{"id":118577,"date":"2024-05-09T12:57:55","date_gmt":"2024-05-09T09:57:55","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=118577"},"modified":"2024-05-09T12:58:48","modified_gmt":"2024-05-09T09:58:48","slug":"pragmatika","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/pragmatika\/","title":{"rendered":"Pragmatika"},"content":{"rendered":"\n<p>Pragmatika (Yun. pragma, pragmatos \u2014 ish, harakat) \u2014 semiotika va tilshunoslikning nutqda til bel- gilarining amal qilishini o&#8217;rganuvchi sohasi; boshqacha aytganda, muayyan bel- gilar tizimini o&#8217;zlashtirib, undan foy- dalanuvchi sub&#8217;ektlarning ayni shu bel- gilar tizimiga munosabatini o&#8217;rganuvchi fan tarmog&#8217;i. P. haqidagi asosiy g&#8217;oya amerikalik olim Ch. Pirs tomonidan o&#8217;rtaga tashlangan; yana bir amerikalik olim Ch. Morris ushbu g&#8217;oyani rivojlan- tirgan va &#8220;P.&#8221;terminini semiotika bo&#8217;limlaridan birining nomi sifatida amaliyotga kiritgan. P. insonning ijtimoiy faoliyati &#8211; ni o&#8217;zida qamrab oluvchi nutq jarayo-ni, muayyan aloqa vaziyati orqali namoyon bo&#8217;ladi. Lingvistik P. aniq shakl, tashqi ko&#8217;rinishga ega emas; uning do-irasiga so&#8217;zlovchi sub&#8217;ekt, adresat, ularning aloqa-aralashuvdagi o&#8217;zaro munosabatla- ri, aloqa-aralashuv vaziyati b-n bog&#8217;liq ko&#8217;plab masalalar ki-radi. Mas, nutq sub&#8217;ekti b-n bog&#8217;liq holda quyidagi ma- salalar o&#8217;rganila-Di: bayonning oshkora va yashirin maqsadlari (biron-bir axborot yoki fikrni etkazish, so&#8217;roq, buyruq, il- timos, maslahat, va&#8217;da berish, uzr so&#8217;rash, tabriklash, shikoyat va b.); nutq takti- kasi hamda nutq odobi turlari; suhbat, so&#8217;zlashish qoidalari; so&#8217;zlovchining maqsadv; so&#8217;zlovchi tomonidan adre- satning umumiy bilim jamg&#8217;armasi, dunyoqarashi, qiziqishlari va b. xislat- lariga baho berilishi; so&#8217;alovchining o&#8217;zi bayon qilayotgan xabarga munosaba- ti kabilar. P.da nutq adresati, o&#8217;zaro aloqaga kiruvchilarning munosabatlari, muayyan aloka vaziyati singari omillar b-n bog&#8217;liq qolda qam ko&#8217;plab masalalar o&#8217;rganiladi. P. g&#8217;oyalari evristik (yo&#8217;nal- tiruvchi) dasturlash, mashina tarjima- si, informasion-qidiruv tizimlari va b.ni ishlab chiqishda qo&#8217;llanadi. Abduvahob Madvaliev, Yo&#8217;ldosh So- lijonov.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pragmatika (Yun. pragma, pragmatos \u2014 ish, harakat) \u2014 semiotika va tilshunoslikning nutqda til bel- gilarining amal qilishini o&#8217;rganuvchi sohasi; boshqacha aytganda, muayyan bel- gilar tizimini o&#8217;zlashtirib, undan foy- dalanuvchi sub&#8217;ektlarning &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/pragmatika\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[226],"tags":[],"class_list":["post-118577","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-p-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/118577","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=118577"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/118577\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":118649,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/118577\/revisions\/118649"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=118577"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=118577"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=118577"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}