{"id":11275,"date":"2021-11-23T14:05:47","date_gmt":"2021-11-23T11:05:47","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=11275"},"modified":"2025-10-28T12:37:14","modified_gmt":"2025-10-28T09:37:14","slug":"atom-spektrlari-haqida-nimani-bilasiz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/atom-spektrlari-haqida-nimani-bilasiz\/","title":{"rendered":"ATOM SPEKTRLARI haqida nimani bilasiz?"},"content":{"rendered":"\n<p>ATOM SPEKTRLARI &#8211; erkin yoki kuchsiz bog&#8217;langan atomlarning (bir atomli gazlar yoki bug&#8217;lar) elektromagnit to&#8217;lqin chiqarganda (nurlanish Atom spektrlari) yoki yutganda (yutilish Atom spektrlari) paydo bo&#8217;ladigan optik spektrlari. Atom spektrlari chiziq-chiziq, ya&#8217;ni alohida-alohida joylashgan spektral chiziqlardan tashkil topgan. Atom spektrlari nurlanishning ko&#8217;rinuvchi, ultrabinafsha va infraqizil sohalarida kuzatiladi. Nurlanish Atom spektrlari atomni turli yo&#8217;llar bilan uyg&#8217;otilganda (yorug&#8217;lik, elektronlarning urilish va hokazo) hosil bo&#8217;ladi. Yutilish Atom spektrlari uzluksiz spektrli yorug&#8217;lik atomar gazlar yoki bug&#8217;lardan o&#8217;tganda paydo bo&#8217;ladi. Atom spektrlari spektral asboblar yordamida kuzatiladi. Ionlarning Atom spektrlari katta chastotalar tomoniga surilgan bo&#8217;lishi bilan neytral atomlarning Atom spektrlaridan farq qiladi. Atom spektrlaridagi spektral chiziqlar ma&#8217;lum qonuniyatlarga bo&#8217;ysunadi va sodda hollarda spektral seriyalar hosil qiladi. Har bir spektral seriya yuqori energetik sathlardan pastdagi yagona energetik sathga mumkin bo&#8217;lgan kvant o&#8217;tishlari natijasida yuzaga keladi. Vodorod atomidagi spektral seriyalar ayniqsa ajralib turadi. Vodorod atomida Layman, Balmer, Pashen, Breket, Pfund va Xamfri seriyalari aniqlangan. Bu seriyalardagi to&#8217;lqin sonlarini quyidagi formula yordamida topish mumkin: bunda R = 109677,58 sm&#8221;1 \u2014Ridberg doimiysi, PK va p\u2014 kvant o&#8217;tishlari bo&#8217;layotgan energetik sathlarining bosh kvant sonlari. Layman, Balmer, Pashen, Breket, Pfund va Xamfri seriyalari uchun PK mos ravishda 1, 2, 3, 4, 5, 6 ga teng. Bunday seriyalar boshqa elementlar atomlari uchun ham kuzatiladi. Elementning atom soni oshib borishi bilan seriyalardagi spektral chiziqlar soni ham oshib boradi va murakkab ko&#8217;rinishga ega bo&#8217;ladi. Elementlar Atom spektrlarining uziga xosligi modda tarkibini aniqlashda, ulardagi spektral chiziqlar ravshanligining atomlar kontsentrasiyasiga bog&#8217;liqligi \u2014 element miqdorini aniqlashda qo&#8217;llaniladi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ATOM SPEKTRLARI &#8211; erkin yoki kuchsiz bog&#8217;langan atomlarning (bir atomli gazlar yoki bug&#8217;lar) elektromagnit to&#8217;lqin chiqarganda (nurlanish Atom spektrlari) yoki yutganda (yutilish Atom spektrlari) paydo bo&#8217;ladigan optik spektrlari. Atom spektrlari &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/atom-spektrlari-haqida-nimani-bilasiz\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9243,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[107],"tags":[],"class_list":["post-11275","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-a-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11275","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11275"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11275\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":162290,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11275\/revisions\/162290"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9243"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11275"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11275"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11275"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}