{"id":126290,"date":"2024-05-19T16:28:47","date_gmt":"2024-05-19T13:28:47","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=126290"},"modified":"2024-05-19T16:28:53","modified_gmt":"2024-05-19T13:28:53","slug":"sporalilar-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/sporalilar-2\/","title":{"rendered":"Sporalilar"},"content":{"rendered":"\n<p>Sporalilar (Sporozoa) \u2014 bir hujayralilar kenja dunyosiga mansub g&#8217;ayvonlar tipi. Xivchinlilardan kelib chiqqan. S. turli hayvonlar va odam- ning hujayra, to&#8217;qima va organlarida parazitlik qilib, og&#8217;ir kasalliklarni keltirib chiqaradi. Parazit hayot kechi- rish ta&#8217;sirida tana tuzilishi birmuncha soddalashgan. Harakatlanish organoid- lari, qisqaruvchi va ovqat xazm qiluvchi vakuollari rivojlanmagan. Hayot tsik- li spora xrsil qilish bilan tugalla- nadi; spora qobig&#8217;i parazitni noqulay muhit ta&#8217;siridan himoya qiladi. S. hayot tsiklida jinssiz, jinsiy va spo- rogoniya jarayonlari almashinib tura- Di. Jinssiz ko&#8217;payish hujayraning ko&#8217;p marta bo&#8217;linishi (shizogoniya), jinsiy ko&#8217;payish esa ko&#8217;pchilik sporalilarda ikki xil tipdagi gametalar (anizogame- talar)ning kopultsiyasidan iborat. Faqat fegarinalar bir xil tipdagi gametalar (izogametalar) g&#8217;osil qiladi. Zigotasi, odatda, qalin pust bilan uralgan bo&#8217;lib, oosista deyiladi. Oosista ichida spo- rogoniya natijasida sporozoitlar hosil bo&#8217;lishi bilan parazitning rivojlanish tsikli tugallanadi. S. tipiga 400 dan ortiq tur kiradi. S. tipi fegarinalar va koktsidiyasimonlar sinflariga ajrati- ladi. Ayrim S.ning rivojlanishi bitta xujayinda o&#8217;tadi (ko&#8217;pchilik koktsidiya- lar) va oosistlari yordamida tarqaladi. Boshqa S.ning rivojlanishi ikkita xo&#8217;jayinda, ya&#8217;ni jinssiz ko&#8217;payishi bir xo&#8217;jayinda, gametogenez va sporogoniya davrlari boshqa xo&#8217;jayinda o&#8217;tadi. Bun- Day S. hayvonlar va odamga alimentar yo&#8217;l bilan (zararlanmagan hayvon zarar- langan hayvonni eyishi) yoki qon so&#8217;ruvchi hasharotlar orqali (bezgak parazitining chivin orkali yuqishi) o&#8217;tadi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sporalilar (Sporozoa) \u2014 bir hujayralilar kenja dunyosiga mansub g&#8217;ayvonlar tipi. Xivchinlilardan kelib chiqqan. S. turli hayvonlar va odam- ning hujayra, to&#8217;qima va organlarida parazitlik qilib, og&#8217;ir kasalliklarni keltirib chiqaradi. Parazit &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/sporalilar-2\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[206],"tags":[],"class_list":["post-126290","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-s-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/126290","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=126290"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/126290\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":126299,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/126290\/revisions\/126299"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=126290"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=126290"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=126290"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}