{"id":120748,"date":"2024-05-11T20:19:53","date_gmt":"2024-05-11T17:19:53","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=120748"},"modified":"2024-05-11T20:20:04","modified_gmt":"2024-05-11T17:20:04","slug":"marksizm-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/marksizm-2\/","title":{"rendered":"MARKSIZM"},"content":{"rendered":"\n<p>MARKSIZM \u2014 K. Marks va F. En- gels asos solgan falsafiy, iqtisodiy va siyosiy ta&#8217;limot. Nemis mumtoz fal- safasini {Gegel, Feyerbax va b.), in- gliz siyosiy iqtisodini (Smit, Rikardo va b.), frantsuz xayoliy sosializmini (Sen-Simon, Fure va b.) o&#8217;rganishga ta- yanib, Marks va Engels dialektik, tari- xiy materializmga asoslangan falsafa, qo&#8217;shimcha qiymat nazariyasiga asoslangan siyosiy iqtisod va kommunizm xdqidagi soxta ta&#8217;limotni ishlab chiqdilar. M.da moddiy i. ch. usuli, ishlab chiqaruvchi kuchlar va i. ch. munosabat- lari jamiyatning negizi sifatida ka- raladi. M. xususiy mulkchilikka asos- langan jamiyatda i. ch.ning ijtimoiy va o&#8217;zlashtirishning xususiy xarakterga ega ekanligiga tayanib, ijtimoiy inqilob to&#8217;grisidagi qonunni asoslashga uri- nadi. Ijtimoiy-iqtisodiy formasiya, sinfiy kurash b-n bog&#8217;liq nazariyani il- Gari suradi. Jamiyat tari-xiga sinflar kurashi tarixi sifatida qaraydi. M.ga kura, sinfiy kurash proletariat dikta- turasiga olib keladi. Proletariat Dik- taturasining maqsadi esa sinfsiz ja- miyat qurishdan iborat deb hisoblaydi. M. ishlab chikarish vositalariga faqat ijtimoiy mulkchilikni tan oldi, boshka mulk shakllarini inkor etdi. Xususiy mulkni barcha ijtimoiy illatlarning asosiy sababi degan noto&#8217;g&#8217;ri qarashni ilgari suradi. M.ning qo&#8217;shimcha qiymat qonuni kapitalizmning asosiy iqtisodiy qonuni deb qaralgan. M.da tarixni ma- terialistik tushunish orqali jamiyat- ning rivojlanish qonunlari, kapita- lizmning sosializm b-n almashinishi muqarrarligi, kapitalizmdan sosia- lizmga o&#8217;tish davri, kommunizmning ikki fazadan iborat ekanligi g&#8217;oyasi ilgari suriladi va sosializm kommunizmning quyi fazasi sifatida qaraladi. Yana q. Sosializm. M. 19-a. ijtimoiy fikr taraqqiyotiga ta&#8217;sir ko&#8217;rsatdi. Ayni vaqtda undagi xayoliy, ziddiyatli va xato tasavvur- lar tanqidga uchradi. M.da ijtimoiy qarama-qarshiliklar, sinfiy kurash va zo&#8217;rlik nazariyasi mutlaqlashtirildi, proletariatning tarixiy roli asossiz ravishda ulug&#8217;landi. M. Rossiyadagi OK- tyabr to&#8217;ntarishi va kommunistik tota- litarizmga xizmat qildi. M. davlat mafkurasi bo&#8217;lib qolgan ko&#8217;p mamlakatlarda 20-a.ning 80-y.la- ridan boshlab mustabid rejimlarning emirilishi va mustaqil davlatlarning taraqqiyot yo&#8217;llarini belgilab olishi M.ni tanqidiy o&#8217;rganish va unga baho be- rishda yangi davrni boshlab berdi. Ibodulla Ergashev.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>MARKSIZM \u2014 K. Marks va F. En- gels asos solgan falsafiy, iqtisodiy va siyosiy ta&#8217;limot. Nemis mumtoz fal- safasini {Gegel, Feyerbax va b.), in- gliz siyosiy iqtisodini (Smit, Rikardo va &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/marksizm-2\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-120748","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120748","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=120748"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120748\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":120771,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120748\/revisions\/120771"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=120748"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=120748"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=120748"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}