{"id":123563,"date":"2024-05-14T18:47:01","date_gmt":"2024-05-14T15:47:01","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=123563"},"modified":"2024-05-14T18:47:08","modified_gmt":"2024-05-14T15:47:08","slug":"kobul","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/kobul\/","title":{"rendered":"Kobul"},"content":{"rendered":"\n<p>Kobul \u2014 Afg&#8217;onistonning poytax- ti. Kobul viloyatining ma&#8217;muriy marka- zi. Kobul daryosi vodiysida, o&#8217;rtacha 1820 m balandlikda, Asmon va Sherdarvoza tog&#8217;lari orasidagi vohada joylashgan. Iqlimi subtropik kontinental iqlim. Yanv.ning o&#8217;rtacha t-rasi g, iyulniki 26\u00b0, yiliga 317 mm yog&#8217;in tushadi. Aholisi 750 ming kishi (2000). Ptolemey asar- larida K. Kobur shaklida uchraydi. Yunon-Baqtriya podsholigi, Kushon pod- sholigi, keyinchalik eftaliylar davlati tarkibida bo&#8217;lgan. Eftaliylar davlati tanazzulga uchragach (6-a.), K.ni buddizm dinidagi mahalliy hokimlar (Kobul shoxlari) idora qilgan. 7-a.da arablar, 9-a.da safforiylar bosib olgan. K. So- moniylar, G&#8217;aznaviylar, Temuriylar dav- latlari tarki-biga kirgan. Shahar 1221 y.da Chingizxon qo&#8217;shinlari tomonidan vayron qilindi. 1504 y. Bobur K.ni o&#8217;zi asos solgan davlatning poytaxtiga ay- lan-tirdi. 1738 y. Eron shohi Nodirshoh Afshar egalladi. K. 1747 y. Durroniy- lar davlati tarkibiga qo&#8217;shib olindi. Temurshoh Durroniy davrida (1773-93) K. poytaxtga aylantirildi. Durroniy- lar davlati tugatilgach (1818), K. Kobul amirligining markazi bo&#8217;lib qoldi. 1825 y.da Amir Do&#8217;stmuhammad afg&#8217;on erlarini bir butun qilib birlashtirishga xarakat qildi, bu esa keyinchalik Afg&#8217;oniston davlatini vujudga kelishida muhim rol o&#8217;ynadi. Birinchi (1838-42) va ikkinchi (1878-80) Angliya-Afg&#8217;oniston urushlari davrida shaharning ko&#8217;p qismi buzildi. Sobiq sho&#8217;rolar qo&#8217;shinining 1979 y. dek. da Afg&#8217;onistonga tajovo&#8217;zkorona bosti- rib kirishi va 1992 y.da boshlangan ichki fuqarolar urushi davrida K. jiddiy za- rar ko&#8217;rdi. Shaharni 1996-2002 y.larda mutaassib &#8220;Tolibon&#8221; ichki muxolifat kuchlari egallab turdi. Ulardan ozod qilish uchun olib borilgan aksilterror harbiy harakatlar tufayli K.da yana vay- ronagarchiliklar bo&#8217;ldi. K. \u2014 mamlakatning siyosiy, iqtisodiy va madaniy markazi. Avto- mobil yo&#8217;llari tuguni. Bagrom harbiy aerodromi, xalqaro aeroport bor. AV- tomobil yo&#8217;llari orqali Pokiston, Hindiston, Eron, O&#8217;zbekiston va b. dav- latlar b-n bog&#8217;langan. Afg&#8217;onistonning eksport va import mollarining asosiy qismi K. orqali o&#8217;tadi. K. va uning atro- fida to&#8217;qimachilik (ip gazlama k-ti, jun va ipak gazlamalar, trikotaj f-kalari), oziq-ovqat, harbiy, yog&#8217;ochsozlik, mashi- nalarni ta&#8217;mirlash va metall buyumlar tayyorlash korxonalari, gugurt, ko&#8217;n poy- Abzal, gilam to&#8217;qish f-kalari, lak-bo&#8217;yoq, chinni, qurilish materiallari z-dlari, issiqlik elektr st-yasi, shahar yaqinida GES bor. Mayda hunarmandchilik kor- xonasi ko&#8217;p. K. \u2014 Qorako&#8217;l teri b-n savdo qilinadigan markaz. K.da FA, Tarix jamiyati, bir necha oliy o&#8217;quv yurti, jumladan, un-t, bosma- xona, teatr, Kobul tarix-etnografiya mu- zeyi, jamoat kutubxonasi ishlab turib- Di. K. ikki qismdan iborat: eski shahar va yangi shahar. Yangi shahar qismida ko&#8217;plab zamonaviy binolar qurilgan. Shaharning ko&#8217;hna qismi Kobul daryosi- ning Jan. sohilida. Me&#8217;moriy yodgorli- klaridan Bolo-Hisor qal&#8217;asi, bog&#8217;i bo- bur, Temurshoh maqbarasi, Chihil sutun bog&#8217;i va saroyi, Muhammad Nodirshoh maqbarasi (20-a.) va b. saqlangan.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kobul \u2014 Afg&#8217;onistonning poytax- ti. Kobul viloyatining ma&#8217;muriy marka- zi. Kobul daryosi vodiysida, o&#8217;rtacha 1820 m balandlikda, Asmon va Sherdarvoza tog&#8217;lari orasidagi vohada joylashgan. Iqlimi subtropik kontinental iqlim. Yanv.ning o&#8217;rtacha &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/kobul\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[201],"tags":[],"class_list":["post-123563","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-k-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/123563","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=123563"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/123563\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":123576,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/123563\/revisions\/123576"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=123563"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=123563"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=123563"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}