{"id":121247,"date":"2024-05-12T09:56:06","date_gmt":"2024-05-12T06:56:06","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=121247"},"modified":"2024-05-12T09:56:12","modified_gmt":"2024-05-12T06:56:12","slug":"merkantilizm-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/merkantilizm-3\/","title":{"rendered":"Merkantilizm"},"content":{"rendered":"\n<p>Merkantilizm (Frans. mercantilisme, ital. mercante \u2014 savdogar) \u2014 1) iqtisodiy tafakkur tarixida mu-him yo&#8217;nalishlardan biri, hukmron hokimiyat va savdogarlar mafkurasini nazariy asoslashga xizmat qilgan; 2) kapitalning dastlabki jamg&#8217;arilishi davrida davlatning xo&#8217;jalik hayotiga faol aralashuvini yoqlovchi iqtisodiy siyosat. M.ning Vu- judga kelishi va rivojlanishi Buyuk geografik kashfiyotlar va mustamlaka- chilik tizimining paydo bo&#8217;lishi b-n bog&#8217;liq. M. dastlab qonuniy yo&#8217;l b-n pul- ni ko&#8217;paytirishga qaratilgan siyosatni targ&#8217;ib qilgan. Xorijdan kelgan savdo- garlarning pulni o&#8217;z mamlakatiga olib ketishini taqiqpagan, savdodan tushgan pulga mahalliy sanoat mahsulotlarini xarid qilish zarur bo&#8217;lgan. M. davlat- ning iqtisodi-yotga faol aralashishini talab etadi. M. ta&#8217;limotiga ko&#8217;ra, boy- lik i.ch.da emas, balki muomala sohasida yuzaga keladi va u aynan mamlakatdagi ol- tin, kumush va b. javohirlarda o&#8217;z aksini topadi. M. 15-a.ning 2-yarmidan rivoj- lana boshlab, 17-a.da ravnaq topdi, 18-a. ning 1-yarmiga qadar nufuzini saqgsab keldi. Uning asosiy nazariyotchilari \u2014 T. Men (Angliya), A. Serra (Italiya), A. Monkreten (Frantsiya) faol savdoni targ&#8217;ib qildi, ya&#8217;ni mamlakatdan tayyor sanoat mahsulotlarini boshqa joylarga olib borib sotish, bir mamlakatdan ar- zon bahoda tovar sotib olib, boshqa dav- latga qimmat narxda sotish tamoyilini ilgari surdi. M. mo-hiyatan o&#8217;tkinchi ta&#8217;limot bo&#8217;lishiga qaramasdan, uning g&#8217;oyalari tovar-pul, moliya-kredit, savdo rivojiga muhim hissa qo&#8217;shdi. Kapitalizmning paydo bo&#8217;lishi b-n M.ning asosiy qoidalari yangi iqtisodiy sharoitga mos kelmay qoddi. M. o&#8217;rniga erkin iqtisodiy (protektsio- nizmga qarshi) faoliyatni nazariy asos- lagan klassik sie&#8217;siy iktisod maktabla- ri vujudga keldi. Abduxalil Razzoqov.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Merkantilizm (Frans. mercantilisme, ital. mercante \u2014 savdogar) \u2014 1) iqtisodiy tafakkur tarixida mu-him yo&#8217;nalishlardan biri, hukmron hokimiyat va savdogarlar mafkurasini nazariy asoslashga xizmat qilgan; 2) kapitalning dastlabki jamg&#8217;arilishi davrida davlatning &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/merkantilizm-3\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-121247","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/121247","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=121247"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/121247\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":121260,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/121247\/revisions\/121260"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=121247"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=121247"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=121247"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}