{"id":107662,"date":"2023-09-21T13:27:19","date_gmt":"2023-09-21T10:27:19","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=107662"},"modified":"2023-09-21T13:27:25","modified_gmt":"2023-09-21T10:27:25","slug":"kavkaz-tillari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/kavkaz-tillari\/","title":{"rendered":"Kavkaz tillari"},"content":{"rendered":"\n<p>Kavkaz tillari (Iboriy-Kavkaz tillari) \u2014 Kavkazdagi 50 ga yaqin tillarning majmui. Shartli ravishda Kavkaz tillari deb ataladi. Kavkaz tillari Shimoliy Kavkaz, Turkiyada va kichik guruhlari Suriya, Eron va ba&#8217;zi Yaqin Sharq mamlakatlarida tarqalgan. Kavkaz tillari 3 guruhga bo&#8217;linadi: abxaz-adigey (G&#8217;arbiy Kavkaz), kartvel (Janubiy Kavkaz) Vanax-Dog&#8217;iston (Sharqiy Kavkaz). Kavkaz tillaridan 12 tasi (gruzin, abxaz, abazin, adigey, Kabardin-cherkas, chechen, ingush, avarlak, Dargin, lazgin, tabasaran) o&#8217;z yozuviga ega. Ulardan faqat gruzin tili ko&#8217;p asrlik adabiy an&#8217;anaga ega bo&#8217;lib, uning qadimgi yodgorliklari miloddan avvalgi 5-asrga oid. Boshqa Kavkaz tillari yozuvi 14 \u2014 16-asrlarda yaratilgan. Abxaz-adigey tillarida undosh tovushlar ko&#8217;p. Otlarning turlanishi kam rivojlangan, fe&#8217;llarning tuslanishiga boy. Kartvel tillari undoshlarga boyligi, fe&#8217;l nisbatlari borligi va ergashgan qo&#8217;shma gaplarning turlari rivojlangani bilan ajralib turadi. Nax-Dog&#8217;iston tillarida ham undosh tovushlari ko&#8217;p, kelishiklar ancha rivojlangan (ba&#8217;zan 40 taga yetadi). Kavkaz tillari o&#8217;rtasidagi genetik aloqalar aniq emas. Ba&#8217;zi olimlar ularni qarindosh deb hisoblasa, boshqalar buni inkor etadi. Kavkaz tillari Ispaniyadagi bask tiliga, shuningdek, qadimgi Yaqin Sharqdagi ba&#8217;zi xurrit-urart tillari bilan qarindosh bo&#8217;lgan, degan taxminlar bor. Ayrim olimlar esa Kavkaz tillarining fonologik va grammatik xususiyatlarini hind-Yevropa tillariga qiyoslash asosida ular qadimgi bir oilaga Birlashgan, degan fikrni aytadilar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kavkaz tillari (Iboriy-Kavkaz tillari) \u2014 Kavkazdagi 50 ga yaqin tillarning majmui. Shartli ravishda Kavkaz tillari deb ataladi. Kavkaz tillari Shimoliy Kavkaz, Turkiyada va kichik guruhlari Suriya, Eron va ba&#8217;zi Yaqin &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/kavkaz-tillari\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[201],"tags":[],"class_list":["post-107662","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-k-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/107662","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=107662"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/107662\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":107673,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/107662\/revisions\/107673"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=107662"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=107662"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=107662"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}