{"id":117387,"date":"2024-05-08T21:07:13","date_gmt":"2024-05-08T18:07:13","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=117387"},"modified":"2024-05-08T21:07:17","modified_gmt":"2024-05-08T18:07:17","slug":"misrshunoslik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/misrshunoslik\/","title":{"rendered":"Misrshunoslik"},"content":{"rendered":"\n<p>Misrshunoslik &#8211; sharqshunos likning Kdd. Misr tili va yozuvi, ta- rixi, madaniyati va arxeologik Yodgor- liklarini o&#8217;rganuvchi sohasi. Parijda Qadimgi yozuvlar akademiyasida frantsuz olimi F. Shampolon Misr ieroglifik yozuvlarini o&#8217;qish ustidan olib borgan tadqiqotlari to&#8217;g&#8217;risida axborot bergan vaqti (1922 y. 22 sent.) M.ka asos so- lingan kun deb qabul qilingan. U Rozet sh. yaqinida topilgan toshdagi 3 tilda yozilgan matnlarni va yodgorliklarni o&#8217;rganish jarayonida bu yozuvlarni o&#8217;qish yo&#8217;lini topgan va shu asosda Misr yozuvi lug&#8217;ati va grammatikasini tuzgan. 1820\u2014 30 y.larda Shampolon Misrga ekspedi- tsiya uyushtirdi. U erda bir qancha Yodgor- liklarni to&#8217;plab, ular to&#8217;g&#8217;risida ilmiy xulosalar berdi. 1851 y.dan Misrda si- stematik ravishda qazish ishlari olib borildi. Frantsuz olimi o. Mariet Memfis yaqinidagi Sakkarada olib bor- gan qazish ishlaridan keyin Misr muzeyi va &#8220;merosni o&#8217;rganish&#8221; jamiyatini ochdi. M. rivojlanishida 19-a.ning 90-y.lari- da A. Erman asos solgan Berlin makta- bi muqim rol o&#8217;ynadi. Bu maktab Filol. sohasida tadqiqotlar olib bordi va ko&#8217;p jildlik Misr lug&#8217;atini tuzdi. 19-a. oxi- ri va 20-a. boshida frantsuz arxeologi J. de Morgan va ingliz arxeologi u. Pitri Flinders Qad. Misr fir&#8217;avnlari sulo- lasi hukmronligigacha bo&#8217;lgan davr va ilk sulola hukmronligi davrini o&#8217;rgandi. Rossiyada M.ni o&#8217;rganish 19-a.ning 1-yarmida boshlandi. Dekabrist G. S. Ba- tenkov 1824 y. Shampolonning &#8220;IE- roglifik tartib ocherklari&#8221; asarini qisqacha tahlil qildi. 1826 y. Impe- rator FA Milanda qad. Misr osori- atiqalarini sotib olib, ularni ermi- tajga berdi (1862). 19-a.ning oxirida V. S. Golenishchev Misrga bir necha bor ekspedisiyalar uyushtirdi. Qohira unti- da M. kafedrasini ochdi. 20-a.ning 20-y. larida nemis olimlari va b. Evropa- lik olimlar Misr tili va matnlarini o&#8217;rgandilar. Yangi pod-sholik davri yod- gorliklarini o&#8217;rganishda nemis, ingliz, Amerika olimlarining Amarnada olib borgan qazishmalari muqim o&#8217;rin egal- laydi. Ilk sulola hukmronligi va qad. pod-sholik davri tarixini o&#8217;rganishda ingliz arxeologi K. Emeri va Misr olimi Salim Hassan va Abu Bakrlarni Sakkara va G&#8217;azzodagi qabristonlarda olib borgan izlanishlarining natija- lari muhim ahamiyatga ega. Asvon to&#8217;g&#8217;oni qurilishi davrida suv osti zonasida qolishi mumkin bo&#8217;lgan tarixiy obida- larni saqlab qolish maqsadida 1960 y. YUNESKO qoshida xalqaro qo&#8217;mita tu- zildi. O&#8217;zbekistonda Toshkent sharqshunoslik in-ti, O&#8217;zMU, O&#8217;zR Pre- zidenti huzuridagi strategik va mintaqalararo tadqiqotlar in-ti olim- lari va mutaxassislari M.ga taallukli siyosiy-iqtisodiy, ijtimoiy, mafku- raviy, harbiy, ma&#8217;naviy va diniy ma- salalarni tadqiq etmoqdalar. Toshkent Sharq-shunoslik in-tida nashr etiladi- gan &#8220;Sharq mash&#8217;ali&#8221;, &#8220;Sharqshunoslik&#8221; ilmiy to&#8217;plamlarida M.ka oid dolzarb masalalar yuzasidan ilmiytaxliliy maqolalar chop etilmoqda. Poytaxtda &#8220;O&#8217;zbekistonmisr&#8221; do&#8217;stlik jamiyati faoliyat ko&#8217;rsatayotir. Mazkur jami- yat Misr b-n madaniy-ma&#8217;rifiy va il- miy aloqalarni kengaytirishga xizmat qilmoqda. Yurtimizda o&#8217;tkazilayotgan il- miy-amaliy anjumanlar, do&#8217;stlik kunla- ri, kinoanjumanlar, talabalar o&#8217;rtasida o&#8217;tkazilayotgan tanlovlar, viktorinalar, ikki xalqni bir-biriga yanada yaqinroq tanishtirishga xizmat qilmoqda. I va II Toshkent tibbiyot in-tlari shifo- korlari o&#8217;zaro tashriflar, birgalikda olib borilayotgan tadqiqotlari orqali misrlik hamkasblari b-n jonli aloqa bog&#8217;laganlar. Ad.: Munavvarov 3., O&#8217;zbekiston i arabskiy Mir: perspektivi sotrudniche- stva, T., 1997; Maxmudbekov Sh., Borba Egipta za nezavisimost, T., 1992; gi- yasov B. T., Moxammad Xosni muborak \u2014 politik i diplomat, T., 1999; Giyasov B., Xasa-Nov E., Diplomatiya Egipta, T., 2001; Salohuddinov X. A., Fir&#8217;avnlar mamlakati, T., 1992; Borisov B. T., Rol islama vo vnutrenney i vneshney Politi- ke Egipta, M., 1991. Bobur G&#8217;iyosov.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Misrshunoslik &#8211; sharqshunos likning Kdd. Misr tili va yozuvi, ta- rixi, madaniyati va arxeologik Yodgor- liklarini o&#8217;rganuvchi sohasi. Parijda Qadimgi yozuvlar akademiyasida frantsuz olimi F. Shampolon Misr ieroglifik yozuvlarini o&#8217;qish &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/misrshunoslik\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-117387","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117387","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=117387"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117387\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":117412,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117387\/revisions\/117412"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=117387"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=117387"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=117387"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}