{"id":117976,"date":"2024-05-09T08:17:26","date_gmt":"2024-05-09T05:17:26","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=117976"},"modified":"2024-05-09T08:17:30","modified_gmt":"2024-05-09T05:17:30","slug":"muqom","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/muqom\/","title":{"rendered":"Muqom"},"content":{"rendered":"\n<p>Muqom (maqom so&#8217;zidan) \u2014 uyg&#8217;ur mumtoz musiqasining asosiy janri. Rok, Chabbiyat, Mushovirak, Charigyah (Chorgoh), Panjigyax, O&#8217;zhol (Uzzol), Ajam, Ushshak, Bayot, Nava, Sigyah va Iroq deb nomla- nuvchi 19-a.da shakl topgan 12 M. turku- mi mavjud. M.larning har biri muayyan mavzu b-n bog&#8217;liq cholg&#8217;u, ashula va raqs kuylari turkumidan iborat yirik shak- ldagi asarlardir. Har bir M. o&#8217;ziga xos pardada ijro etilib, muqom boshi, cho&#8217;ng nag&#8217;ma, Doston nag&#8217;ma (Doston marg&#8217;uli b-n) vamashrap nag&#8217;ma qismlaridan tash- kil topgan. M. boshi va cho&#8217;ng nag&#8217;madagi ashula yo&#8217;llari, asosan, mumtoz (Navo- iy, Zaliliy, Nozimiy, Huvaydo, mash- rab va b.) sho-irlarning g&#8217;azallari b-n aytiladi. Doston nag&#8217;malarning ashula yo&#8217;llari uy-G&#8217;ur dostonlari qo&#8217;shiklariga hamohang bo&#8217;lib, uyg&#8217;ur xalq lirik-epik asarlari matnlari b-n ijro etiladi. Mashrap nag&#8217;malarning kuy-ohanglari to&#8217;ysayil, davra (mashrap)larda ijro etiladigan raqsbop qo&#8217;shiklardan ibo- rat. M.lar ijrosida Hofiz (M.boshi), ashulachi va sozandalar guruhi (qolgan qismlarda) hamda raqqosalar guruhi (Mashrap nag&#8217;ma) qatnashadi, asosan, tanbur, Sato, dutor, rubob, chang, dap (do-ira), nay kabi musiqa cholg&#8217;u asboblari- dan foydalaniladi. Uyg&#8217;ur 12 M.ining Do&#8217;lan, Qashqar, Turfon, Xo&#8217;tan, Ili M.lari kabi mahalliy turlari mavjud. Ular bir-biridan parda tuzilmalari, kuy-ohanglari, ichki tarkibi b-n Far- klanadi. M.larning bizgacha etib keli- shida Halim va Salim (19-a.), Muhammad Ahmad Boqi o&#8217;g&#8217;li (oxunim Korushong, 1849-1926), Turdi Oxun (1881-1956), Ro&#8217;zi tanburlarning xizmati katta. Tur- Di Oxun rahbarligidagi M. chilar ij- rosida 1951-54 y. lari Sharqiy Turki- ston (Sintszyan)da 12 Mlarning Qashqar varianti yozib olingan va Pekinda nota yozuvida nashr etilgan. O&#8217;zbekiston tele- radiosida Ro&#8217;zi tanburning shogird- lari M. Hasanov, N.Nosirov, Q.Rozi (Muhammedov), F. Qodirxo&#8217;jaev, S. Roza- movlardan 12 M.larning ili variant yozib olingan (1968-72) va grammpla- stinkada chiqarilgan. Uyg&#8217;ur M.larini A.Hoshimov tadqiq etib kelgan.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Muqom (maqom so&#8217;zidan) \u2014 uyg&#8217;ur mumtoz musiqasining asosiy janri. Rok, Chabbiyat, Mushovirak, Charigyah (Chorgoh), Panjigyax, O&#8217;zhol (Uzzol), Ajam, Ushshak, Bayot, Nava, Sigyah va Iroq deb nomla- nuvchi 19-a.da shakl topgan &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/muqom\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-117976","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117976","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=117976"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117976\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":117979,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117976\/revisions\/117979"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=117976"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=117976"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=117976"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}