{"id":129936,"date":"2024-06-09T10:59:38","date_gmt":"2024-06-09T07:59:38","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=129936"},"modified":"2024-06-09T10:59:47","modified_gmt":"2024-06-09T07:59:47","slug":"izohli-lugat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/izohli-lugat\/","title":{"rendered":"Izohli lug&#8217;at"},"content":{"rendered":"\n<p>Izohli lug&#8217;at \u2014 lingvistik lug&#8217;at turlaridan biri. Unda, birinchi- dan, lug&#8217;atga kiritilgan har byr so&#8217;zning (bosh so&#8217;zning) ma&#8217;nosi, ko&#8217;p ma&#8217;noli bo&#8217;lsa, ma&#8217;nolari belgilanadi va qayd etiladi. Ikkinchidan, bu ma&#8217;no (ma&#8217;- nolar) izohlanadi, ya&#8217;ni tushuntiriladi \u2014 tavsifiy yo&#8217;l b-n qayd etiladi. Xuddi shu xususiyatiga ko&#8217;ra &#8220;izohli lug&#8217;at&#8221; deb ataladi. I.l.ga muayyan so&#8217;z ishtirokida hosil bo&#8217;lgan iboralar ham kiritilishi mum- kin (chunki ular ham, umuman olganda, lug&#8217;aviy birlik hisoblanadi). Mac, &#8220;qo&#8217;l&#8221; yoki &#8220;gul&#8221; so&#8217;zlari uchun tuzilgan lug&#8217;at maqolasidan birida &#8220;qo&#8217;li gul&#8221; iborasi ham beriladi, ma&#8217;nosi bel- gilanib qayd etiladi va izohlanadi. Lingvistik lug&#8217;atlarning boshqa turla- rida ham (mas, terminologik, tarjima lug&#8217;atlarida) ularga kiritilgan lug&#8217;aviy birliklarning, ya&#8217;ni so&#8217;z va turg&#8217;un bi- rikmalarning ma&#8217;nosi (ma&#8217;nolari) bel- gilanishi qayd etilishi va izohdanishi mumkin. Bunday lug&#8217;atlar ham ana shu xususiyati b-n I.l.lar qatoriga kira- Di. Ular, odatda, lingvistik lug&#8217;atning qaysi turiga mansubligiga va izohli ekaniga ko&#8217;ra nomlanadi. Mas, &#8220;O&#8217;zbek tili sinonimlarining izohli lug&#8217;ati&#8221;, &#8220;Tilshunoslik terminlarining izohli lug&#8217;ati&#8221; va b. O&#8217;zbek tilining nisbatan mukammal I.l.i tarixda birinchi marta O&#8217;zbekiston FA til va adabiyot intida tay-yorlanib (mualliflari: S. F. Akobirov, T. A. Aliqulov, S. I. Ibrohimov, N. M. Ma- matov, 3. M. Mirtojiev, G. N. Mixaylov, A. R. Rustamov, A. T. Xo&#8217;jaxo-Nov, A. P. Hojiev), 3. M. Ma&#8217;rufov tahriri osti- da nashr etildi (Moskva, 1981). Mazkur lug&#8217;at 2 jildli bo&#8217;lib, 60000 so&#8217;z va so&#8217;z birikmasini qamrab olgan. O&#8217;zbekiston mustaqillikka erishib, madaniy va milliy qadriyatlarga e&#8217;ti- bor kuchayganligi munosabati b-n o&#8217;zbek tilining so&#8217;z boyligi yanada kengroq qamrab olingan yangi I.l. nashr etish za- rurati paydo bo&#8217;ldi. O&#8217;zbekiston FA til va adabiyot in-ti va &#8220;O&#8217;zbekiston milliy entsiklopediyasi&#8221; davlat ilmiy nashri- yotida o&#8217;zbek tilining ko&#8217;p jildli I.l.i nashri ustida ish olib borilyapti.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Izohli lug&#8217;at \u2014 lingvistik lug&#8217;at turlaridan biri. Unda, birinchi- dan, lug&#8217;atga kiritilgan har byr so&#8217;zning (bosh so&#8217;zning) ma&#8217;nosi, ko&#8217;p ma&#8217;noli bo&#8217;lsa, ma&#8217;nolari belgilanadi va qayd etiladi. Ikkinchidan, bu ma&#8217;no (ma&#8217;- &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/izohli-lugat\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[199],"tags":[],"class_list":["post-129936","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-i-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/129936","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=129936"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/129936\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":129948,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/129936\/revisions\/129948"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=129936"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=129936"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=129936"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}