;Maqomoti Xoja Bahouddin Naqshband&#8221; (&#8220;Xoja Bahouddin Naqshband Maqomoti&#8221;), &#8220;haftodu du firqa&#8221; (&#8220;etmish ikki firqa&#8221;) kabi 20 dan ortiq asar yozgan. Shariat va tariqat masalalariga bag&#8217;ishlangan va unga katta shuhrat keltirgan asari &#8220;fasl ulxitob bivusulil ahbob&#8221; (&#8220;do&#8217;stlar visoliga etishda oq ila qorani ajratuvchi kitob&#8221;) bo&#8217;lib, u o&#8217;rta asrlarda Islom ulamolari uchun qo&#8217;llanma vazifasini o&#8217;tagan. Asar 494 ta masalaga bag&#8217;ishlangan bo&#8217;lib, ularning hammasi Islomda bahsli hisoblangan va muallif turli asarlarga suyangan holda bu masalalarni yechib bergan. Asar bir necha marta chop etilgan. Xoja Muhammad Porso 2-marta haj ziyorati paytida kasalga chalinib, Madinada vafot etgan. Ad.: Muhammad Boqir, Bahouddin Balogardon, T., 1993; Ma&#8217;naviyat yulduz- lari, T., 2001; Faxruddin Ali Safiy, Rashahot (2-nashri), T., 2004.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xoja Muhammad Porso (to&#8217;liq ismi Muhammad ibn Mahmud Hofiz al-Buxoriy) (1345, Buxoro \u2014 1419, Madina) \u2014 Naqshbandiya tariqati namoyandasi. Buxorodagi madrasalarda tahsil olgan. Qur&#8217;on va hadislarni, kalom ilmini chuqur o&#8217;rgangan. &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/xoja-muhammad-porso\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[209],"tags":[],"class_list":["post-103654","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-x-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/103654","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=103654"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/103654\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":103670,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/103654\/revisions\/103670"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=103654"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=103654"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=103654"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}