{"id":120806,"date":"2024-05-11T20:34:11","date_gmt":"2024-05-11T17:34:11","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=120806"},"modified":"2024-05-11T20:34:22","modified_gmt":"2024-05-11T17:34:22","slug":"moturidiylik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/moturidiylik\/","title":{"rendered":"Moturidiylik"},"content":{"rendered":"\n<p>Moturidiylik &#8211; kalomshn oqim, Abu Mansur Moturidiy asos solgan. 9-a. oxiri \u2014 10-a.da Movarounnahrda tur- li aqidaviy oqimlarning aqidalariga qarshi javob tarzida vujudga kel &#8211; gan. M.ning keng yoyilishiga uning mo&#8221;tadillik yo&#8217;lini tutganligi, aqidaviy masalalarda Qur&#8217;on, hadis va aqlu idrok, mantiq hamda haqiqatga eng yaqin turganligi sabab bo&#8217;yadi. Imom Moturidiy tarafdorlari bilishda faqat aqlga suyanish kerak, degan mu&#8217;- gaziliylardan farkli o&#8217;laroq, aql b-n naqlni qo&#8217;shib foydalanish zarur, deb hisoblaganlar. Mu&#8217;taziliylar Qur&#8217;onni yaratilgan desalar, Moturi- diylar uni qadim, azaliy, deb biladi- lar. Imon-e&#8217;tiqod xususida M. ta&#8217;li- Moti, ayniqsa, diqqatga sazovor. Mu&#8217;ta- ziliylar imonning shartlari 3 ta, ya&#8217;ni til b-n iqror, dil b-n tasdiq va amal b-n ijro etish, desalar, M.da imonning shartlari 2 ta, ya&#8217;ni til b-n iqror etish va dil b-n tasdiklash, amallarning o&#8217;rni esa boshqa, deb ta&#8217;rif qilinadi. M. har bir insonning taqtsiri Alloh tomonidan belgilab qo&#8217;yilganiga qaramay, u o&#8217;z xatti-harakatlari uchun javobgardir, deb biladi. M.ka ko&#8217;ra, inson imtihonlar uchun yaratilgan. Shu b-n bir vaktda unga ushbu sinovlardan muvaffaqiyatli o&#8217;tish va to&#8217;g&#8217;ri yo&#8217;lni topish uchun keng imkoniyatlar berib qo&#8217;yilgan. U o&#8217;z xatti-harakatlarida IX- tiyorlidir. M. ta&#8217;limoti rivojlanib, 13-a.dan keyin Movarounnahr hududidan chiqib, musulmon Sharqi mamlakatlariga yoy- ildi. Saljuqiylar hukmronligi dav- rida hamma joyda Islom aqidalarida M. tatbiq qilindi. Sunniylik- ning hanafiylik mazhabiga e&#8217;tiqod qiluvchilarning barchasi aqida bobida Imom Moturidiy, uning shogirdlari hamda izdoshlari yozib qoldirgan asar- larga tayanib ish ko&#8217;radilar. Islom ola- Mining aksariyat mintaqalarida, Suriya, Iroq, Turkiya, Pokiston, Hindiston, Shim. Afrikada bu ta&#8217;limot hozir ham o&#8217;rta va oliy diniy o&#8217;quv yurtlarida mustaqil fan sifatida o&#8217;qitib kelinadi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Moturidiylik &#8211; kalomshn oqim, Abu Mansur Moturidiy asos solgan. 9-a. oxiri \u2014 10-a.da Movarounnahrda tur- li aqidaviy oqimlarning aqidalariga qarshi javob tarzida vujudga kel &#8211; gan. M.ning keng yoyilishiga uning &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/moturidiylik\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-120806","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120806","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=120806"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120806\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":120822,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120806\/revisions\/120822"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=120806"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=120806"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=120806"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}