{"id":105986,"date":"2023-09-13T15:10:54","date_gmt":"2023-09-13T12:10:54","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=105986"},"modified":"2023-09-13T15:11:00","modified_gmt":"2023-09-13T12:11:00","slug":"rubi-maskun-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/rubi-maskun-2\/","title":{"rendered":"Rub&#8217;i maskun"},"content":{"rendered":"\n<p>Rub&#8217;i maskun (Arabcha \u2014 aholi yashaydigan chorak yer) \u2014 yunon va o&#8217;rta asr Sharq fanida mavjud tarixiy-geografik tushuncha. Qadimgi yunon olimlari yerning ular tasavvuridagi aholi yashaydigan obod qismini &#8220;eykumena&#8221; yoki &#8220;oykumena&#8221; (yunoncha &#8220;oykeo&#8221; \u2014 obod qilmoq) deb ataganlar. O&#8217;rta asrlarda Arab xalifaligida mazkur geografik tushuncha yunon ilmiy adabiyotining Arabcha tarjimalari orqali &#8220;Ma&#8217;mura&#8221; \u2014 obod (yerlar) va Rub&#8217;i maskun shakllarida Sharq geografiyasiga ham o&#8217;tdi. Rub&#8217;i maskun tushunchasining ishlatilish sababi shuki, yunon olimlari yer yuzini to&#8217;rt chorakka bo&#8217;lganlar va shundan bir choragi obod, ya&#8217;ni odamlar yashashi uchun yaroqli, qolgan uchta chorakni esa, odatda suv deb taxmin qilganlar. Sharq fanidagi &#8220;ma&#8217;mura&#8221; yoki Rub&#8217;i maskunni yunon fanidagi &#8220;oykumena&#8221; bilan aynan bir xil deb bo&#8217;lmaydi. Zero, tarixiy taraqqiyot jarayonida geografik tasavvurlar oydinlasha borib, yerning obod qismi haqidagi tushunchaga ham talaygina aniqliklar kiritilgan. Keyingi davrda mazkur tushuncha yanada boyib bordi. Beruniy Rub&#8217;i maskun tushunchasiga jiddiy o&#8217;zgarish kiritgan va &#8220;Hindiston&#8221; asarida qolgan choraklarda ham quruqlik bo&#8217;lishi mumkinligini ta&#8217;kidlagan. Beruniy qayd etgan G&#8217;arbdagi quruqlik alohida qit&#8217;a (Amerika) ekanligi X. Kolumb sayohatidan so&#8217;ng amalda tasdiqlandi. Omonullo Bo&#8217;riyev.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Rub&#8217;i maskun (Arabcha \u2014 aholi yashaydigan chorak yer) \u2014 yunon va o&#8217;rta asr Sharq fanida mavjud tarixiy-geografik tushuncha. Qadimgi yunon olimlari yerning ular tasavvuridagi aholi yashaydigan obod qismini &#8220;eykumena&#8221; yoki &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/rubi-maskun-2\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[214],"tags":[],"class_list":["post-105986","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-r-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/105986","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=105986"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/105986\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":106001,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/105986\/revisions\/106001"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=105986"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=105986"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=105986"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}