Krebs halqasi, trikarbon kis- lotalar halqasi, tsitrat kislota halqasi \u2014 Di – va trikarbon kislotalarning OK- sidlanishi b-n bog’liq bo’lgan fermenta- TIV reaktsiyalarning halqali ketma-ket- ligi. Uglevodlar, yog’lar va oqsil (ami – nokislota)lar oksidativ (SO2 va N2O gacha) parchalanishining umumiy oxirgi bosqichi. 1930-y.larda Sent-derdi Di- karbon kislotalardan suktsivat, Fuma- rat, malat va oksaloatsetat vafas olish jarayonini bir necha baranar tezlatishi- ni, ya’ni katalitik ta’sir qilish xusu- siyatiga ega ekanligini ko’rsatib berdi. Keyinchaliku K.h.ning eng muhim reak- tsiyasi qisoblangan oksaloatsetat va pi- ruvat kislotadan tsitrat kislota hosil bo’lishini aniqladi. K.h. hayvon, o’simlik va mikroorga- nizmlar hujayrasida keng tarqalgan kislorodli vafas olish jarayonining asosiy bosqichi hisoblanadi. K.h. reak- tsiyalari (10-12 ta) mitoxondriyalarda kechadi. Halqa tsitrat kislotani hosil qilish b-n boshlanib, oksaloatsetat kis- lotasi hosil bo’lishi b-n tugallanadi. Bunda 2 mol. SO2 ajraladi va bir qator degidrogevaza fermentlarining Kofer- mentlari (q. Kofermentlar) qaytariladi (4 mol. VADN2 va 1 mol. FADN2). K.h. reaktsiyalarida dikarbon kislotalardan ketog’lutarat, suktsivat, fumarat, malat, oksaloatsetat va trikarbon kislotalar- dan tsitrat, tsisakonit, izositrat, oksa- losuktsivatlar ishtirok etadi. K.h – reak- tsiyalarida qatnashadigan substratlarga atsetat kislotani ham kiritish mumkin, bu kislota yog’kislotalarning faol par- chalanishi va uglevodlardan vujudga kelgan piruvatning dekarboksillanishi natijasida hosil bo’ladi. Piruvat kis- lota to’liq oksidlanganda 15 molekula, glyukoza molekulasi xuddi shunday par- chalanganda 38 molekula energiyaga boy ATF sintezlanadi. K.h.ning oraliq mahsulotlari mod- dalar almashinuvyning turli xil reak- tsiyalarida ishtirok etish uchun halqadan ajralib chiqishi mumkin. Mac, glyuko- neogenez (oksaloatsetat), porfirinlar sintezi (suktsivat), yog’kislotalar sinte- zi (atsetat) ana shu tariqa sodir bo’ladi. K.h.dan ajralib chiqadigan SO2 karbok- sillanish reaktsiyalari uchun asosiy man- ba hisoblanadi. Moyli o’simliklarda va ayrim mikroorganizmlarda K.h. qisman o’zgargan holda namoyon bo’ladi va u gliok- silat halqasi deb ataladi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Krebs halqasi, trikarbon kis- lotalar halqasi, tsitrat kislota halqasi \u2014 Di – va trikarbon kislotalarning OK- sidlanishi b-n bog’liq bo’lgan fermenta- TIV reaktsiyalarning halqali ketma-ket- ligi. Uglevodlar, yog’lar va oqsil … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[201],"tags":[],"class_list":["post-124050","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-k-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124050","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=124050"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124050\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":124056,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124050\/revisions\/124056"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=124050"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=124050"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=124050"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}