Maltus (Maltus) Tomas Robert (1766.17.2, Rukeri \u2014 1834.23.12, Bat) \u2014 ingliz iqtisodchisi, ruhoniy. Kem-Brij untining Jezus kollejini tugatgan (1788). Ost-Indiya kompaniyasi tasarru- fidagi kollejda yangi tarix va siyosiy iqtisod kafedrasida prof. (1805-34). M. klassik maktab vakili bo’lishiga qaramay, D. Rikardoning qiymatning mehnat nazariyasini inkor etdi va to- var qiymatini i. ch. xarajatlariga kush- Di, foydani tovar qiymatiga nominal qo’shimcha, deb qaradi. M. pul nazariyasi- ga va “ortiqcha ishlab chiqarish” nazariya- siga katta hissa kushgan. “Nufus qonuni to’g’risida tajribalar” asari (1798) unga katta mashhurlik keltirdi. M. bu asari- da ko’pgina iqtisodchilar orasida qabul qilingan aholi soni va uning o’sishi boylikdir, degan fikrga zid holda aholi oziq-ovqatning cheklangan taklifiga duch kelguniga qadar o’saveradi, aholi Geo- metrik, oziq-ovqat mahsulotlari takli- Fi arifmetik progressiya bo’yicha o’sadi, deb qaraydi. Aholi o’sishini ijobiy (ya’ni o’limni ko’paytirish orqali) \u2014 urushlar, epidemiyalar va b. yoki salbiy (tug’ilishni cheklash orqali) \u2014 ahloqiy cheklashlar, kech ni-kohga kirish va b. yo’llar orqali nazorat qilish mumkin. M. o’z fikrlarini “tuproq unumdorligi- ning pasayib borishi qonuni” b-n asos- lashga urinadi. M.ning ish haqi nazari- yasi tirikchilik minimumga teng bo’lgan do-imiy ish haqini nazarda tutadi. Le- kin rivojlangan mamlakatlarda aholi ham, ish haqi ham, M.ning bashoratlari- ga zid holda, texnika ravnaqi tu-fayli o’sib, daromadlarning o’sishi darajasi- ga qarab tug’ilish pasayib bormoqda. M. javob berishga harakat qilgan muammo- lar hoz. zamonda ham past rivojlangan mamlakatlarda dolzarb hisoblanadi. Bu mamlakatlarda tug’ilish koeffisienti yuqori bo’lgan sharoitda tibbiyotni “im- port qilish” b-n rivojlangan mamlakat- lardagi kabi past o’lim koeffisienti ta’minlanmoqda va, ayni paytda, bu mam- lakatlarda qashshoqlik muammosi mav- jud. Shuningdek, ayrim ekologlar jahon miqyosida aholining va sanoat i. ch.ining o’sishi resurslar taqchilligiga olib ke- ladi, deb qaraydi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Maltus (Maltus) Tomas Robert (1766.17.2, Rukeri \u2014 1834.23.12, Bat) \u2014 ingliz iqtisodchisi, ruhoniy. Kem-Brij untining Jezus kollejini tugatgan (1788). Ost-Indiya kompaniyasi tasarru- fidagi kollejda yangi tarix va siyosiy iqtisod kafedrasida … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-120436","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120436","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=120436"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120436\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":120457,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120436\/revisions\/120457"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=120436"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=120436"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=120436"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}