Mafkura (Arab. \u2014 fikrlar maj- mui) \u2014 muayyan ijtimoiy guruh, qatlam, millat, jamiyat, davlatning manfaatla- ri, orzulari, maqsadlari ifodalangan qarashlar va ularni amalga oshirish ti- zimi. Unda manfaatlari ifodalanayotgan guruh va qatlamlarning o’tmishi, bugungi kuni va istiqboli o’z ifodasini topa- Di. M. har qanday jamiyat hayotida zarur. Insoniyat tarixida turli-tuman M.lar bo’lgan. Turli xalqlar va ijtimoiy kuch- larning g’oyaviy rahnamolari, mutafak- kir va arboblari o’zlarining manfaat va MAK,sadlaridan kelib chiqib mafkuraviy ta’limot va dasturlar ishlab chiqqanlar. Har qanday M. jamiyatda yangi paydo bo’lgan ijtimoiysiyosiy kuchlarning talab-ehtiyojlari, maqsadlarini ifoda etuvchi yangi g’oyaviy tizim si-fatida Vu- judga keladi va, asosan, qu-yidagi vazi- falarni o’z oldiga qo’yadi: muayyan g’oyani odamlarning ongiga va ruhiyatiga Sing- dirish; aholining turli guruhlarini birlashtirish; ko’zlangan maqsad va niyatlarga erishish uchun odamlarni sa- farbar etish; ularni ma’naviyruhiy rag’batlantirish; aholini, ayniqsa, yosh avlodni g’oyaviy tarbiyalash va mafkura- viy immunitetni shakllantirish; boshqa mafkuraviy va g’oyaviy ta’sirlardan himoya qilish va sh.k. M. muayyan falsa- fiy, diniy ta’limotlar asosida yarati- ladi, ma’lum ilmiy qarashlar, axloqiy tamoyillarga tayanadi. M. o’z mohiyati va ta’sir kuchiga ko’ra, jamiyatni birlashti- rishi yoki uni bir-biriga qarama-qarshi taraflarga bo’lib yuborishi, davlatning jahondagi obro’va mavqeini oshirishi yoki tushirishi, xalqlarni yuksaklikka ko’tarishi yoki tanazzulga du-chor eti- shi mumkin. Yuksak maqsadlar, bunyod- kor g’oyalarga asoslangan M. ijtimoiy- iqtisodiy taraqqiyotga turtki bo’ladi, ma’naviyatnn yuksaltiradi, insonlarni ulug’vor ishlarga safarbar etadi. Ozod- lik, erkinlik, mustaqillik, tinchlik, hamkorlik g’oyalari asosida shakllangan, ezgu maqsadlarga xizmat qiladigan M. bunyodkorlik xususi-yatiga ega bo’ladi. Hukmronlik, mustabidlik, Tajo- vuzkor, bosqinchilik, ekstremistik, aqidaparastlik g’oyalari asosida shak- llangan, millat va xa-lkdarni asoratga soladigan M. vayronkorlik xususiyatiga egadir. M.ning diniy, dunyoviy, milliy, si- yosiy va b. ko’rinishlari bor. Aksari-yat rivojlangan mamlakatlar xalqdari er- kinlik, adolat, qonun, inson huquqlari, millatlararo hamjihatlik, diniy bag’rikenglik kabi g’oyalarga asoslangan M.ga tayanmoqda. Yana q. Milliy mafkura. Ad.: Karimov I.A., O’zbekiston: mil- liy istiklol, iqtisod, siyosat, mafkura, 1-j., T., 1996; Barkamol avlod orzusi, T., 1999. Hiyom Nazarov.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Mafkura (Arab. \u2014 fikrlar maj- mui) \u2014 muayyan ijtimoiy guruh, qatlam, millat, jamiyat, davlatning manfaatla- ri, orzulari, maqsadlari ifodalangan qarashlar va ularni amalga oshirish ti- zimi. Unda manfaatlari ifodalanayotgan guruh … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-120977","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120977","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=120977"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120977\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":120988,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120977\/revisions\/120988"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=120977"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=120977"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=120977"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}