{"id":130589,"date":"2024-06-09T14:33:06","date_gmt":"2024-06-09T11:33:06","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=130589"},"modified":"2024-06-09T14:33:11","modified_gmt":"2024-06-09T11:33:11","slug":"irqlar-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/irqlar-2\/","title":{"rendered":"Irqlar"},"content":{"rendered":"\n<p>Irqlar \u2014 Homo sapiens turi ichi- dagi sistematik guruxlar. Har bir irq o&#8217;ziga xos irsiy belgilar, mas, ko&#8217;z, soch va teri rangi, yuz va bosh qutisi shakli- ga binoan boshqa irklardan farq qiladi. Hoz. odamlar 3 ta: ekvatorial (negroid, avstraloid), Evrosiyo (evropoid), Osiyo- Amerika (mongoloid) yoki 5 ta (negroid, avstraloid, evropoid, mongoloid, Ame- rikanoid) yirik irqlarga bo&#8217;linadi. Har bir irq ichida yana kichikroq, ya&#8217;ni kenja I. bo&#8217;ladi. Mac, ekvatorial irq negr, ne- Grill, bushmen, Avstraliya va b. irklar- ga; evropoid irq esa Atlantika-Boltiq, Hind-O&#8217;rta dengizi, o&#8217;rta Evropa va b. ga; mongoloid irq shim. Osiyo, Arktika, Jan. Osiyo va b. ga ajraladi. Irqlar paleolitning so&#8217;nggi dav- rlarida bundan 40-30 ming yil AV- val odam er yuzini egallashi b-n shak- llana boshladi. O&#8217;sha davrda ko&#8217;pchilik irqiy belgilar moslanish xususiyatiga ega bo&#8217;lganligidan muayyan muhit sha- roitida tabiiy tanlanish tufayli mustahkamlanib borgan. Mas, ekvatorial irkda terining kora rangi ultrabinaf- sha nurlar ta&#8217;siridan himoyalovchi, bu- Run katagining keng bo&#8217;lishi nam tropic iqlim sharoitida suv bug&#8217;lanishini ku- chaytiruvchi, tananing uzun bo&#8217;lishi tana yuzasini tana hajmiga nisbatan kengay- tirish orqali termoregulyasiyani amalga oshiruvchi vosita sifatida vujudga kel- gan. Barcha I. Homo sapiens ra xoc bo&#8217;lgan umumiy xususiyatlarga ega: ularning bar- chasi biologik va psixik jihatdan teng bo&#8217;lib, evolyusion rivojlanishning bir xil pog&#8217;onasida turadi. Barcha I. mada- niyat va tsivilizasiya eng yuqori daraja- da rivojlanishida bir xil imkoniyatga ega. Hoz. zamon fani mavjud I. bir xil qobiliyatga ega emasligi, ular evolyusi- yaning turli bosqichlarida turganligi to&#8217;g&#8217;risidagi irqchilik g&#8217;oyalarini inkor etadi. Odam I. ni &#8220;millat&#8221;, &#8220;til guru- XI&#8221; tushunchalari b-n aralashtirib yubor- maslik lo-zim. Bitta millat tarkibida har xil I. va, aksincha, bitta irqning o&#8217;zi turli Millatlar tarkibiga kirishi mum- kin. Ad.: Nesturx M. F., Chelovecheskie rasi, M., 1965; Alekseev V. P., Geogra- ficheskie ochagi formirovaniya chelove- cheskix ras, M., 1985; Problemi evolyu- tsionnoy morfologii cheloveka i ego ras, M., 1986.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Irqlar \u2014 Homo sapiens turi ichi- dagi sistematik guruxlar. Har bir irq o&#8217;ziga xos irsiy belgilar, mas, ko&#8217;z, soch va teri rangi, yuz va bosh qutisi shakli- ga binoan boshqa &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/irqlar-2\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[199],"tags":[],"class_list":["post-130589","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-i-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/130589","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=130589"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/130589\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":130594,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/130589\/revisions\/130594"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=130589"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=130589"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=130589"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}