Manjurlar, manchjurlar, (o’zlarini Manzu deb atashadi) \u2014 xalq, umumiy soni 10 mln. kishi (1990-y. lar o’rtalari). Asosiy qismi XXRning shim.-Sharqiy qismi Dunbey (Manjuriya) da yashaydi. Tili \u2014 Oltoy mo’g’ul-tungus tiliga mansub, 16-a.dan mo’g’ul yozuviga ega. Dindorlari \u2014 buddizm, daosizm va b. dinlarga e’tiqod qiladi. Hozirda M. orasida Xitoy tilida so’zlashish keng tarqalgan, manjur tili ayrim qishloqlarda, ayniqsa, Xeylun-gjyang o’lkasida saqlanib qolgan. M. Hayotida hunarmandchilik va dehqonchilik (gal- la, soya, er yong’oq, tamaki, sabzavot) b-n shug’ullanish muhim o’rin tutadi. Manch- jur (xitoychamanchjou) etnonimi 1635 y.dan joriy etilgan, ungacha M. “nyuych- jeng” (“Sharq odamlari”) deb atalgan. M.ning etnogenezi mil. 4-a.dagi “mo- Xe-vuji” qabilalar Ittifoqiga borib taqaladi. Dastlab ushbu ittifoq tar- kibiga Manjuriyadagi Sungxuajang va Xeylungjyang daryolari bo’yida ovchilik va dehqonchilik b-n shug’ullanuvchi Su- muo, buoduo, anchegu, funis, Ben-xay Xao- shi, xeyshuy, bayshan kabi 7 kabila kir- gan, keyinchalik ularning soni 16 taga ko’paygan. 7-8-a.larda xeyshuy va moxe kabilalari kuchayib bo-xay davlatini tuzganlar. 926 y.bu davlat kidonlar to- monidan tugatilgan, 10-a.oxiri \u201411-a. da M. van’yan qabilasi asosida yana bir- lashganlar, ularni umumiy holda nyuy- jeng deb atashgan. 12-a. boshida Aguda boshchiligida nyuyjen-glarning Jin (Szin \u2014 oltin) davlati tashkil etilgan (1115-1234). Bu davlat emirilgach, nyuy- jenglar tarqab ketganlar. 1635 y. Nurxa- chi (nurxasi) ularni qayta birlashtirib, Jin davlatini tiklagan. Shundan so’ng nyuyjenglar o’zlarini man (to’la, tugal ma’nosini bildiradi), yashagan joyla- rini esa Manchjou (manlar vohasi) deb atashgan. 1636 y. bu davlat nomi chin (rus adabiyotida Tsin \u2014 tiniq, toza ma’nosi- da)ga o’zgartirilgan. M. 17-a. o’rtalarida Koreya, Xitoyni bosib olib Tsin imperi- yasini tuzdi. So’ngra Mon-goliyani, 18-a. da Tibet, Jung’oriya, torim vohasidagi davlatlarni tugatib, ular hududini ham egallab olgach, u erlarda mustamlakachi- lik rejimini o’rnatishgan. Chin (Tsin) imperiyasi ag’darilgunga qadar (1911) M.ga keng imtiyozlar be- rilgan edi. M.ning ko’pchiligi ona tili- ni unutib, Xitoy tili va madaniyatini o’zlashtirgan va Xitoy madaniyatiga ham ta’sir ko’rsatgan. Urug’chilik qoldiqdari bir qadar saqlanib qolgan.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Manjurlar, manchjurlar, (o’zlarini Manzu deb atashadi) \u2014 xalq, umumiy soni 10 mln. kishi (1990-y. lar o’rtalari). Asosiy qismi XXRning shim.-Sharqiy qismi Dunbey (Manjuriya) da yashaydi. Tili \u2014 Oltoy mo’g’ul-tungus tiliga … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-117860","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117860","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=117860"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117860\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":117894,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117860\/revisions\/117894"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=117860"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=117860"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=117860"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}