Monopollashgan bozor – oz- chilik sotuvchilar va xaridorlar hukmron, raqobat cheklangan yoki mavjud bo’lmagan bozor. Uning monopol raqobatli, oli- gopolistik, sof monopoliya bozori tur- lari bor. Monopol raqobatli bozorda firmalar ko’p bo’lganidan ulardan har birining tovarlar sotishdagi hissasi kichik bo’ladi, natijada ular bozor- ni cheklangan holda nazorat qiladilar. Ular yashirin kelishuv asosida o’zaro til biriktira olmaydilar, bu b-n maz- kur bozor oligopolistik bozor (guruh monopoliyasi)dan farqlanadi. M.b.da firmalar mustaqil bo’lganidan o’z bo- zorida bir-biri b-n raqobatlashadi. Lekin raqobatning asosiy usuli narx b-n raqobatlashuv emas, balki sifat jihatidan bir-biridan farqlanuvchi mahsulot b-n bozorga chiqish hisoblanadi. M.b. yangi firmalarning kirib kelishi uchun ochiq hisoblanadi. Shu bois bu erda raqobat cheklanmaydi, aksincha, kengayib turadi. Yangi firmalar kirib kelganda taklif ko’payib, narxlar tushib keta- Di, natijada zarar ham ko’tariladi. Za- rar ko’rganlar bozordan chiqib ketishgach, narxlar oshadi, foyda maksimumlashadi. Bunday bozorda tovarlarni mukammal- lashtirish sotish hajmini oshirib, foy- da miqdorini ko’paytiradi. Raqobatda modernizasiyadan tashqari, reklama ham keng qo’llanadi. M.b.ning monopolla- shuv darajasi amerikalik iqtisodchi A. P. Lerner (1903-1983) indeksi (L) b-n aniqlanadi: P-Wm bu erda R \u2014 narx; Wm \u2014 me’yo- riy xarajatlar. Indeks qiymati 0 dan 1 gacha o’zgaradi. Uning qiymati 1 ga kancha- lik yaqin bo’lsa, firma monopoliyasi shu qadar kuchli hisoblanadi. Xidirnazar Allaqulov.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Monopollashgan bozor – oz- chilik sotuvchilar va xaridorlar hukmron, raqobat cheklangan yoki mavjud bo’lmagan bozor. Uning monopol raqobatli, oli- gopolistik, sof monopoliya bozori tur- lari bor. Monopol raqobatli bozorda firmalar … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-117330","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117330","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=117330"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117330\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":117349,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117330\/revisions\/117349"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=117330"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=117330"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=117330"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}