{"id":131948,"date":"2024-06-11T20:21:27","date_gmt":"2024-06-11T17:21:27","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=131948"},"modified":"2024-06-11T20:21:28","modified_gmt":"2024-06-11T17:21:28","slug":"tunnel-effekt","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/tunnel-effekt\/","title":{"rendered":"Tunnel effekt"},"content":{"rendered":"\n<p>Tunnel effekt \u2014 mikrozarralar (elektron, atom va b.) ning potentsial to&#8217;siq (zarraning potentsial energiyasi uning to&#8217;liq energiyasidan katta bulgan soha)dan utish xrdisasi. T.e. to&#8217;siq sohasida zarra impulelari (va energiyalari)ning sochilishi deb tushuntirish mumkin bulgan kvant effektidir. Kvant tabiatga ega bulgan mikrozarraning tuliq energiyasi potentsial energiyasidan kichik bulsada, uning to&#8217;siqdan o&#8217;tish ehtimolligi noldan katta zarralarning to&#8217;lqin xossalariga asoslangan. Agar mikrozarra kengligi g bo&#8217;lgan potentsial urada v tezlik bilan harakatlansa, u har sekundda urtacha vg&#8217;r marta ura devoriga yakinlashadi. T.e. to&#8217;siqning shaffoflik koeffisienti bilan izoxlanib, uning sodir bo&#8217;lish ehtimolligi ig&#8217;g kattalikning to&#8217;siqning shaffoflik koeffisienta D ga ko&#8217;paytmasiga teng. D potentsial to&#8217;siqning kengligi va balandligiga bog&#8217;liq bo&#8217;lib, to&#8217;siqdan o&#8217;tgan zarralar sonining to&#8217;siqqa ichkaridan urilayotgan zarralar son iga nisbati orqali aniqlanadi. Potentsial to&#8217;siq qancha tor va zarra energiyasi to&#8217;siqning balandligiga qancha yaqin bo&#8217;lsa, T.e. ehtimoli shuncha yuqori bo&#8217;ladi. T.e. tufayli avtoelektron emissiya hodisasi, qattiq jismning elektron o&#8217;tkazuvchanligi, termoyadro reaktsiyalari va b. sodir bo&#8217;ladi. T. e.ni o&#8217;rganish yarimo&#8217;tkazgichli tunnel diodlarini yaratishga va amalda qo&#8217;llashga imkon beradi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tunnel effekt \u2014 mikrozarralar (elektron, atom va b.) ning potentsial to&#8217;siq (zarraning potentsial energiyasi uning to&#8217;liq energiyasidan katta bulgan soha)dan utish xrdisasi. T.e. to&#8217;siq sohasida zarra impulelari (va energiyalari)ning sochilishi &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/tunnel-effekt\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[187],"tags":[],"class_list":["post-131948","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-t-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/131948","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=131948"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/131948\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":131959,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/131948\/revisions\/131959"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=131948"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=131948"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=131948"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}