{"id":115485,"date":"2024-02-02T17:49:47","date_gmt":"2024-02-02T14:49:47","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=115485"},"modified":"2024-02-02T17:49:50","modified_gmt":"2024-02-02T14:49:50","slug":"neyro-gumoral-regulyatsiya","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/neyro-gumoral-regulyatsiya\/","title":{"rendered":"Neyro-gumoral regulyatsiya"},"content":{"rendered":"\n<p>Neyro-gumoral regulyatsiya (neyro&#8230; va lot. humor \u2014 suyuqlik) \u2014 odam va yuqori rivojlangan hayvonlar organizmining a&#8217;zo, to&#8217;qimalari faolligi va fiziologik jarayonlarini nerv sistemasi va gumoral omillar (qon, limfa va to&#8217;qima suyuqligidagi biologik faol moddalar) ta&#8217;sirida boshqarilishi. Neyro-gumoral regulyatsiya sistemasi organizmning o&#8217;zgaruvchan muhit sharoitida normal ishlashini ta&#8217;minlab beradi. Nerv regulyatsiyasi filogenetik nuqtai nazardan gumoral regulyasiyat nisbatan ancha yosh. Tuban organizmlarda alohida hujayralar va a&#8217;zolarning o&#8217;zaro aloqasini almashinuv jarayonlarida ishlab chiqariladigan kimyoviy moddalar (metabolitlar) amalga oshiradi. Evolyutsiya davomida to&#8217;qima, a&#8217;zolarning murakkablashishi va differentsiyalashishi natijasida yangi gumoral omillar {mediatorlar, gormonlar va tsitokinlar) hosil bo&#8217;ldi va gumoral Sistema nerv sistemasi bilan o&#8217;zaro bog&#8217;lanib bordi, natijada, Neyro-gumoral regulyatsiya sistemasi vujudga keldi. Bunda nerv sistemasi biologik faol moddalarning sintez qilinishiga ta&#8217;sir etadi (masalan, gipotalamusgipofiz gormonlarining hosil bo&#8217;lishiga ta&#8217;sir ko&#8217;rsatadi, bu omillar qalqonsimon bez, jinsiy va buyrak usti bezlarini faollashtiradi). O&#8217;z navbatida gumoral omillar nerv sistemasiga ikki xil ta&#8217;sir ko&#8217;rsatadi: 1) reflektor, ya&#8217;ni qon, limfa va to&#8217;qima suyuqliklaridagi biologik faol omillar nerv sistemasining interoreseptorlarini &#8220;qitiqlaydi&#8221;; 2) bevosita ta&#8217;sir, bunda biologik faol moddalar to&#8217;g&#8217;ridan-to&#8217;g&#8217;ri nerv hujayralariga ta&#8217;sir ko&#8217;rsatadi (masalan, almashinuv jarayonida hosil bo&#8217;ladigan SO2 bosh miyaning nafas olish sistemasiga ta&#8217;sir ko&#8217;rsatib, uni faollashtiradi). Ad.: Majidov N. M., Troshin V. D., Profilakticheskaya nevrologiya, 1-4 t.. T., 1995-98.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Neyro-gumoral regulyatsiya (neyro&#8230; va lot. humor \u2014 suyuqlik) \u2014 odam va yuqori rivojlangan hayvonlar organizmining a&#8217;zo, to&#8217;qimalari faolligi va fiziologik jarayonlarini nerv sistemasi va gumoral omillar (qon, limfa va to&#8217;qima &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/neyro-gumoral-regulyatsiya\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[221],"tags":[],"class_list":["post-115485","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-n-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.0","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/115485","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=115485"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/115485\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":115495,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/115485\/revisions\/115495"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=115485"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=115485"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=115485"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}