{"id":120078,"date":"2024-05-09T19:09:04","date_gmt":"2024-05-09T16:09:04","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=120078"},"modified":"2024-05-09T19:09:32","modified_gmt":"2024-05-09T16:09:32","slug":"meningit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/meningit\/","title":{"rendered":"Meningit"},"content":{"rendered":"\n<p>Meningit (Yun. meninx \u2014 miya pardasi) \u2014 bosh miya va orka miya pardala- rining yallig&#8217;lanishi, mikroorganizmlar ko&#8217;zg&#8217;atadi (q. Miya pardasi). Mustaqil kasallik sifatida paydo bo&#8217;ladigan birlamchi va asoratlar tufayli yoki in- fektsiya yuqishi, mas, o&#8217;rta quloq,. Burun yondosh bo&#8217;shliqlarining yallig&#8217;lanishi, gripp, qizamiq, tepki, sil, zaxm oqibatida kelib chiqadigan ikkilamchi M. farqlanadi. M. qo&#8217;z-g&#8217;atuvchilariga (virusli, bakterial, zamburug&#8217;li; sil, zaxm M.i va b.), kechishiga (o&#8217;tkir, o&#8217;rtacha o&#8217;tkir va surunkali M.), orqa miya suyu- kligi (likvor) ning o&#8217;zgarishiga qarab (yiringli va seroz M.) ajratiladi. Chi- Vin va kanalar yuqtiradigan infektsion kasalliklar (entsefalit, meningoenefa- lit)da ham M. kuzatiladi. Infektsiya M. b-n og&#8217;rigan bemor yoki bakteriya tashib yuradigan &#8220;sog&#8217;lom&#8221; kishilardan (ular b-n so&#8217;zlashganda, o&#8217;pishganda, bemor AK- sirganda, yo&#8217;galganda), aksari yuqori na- fas yo&#8217;llari yallig&#8217;langan bemorlardan yuqadi. Kattalarga nisbatan yosh bolalar ko&#8217;proq kasallanadi. Aksariyat kech kuz, qish va erta bahorda uchraydi. Kasalllk to&#8217;satdan boshlanadi, harorat 38-40\u00b0ga ko&#8217;tariladi, badan uvi-shadi, bemor tez- tez qayt qiladi (ovqat esa-emasa ham), bezovtalanadi. M.ning shakliga qarab klinik belgilari xilma-xil bo&#8217;ladi, lekin ularning barchasiga xos ayrim alomatlar mavjud; qattiq bosh og&#8217;rig&#8217;i, bosh va bo&#8217;yin muskullarining tortishi- shi natijasida bemornig boshi orqaga engashgan bo&#8217;lib, oldinga ega olmaydi, oyokdari bukilib qoladi. Ba&#8217;zan bemor alahlaydi, talvasa tutishi ham mum- kin, tashqi ta&#8217;sirotlar (kuchli yorug&#8217;lik, qattiq tovush va h.k.)ga ta&#8217;sirchan bo&#8217;ladi. M. hamisha shiddat b-n boshlanmay- Di. Ikkilamchi M. asta-sekin avj ola- Di; darmon quriydi, bosh og&#8217;riydi. Agar biror yuqumli kasallik qo&#8217;shilsa, be- Morning umumiy ahvoli og&#8217;irlashadi va yuqorida sanab o&#8217;tilgan klinik belgilar rivojlanadi. M.ning hamma xilida bemorni dar- hol vrachga ko&#8217;rsatib, albatta, kasalxona- ga yotqizish kerak. Davo o&#8217;z vaqtida bosh- lansa bemor batamom sog&#8217;ayib ketadi. Kasallik qo&#8217;zg&#8217;atuvchisini tashib yuruv- chilar topilsa, jamoadan ajratiladi va davolanadi. Oldini olish uchun quloq, tomok va burun bo&#8217;shlig&#8217;ining yallig&#8217;lanish va Yi- ringli kasalliklarini o&#8217;z vaqtida davo- lash lozim.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Meningit (Yun. meninx \u2014 miya pardasi) \u2014 bosh miya va orka miya pardala- rining yallig&#8217;lanishi, mikroorganizmlar ko&#8217;zg&#8217;atadi (q. Miya pardasi). Mustaqil kasallik sifatida paydo bo&#8217;ladigan birlamchi va asoratlar tufayli yoki &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/meningit\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-120078","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120078","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=120078"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120078\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":120098,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120078\/revisions\/120098"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=120078"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=120078"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=120078"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}