{"id":117276,"date":"2024-05-08T20:34:45","date_gmt":"2024-05-08T17:34:45","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=117276"},"modified":"2024-05-08T20:34:49","modified_gmt":"2024-05-08T17:34:49","slug":"musulmon-birodarlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/musulmon-birodarlar\/","title":{"rendered":"&#8220;MUSULMON BIRODARLAR&#8221;"},"content":{"rendered":"\n<p>&#8220;MUSULMON BIRODARLAR&#8221; (&#8220;al-Ixvon al-muslimun&#8221;) \u2014 diniy &#8211; si- yosiytashkilot. 1928 y. Misrning Ismo- Iliya sh.da tuzilgan. Asoschisi \u2014 Shayx Hasan al-Banno (1906-49). Uning siyo- siy qarashlari Muhammad al-G&#8217;azoliy, Muhammad Abdu, Jamoliddin al- Afg&#8217;oniy, Rashid Rizo kabi panislomiy modernistlarning ta&#8217;sirida shakllan- gan. U Islomning sunniylik oqimi ta&#8217;limotidan chetga chiqmagan holda &#8220;jihod&#8221;, &#8220;Islomiy milliyatchilik&#8221;, &#8220;is- Lomiy davlat&#8221;kontsepsiyalarini ishlab chikdi. Sayyid qutb, Mustafo as-Siboi tashkilotning tanikli mafkurachila- ri bo&#8217;lgan. Sayyid Qutbning &#8220;Islomda ijtimoiy adolat&#8221; asari uyushma ta&#8217;li- motining shakllanishiga katta ta&#8217;sir ko&#8217;rsatdi. Tashkilotning maqsadi Musul- mon o&#8217;lkalarda &#8220;Islomiy adolat&#8221; tamoy- illariga asoslangan jamiyat barpo etish- dan iborat. Bunga esa &#8220;Islomiy taraqqiyot yo&#8217;li&#8221; b-ngina erishish mumkin. &#8220;M.b.\u00bb mafkurasining g&#8217;oyaviy asosini &#8220;Islom faqatgina diniy e&#8217;tiqod bo&#8217;lmasdan, balki mukammal dunyoqarash hamda ij- timoiy tuzumdir&#8221;, degan aqida tash- kil etadi. &#8220;M.b.&#8221;murakkab tuzilmali, harbiylashgan bo&#8217;limlarni o&#8217;z ichiga ol- gan. Misrdan boshqa mamlakatlar (Suriya va Livan)da ham bo&#8217;limlari bor. Uning faoliyati keng ijtimoiy qatlamlarni qamrab olgan bo&#8217;lsada, tashkilot a&#8217;zola- ri talaba-yoshlarni o&#8217;zlarining asosiy Zarbdor kuchi deb hisoblaganlar. &#8220;M.b.\u00bb xayr-ehson qilish va ma&#8217;rifatchilik FA- oliyatidan (1928-36) to siyosiy hayotda terror metodini keng qo&#8217;llashda faol ishtirok etishgacha bo&#8217;lgan murakkab taraqqiyot yo&#8217;lini bosib o&#8217;tdi. 1930-y. larning o&#8217;rtalaridan xalifalik sha- klidagi &#8220;Islomiy davlat&#8221; qurish g&#8217;oyasi targ&#8217;ibotiga zo&#8217;r bera boshladi. Hasan al- Banno vafotidan so&#8217;ng &#8220;M.b.&#8221;faoliyati yanada siyosiylashib bordi. Natijada u 3 yo&#8217;nalishga bo&#8217;linib ketdi: &#8220;mo&#8221;tadil birodarlar&#8221; (asosan, Hasan al-Banno va Sayyid qutb izdoshlari); &#8220;Islomiy demokratlar&#8221; &#8220;Islomiy sosializm&#8221; ta&#8217;limotining turli kurinishlari ta- rafdorlari; xarbiylashgan ekstremi- stik Islomiy tashkilotlar (&#8220;Katoib Muhammad&#8221;, &#8220;Junud Alloh&#8221;, &#8220;at-takfir va-l-Hijra&#8221;, &#8220;at-tahrir al-Islomiy&#8221;). &#8220;Xizb uttaqrir al-Islomiy&#8221; diniy- siyosiy partiyasi xam shular jumlasiga kiradi. &#8220;M.b.&#8221;uyushmasi bo&#8217;linishi tu- fayli yagona tashkilot sifatini yo&#8217;qotdi va 1950-y.lardan &#8220;M.b.&#8221;harakati (&#8220;al- Ixvoniyya&#8221;) deb yuritila boshladi. Shu davrdan boshlab &#8220;M.b.&#8221;harakati eks- tremistik faoliyati uchun faqat Misrda emas, balki boshqa davlatlarda ham g&#8217;ayri qonuniy deb e&#8217;lon qilinib man etilgan. &#8220;M.b.&#8221;harakati Misr, Suriya, Iordaniya va Livanda faoliyat ko&#8217;rsatib, bu mam- lakatlardagi siyosiy jarayonlarga katta salbiy ta&#8217;sir qilmoqda. &#8220;M.b.&#8221;ning birinchi jur. &#8220;al-Ixvon al-muslimun&#8221; 1933 y.dan chiqa boshlagan. 1980-y.lar- dan boshlab &#8220;ad-da&#8217;va&#8221; (&#8220;da&#8217;vat&#8221;) jur. &#8220;M.b.&#8221;ning asosiy nashridir. Ad.: Miloslavskaya T. P., Deyatel- nost &#8220;Bratev-musulman&#8221; v stranax Vostoka, M., 1982; Korovikov F. V., Is- lamskiy ekstremizm v arabskix stranax, M., 1990; Borisov A. B., Rol islama vo vnutrenney i vneshney politike Egipta. XX vek, M., 1991; Husniddinov 3., Is- lom: yo&#8217;nalishlar, mazhablar, oqimlar, T., 2000. Zohidillo Munavvarov.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#8220;MUSULMON BIRODARLAR&#8221; (&#8220;al-Ixvon al-muslimun&#8221;) \u2014 diniy &#8211; si- yosiytashkilot. 1928 y. Misrning Ismo- Iliya sh.da tuzilgan. Asoschisi \u2014 Shayx Hasan al-Banno (1906-49). Uning siyo- siy qarashlari Muhammad al-G&#8217;azoliy, Muhammad Abdu, &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/musulmon-birodarlar\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-117276","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117276","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=117276"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117276\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":117288,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117276\/revisions\/117288"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=117276"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=117276"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=117276"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}