{"id":120160,"date":"2024-05-09T19:32:01","date_gmt":"2024-05-09T16:32:01","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=120160"},"modified":"2024-05-09T19:32:04","modified_gmt":"2024-05-09T16:32:04","slug":"mahalliy-byudjetlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/mahalliy-byudjetlar\/","title":{"rendered":"Mahalliy byudjetlar"},"content":{"rendered":"\n<p>Mahalliy byudjetlar &#8211; dav- lat byudjetining tegishli viloyat, tuman, shahar pul mablag&#8217;lari jamg&#8217;armasini tashkil etuvchi bir qismi. M.b.da daro- madlar manbalari va ulardan tushumlar miqsori, shuningdek, moliya yili mo- baynida aniq maqsadlar uchun ajrati- ladigan mablag&#8217;lar sarfi yo&#8217;nalishlari va miqdori nazarda tutiladi. M.b.ning daromadlari mahalliy soliqlar va yig&#8217;imlar hamda to&#8217;lovlardan tashkil topadi. M.b.ning mablag&#8217;lari hududiy rivojlanishning moliyaviy manbala- ridan biri hisoblanadi. M.b. har bir mamlakat davlat byudjetining ajralmas qismidir. O&#8217;zbekiston hududida birinchi M.b. dastlab O&#8217;rta Osiyoda Rossiya mustamla- kachilik hukmronligi o&#8217;rnatilganidan keyin shahar va viloyat byudjetlari si- fatida 19-a.ning70-y.laridan shakllana boshladi. Keyinchalik uezd byudjetla- ri tuzildi. Bu byudjetlarning hajmi aholining soni va ehtiyojlarini e&#8217;ti- borga olmay, chor Rossiyasining Turki- ston general-gubernatorligi Markaziy apparati amaldorlari tomonidan belgi- lanar va eng ko&#8217;p qismi boshqaruv, poli- tsiya, sud organlariga sarflanardi. O&#8217;zbekistonda birinchi marta za- monaviy ko&#8217;rinishdagi M.b. 1924-25 y.larda vujudga keldi (q. Davlat byud- jeti). O&#8217;zRda M. b.ning daromad manba- lari ichida qo&#8217;shilgan qiymat solig&#8217;i va aktsiz solig&#8217;idan normativlar bo&#8217;yicha ajratmalar etakchi o&#8217;rinni egallaydi. Bundan tashqari, resurslar soliqlari va b. soliqlar (suv resurslaridan foyda- langanlik uchun soliq, ekologiya solig&#8217;i, infratuzilmani rivojlantirish solig&#8217;i va b.) ham M.b.ni shakllantirishda qatnashadi. M.b. mablag&#8217;lari hisobidan qonun hujjatlarida belgilangan tartibda fan, ta&#8217;lim, madaniyat, sog&#8217;liqni saqlash, jismoniy tarbiya va sport, ijtimoiy ta&#8217;minot, mahalliy davlat hokimiyati organlari faoliyatini ta&#8217;minlash, byud- Jet tashkilotlarini saklash, iqtisodiyot tarmoqlarini rivojlantirishning maqsadli dasturlari va tadbirlarini amalga oshirish va b. moliyalashtiriladi. M.b.ni tuzish, shakllantirish, xara- jatlarni moliyalashtirish masalalari O&#8217;zRning 2000 y. 14 dek.da kabul qilingan &#8220;Byudjet tizimi to&#8217;g&#8217;risida&#8221; qonuniga muvofiq amalga oshiriladi. Abdurazunat Boymurodov.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mahalliy byudjetlar &#8211; dav- lat byudjetining tegishli viloyat, tuman, shahar pul mablag&#8217;lari jamg&#8217;armasini tashkil etuvchi bir qismi. M.b.da daro- madlar manbalari va ulardan tushumlar miqsori, shuningdek, moliya yili mo- baynida &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/mahalliy-byudjetlar\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-120160","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120160","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=120160"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120160\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":120161,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120160\/revisions\/120161"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=120160"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=120160"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=120160"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}