{"id":107037,"date":"2023-09-19T15:13:56","date_gmt":"2023-09-19T12:13:56","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=107037"},"modified":"2023-09-19T15:14:05","modified_gmt":"2023-09-19T12:14:05","slug":"raqamlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/raqamlar\/","title":{"rendered":"Raqamlar"},"content":{"rendered":"\n<p>Raqamlar \u2014sonlar ifodalanadigan shartli belgilar. Qadimda sonlar so&#8217;zlar orqali ifodalangan. Xalqlarning ijtimoiy-xo&#8217;jalik hayoti rivojlanishi bilan mukammalroq belgilarga va hisoblash tizimlariga ehtiyoj tug&#8217;ildi. Eng qadimgi Raqamlar bobilliklar va Misrliklarga mansub. Misr ieroglif Raqamlarida (miloddan avvalgi 3000 -2500 yil) sonlarni ifodalash uchun maxsus rasm-belgilar, keyinroq ieratik va demotik yozuvlari paydo bo&#8217;ldi. Bobil raqamlari (miloddan avvalgi 2000 yil boshi), asosan, 1, 10, 60 va 100 ni bildiruvchi mixxat belgilari bo&#8217;lib, boshqa barcha Raqamlar shular asosida ifodalangan. Misr ieratik yozuvidan yaqin va O&#8217;rta Sharqdagi barcha yozuvlar hamda Yunonioniya yozuvi, shu bilan birga alifboga asoslangan Raqamlar kelib chikdi. Bosma yunon alifbosi slavyan-kirill va harfiy Raqamlarga asos soldi. Hozirgi Raqamlarning timsollari (nol bilan birgalikda) Hindistonda 5-asrga yaqin yuzaga kelgan. Bungacha Hindistonda kharoshti Raqamlari va u bilan deyarli bir vaqtda brahmi Raqamlari bo&#8217;lgan. Brahmi Raqamlaridan hind Gvalior Raqamlari kelib chiqdi. Gvalior Raqamlari. esa Arab Raqamlariga asos bo&#8217;lgan. Arab Raqamlari. Sharqiy va g&#8217;arbiy (g&#8217;ubor) Raqamlaridan iborat. Sharqiy Arab Raqamlari Misr va undan Sharqdagi Arab mamlakatlari, Eron hamda Afg&#8217;onistonda, g&#8217;arbiy Arab Raqamlari (gubor) esa Misrdan G&#8217;arbdagi mamlakatlarida qo&#8217;llaniladi. Yevropada 9-asrdan boshlab g&#8217;ubor Raqamlari tarqaldi va tezda ommalashdi. Sharq mamlakatlari da esa g&#8217;ubor Raqamlari 19-asrgacha ham keng tarqalmadi. Ad.: Yushkevich A. P., Istoriya matematiki v srednie veka, M., 1961.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Raqamlar \u2014sonlar ifodalanadigan shartli belgilar. Qadimda sonlar so&#8217;zlar orqali ifodalangan. Xalqlarning ijtimoiy-xo&#8217;jalik hayoti rivojlanishi bilan mukammalroq belgilarga va hisoblash tizimlariga ehtiyoj tug&#8217;ildi. Eng qadimgi Raqamlar bobilliklar va Misrliklarga mansub. Misr &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/raqamlar\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[214],"tags":[],"class_list":["post-107037","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-r-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/107037","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=107037"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/107037\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":107053,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/107037\/revisions\/107053"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=107037"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=107037"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=107037"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}