{"id":124894,"date":"2024-05-18T20:20:50","date_gmt":"2024-05-18T17:20:50","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=124894"},"modified":"2024-05-18T20:20:54","modified_gmt":"2024-05-18T17:20:54","slug":"stomatologiya","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/stomatologiya\/","title":{"rendered":"Stomatologiya"},"content":{"rendered":"\n<p>Stomatologiya (Yun. stomatos \u2014 og&#8217;iz va &#8230; logiya) \u2014 klinik tibbiyotning bir sohasi; og&#8217;iz bo&#8217;shlig&#8217;i a&#8217;zolari: til, lab, lunj, og&#8217;iz shilliq pardalari hamda yuzjag&#8217;sistemasi va unga yondosh soha ka- salliklarini, ularni keltirib chikara- digan sabablarni va mazkur kasalliklar- ning oldini olish usullarini o&#8217;rganadi. Og&#8217;iz bo&#8217;shlig&#8217;i a&#8217;zolari kasallikla- ri Gippokrat, Ibn Sino, Galen, Tsels va b. olimlar tomonidan tavsiflangan. Ibn Sino asarlarida ilk bor tishlar qamashishi va og&#8217;riqlarining tabiati bayon etilib, shunday hollarda nima- lardan foydalanish ko&#8217;rsatilgan. 14-a. da frantsuz vrachi Gide Sholiak tish sug&#8217;uradigan asbob ixtiro qildi. 15- a. oxirida italyan vrachi J. D. Arkale tishni oltin, qo&#8217;rg&#8217;oshin va qalay fol- gasi bilan plombalash mumkinligi- ni ko&#8217;rsatadi. 17-18-a.larga kelib S. klinik tibbiyotning mustaqil sohasiga aylandi. 19-a. da tishni plombalash va yasama tishlar tayyorlash texnikasi puxta ishlab chiqildi. 19-a. oxiri \u201420-a. ning birinchi yarmida fiziologiya, anatomiya, patologiya, biokimyo va b. fanlarning taraqqiyoti stomatologik kasalliklar etiologiyasi, patogenezi, davolash chora- lari va profilaktika tadbirlarini ish- lab chiqishda muqim ahamiyat kasb etdi. O&#8217;zbekistonda S. fani 1954 y.dan shakllandi, shu yili ToshTIda stoma- tologiya f-ti ochildi. 1956 y.da Max- sus stomatologik kafedralar tashkil etildi. Keyinchalik bunday kafedralar Samarqand, Andijon tibbiyot intlari- da, Toshkent vrachlar malakasini oshi- rish in-tida ham ochildi, 1994 y. Buxoro tibbiyot in-ti tashkil etilib, uning tar- kibida stomatologiya FTIning ochilishi S. fanining yanada ravnaq topishiga za- min yaratdi. O&#8217;zbekistonda S. fani rivojiga A. G. G&#8217;ulomov, M. V. Paradoksov, A. T. Bu- sigin, M. V. Busigina, shuningdek, V. A. Epishev, S. A. Zufarov, M. M. Miryoqubov, E. U. Mahkamov, T. X. Safarov, M. V. Beg- Metov va b. katta hissa qo&#8217;shganlar. Hoz. zamon S. fani terapevtik, XI- rurgik, ortopedik, bolalar S. kabi bo&#8217;limlarni o&#8217;z ichiga oladi. Terapev- tik S. tish (karies, pulpit, periodon- tit, nokaries xastaliklar) hamda og&#8217;iz shilliq qavati, lab, til kasalliklari diagnostikasi, davosi va profilaktika- si bilan shugullanadi. Xirurgik S. tish olishdan tashqari yuzjag&#8217;va unga qo&#8217;shni sog&#8217;alardagi yallig&#8217;lanishlar, o&#8217;smalar, shikastlanishlar, tug&#8217;ma va orttirilgan nuqsonlarni o&#8217;rganadi, og&#8217;iz bo&#8217;shlig&#8217;i va yuzjag&#8217;operasiyalari, plastik operasi- yalarni amalga oshiradi. Ortopedik S. ortopedik va ortodontik usullar bilan birlamchi va ikkilamchi tishlar qatori hamda tug&#8217;ma va orttirilgan tishlar nuqsonlarini davolaydi, yasama tishlar bilan tish qatori nuqsonlarini tiklay- Di. Bolalar S.si bola rivojlanishining turli davrlarida o&#8217;ziga xos xususiyat- larni hisobga olgan holda terapevtik, jarrohlik, ortopedikstomatologik yor- dam ko&#8217;rsatadi. Shu bilan birga stoma- tologik kasalliklarning kompleks Pro- filaktikasi choratadbirlarini ishlab chiqadi. Stomatologik kasalliklarni davo- lashda turli doridarmonlar, lazer va infraqizil nur, ultratovush, fiziote- rapiya usullari va h.k. dan foydalanila- Di. Ozoda Yuldoshxonova.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Stomatologiya (Yun. stomatos \u2014 og&#8217;iz va &#8230; logiya) \u2014 klinik tibbiyotning bir sohasi; og&#8217;iz bo&#8217;shlig&#8217;i a&#8217;zolari: til, lab, lunj, og&#8217;iz shilliq pardalari hamda yuzjag&#8217;sistemasi va unga yondosh soha ka- salliklarini, &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/stomatologiya\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[206],"tags":[],"class_list":["post-124894","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-s-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124894","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=124894"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124894\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":124895,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124894\/revisions\/124895"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=124894"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=124894"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=124894"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}