{"id":11237,"date":"2021-11-23T07:29:05","date_gmt":"2021-11-23T04:29:05","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=11237"},"modified":"2025-10-28T14:28:47","modified_gmt":"2025-10-28T11:28:47","slug":"atmosfera-elektri-haqida-nimani-bilasiz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/atmosfera-elektri-haqida-nimani-bilasiz\/","title":{"rendered":"ATMOSFERA ELEKTRI haqida nimani bilasiz?"},"content":{"rendered":"\n<p>ATMOSFERA ELEKTRI &#8211; atmosferada sodir bo&#8217;lib turadigan hodisalar tufayli paydo bo&#8217;ladigan elektr. Bunga har xil meteorologik elementlar, ayniqsa, bulut, yog&#8217;in, momaqaldiroq, chang bo&#8217;ronlari katta ta&#8217;sir qiladi. Shuning uchun Atmosfera elektri asosan &#8220;ochiq&#8221; yoki &#8220;risoladagi&#8221; ob-havoda o&#8217;rganilgan. Atmosfera elektrining paydo bo&#8217;lishiga ionizatorlar yordamida ionlashgan molekula va atomlar shaklidagi elektr zaryadlari sabab bo&#8217;ladi. Bunda hosil bo&#8217;lgan ionlar massalari bilan bir-biridan farqlanadi. Atmosfera gaz molekulalari to&#8217;plamidan tashkil topgan va 15 \u2014 30 molekula massasidan iborat bo&#8217;lgan ionlar yengil, bundan taxminan 2000 marta katta ionlar og&#8217;ir ionlar deb yuritiladi. 1 santimetr kub havoda taxminan ikki xil ishorali 500 \u2014 600 yengil ion borligi aniqlangan. Og&#8217;ir ionlar soni juda ham o&#8217;zgaruvchan bo&#8217;lib, 1 santimetr kubda bir necha minggacha yetadi, ko&#8217;pincha, yer yuziga yaqin qatlamda uchraydi. Atmosferaning asosiy ionizatorlari: 1) atmosferaning hamma qatlamlariga ta&#8217;sir etuvchi kosmik nurlar; 2) atmosfera va yerdagi radioaktiv moddalarning nurlanishi (ular 5 \u2014 6 kilometr balandlikkacha ta&#8217;sir qiladi); 3) Quyoshning Ultra-binafsha va korpuskulyar nurlari (ular ATM.ning 50 \u2014 60 kilometrdan yuqori qatlamlarida ta&#8217;sir qiladi). Atmosferaning ionlanishi tufayli elektr maydoni va elektr toklari paydo bo&#8217;ladi, havo elektr o&#8217;tkazuvchan bo&#8217;lib qoladi. Havoning elektr o&#8217;tkazuvchanligi balandlik oshgan sari keskin oshadi va ionosfera qatlamlarida katta miqdorga etadi. Elma chiroqlari&#8217;ayashin Atmosfera elektrining ko&#8217;rinishlaridan biridir. Atmosfera elektrining elektr uzatish va aloqa tarmoqlariga, aviasiyaga, baland bino va qurilmalarga zararli, ba&#8217;zan xavfli ta&#8217;siri mavjud.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ATMOSFERA ELEKTRI &#8211; atmosferada sodir bo&#8217;lib turadigan hodisalar tufayli paydo bo&#8217;ladigan elektr. Bunga har xil meteorologik elementlar, ayniqsa, bulut, yog&#8217;in, momaqaldiroq, chang bo&#8217;ronlari katta ta&#8217;sir qiladi. Shuning uchun Atmosfera elektri &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/atmosfera-elektri-haqida-nimani-bilasiz\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9243,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[107],"tags":[],"class_list":["post-11237","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-a-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11237","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11237"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11237\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":162395,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11237\/revisions\/162395"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9243"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11237"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11237"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11237"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}