YUNON-BAQTRIYA PODSHOLIGI \u2014 qadimiy quldorlik davlati (miloddan avvalgi 256\u2014 248 yillar orasi \u2014 miloddan avvalgi 140-135 yillar). Asoschisi salavkiylar Baqtriyadagi satrapi Diodot hisoblanadi. Miloddan avvalgi 250 yilda u o’zini Baqtriyaning mustaqil hukmdori deb e’lon qiladi. Davlat hududiga hozirgi Janubiy Tojikiston, Janubiy O’zbekiston va Afg’oniston kirgan. Yunon-Baqtriya podsholigi kuchaygan paytlarda unga Pokiston, shimoliy G’arbiy Hindiston hamda Sug’diyona ham bo’ysungan. Poytaxti Baqtra (o’rta asrlardagi Balx) shahri bo’lib, uning xarobalari shim. Afg’onistonda, Mozori Sharif shahri yaqinida joylatlgan. Davlat bir qancha satrapliklar (viloyatlar) ga bo’linib boshqarilgan. Yozma manbalar va arxeologiq tadqiqotlar natijalari iqtisodiy hayot, badiiy hunarmandchilik, haykaltaroshlik, madaniyat, shaharsozlik yunon an’analari asosida yuksak rivojlanganligidan dalolat beradi. Yunonbaqtriya davriga mansub eng mashhur yodgorlik shim. Afg’onistondagi Oyxonum va Janubiy Tojikistondagi Taxti Sangin yodgorliklari hisoblanadi. Amudaryoning o’ng qirg’og’ida, Vaxsh va Panj daryolari quyilishida joylashgan Taxti Sangindagi ibodatxona tuzilishi va topilmalari ellinizm dunyosiga xos diniy e’tiqodlar keng tarqalganligini ko’rsatib turibdi. Yunon-Baqtriya podsholigi Hindiston va O’rta Osiyo hududlarini o’zaro bog’lovchi hamda Xitoydan Badaxshon orqali Fors ko’rfaziga olib chiquvchi savdo yo’llarini nazorat qilib, xalqaro iqtisodiy-savdo aloqalarida faol ishtirok etgan. Arxeologik tadqiqotlar natijasida topilgan ko’plab tangalar tovarpul munosabatlari rivojlanganligini ko’rsatadi. Tangalar yunon standartlari asosida kumush va jezdan quyilgan. Tangalarda (tetradraxma, draxma, obol va boshqalar) hukmdorlar qiyofasi yuksak did va aniqlik bilan tasvirlangan. Diodot (miloddan avvalgi 250-230), Evtidem (miloddan avvalgi 230 -200), Demetriy (miloddan avvalgi 200-185), Evkradit (miloddan avvlagi 185-171), Geliokl (miloddan avvalgi 171-155) va boshqalar hukmdorlari ma’lum. Bitta nom bilan davlatni boshqargan hukmdorlar (masalan, Diodot 1P, Evkradit 1 \u2014II) ham bo’lgan. Miloddan avvalgi 3-asr oxiri \u20142-asrning 1-yarmi davlatning eng rivojlangan davri hisoblanadi. Miloddan avvalgi 2-asr o’rtalaridan boshlab ichki nizolar kuchayib, inqiroz davri boshlanadi. Mamlakat alohida viloyatlarga bo’linib, mahalliy hokimlar (Antimax, Menandr, Appolodot va boshqalar) o’z nomidan tangalar zarb qilishgan. Yunon-Baqtriya podsholigi miloddan avvalgi 140-135 yillarda sak va yuechji qabilalari tomonidan butunlay tugatilgan. Yunon manbalariga ko’ra, Yunon-Baqtriya podsholigi asiylar, pasianlar, sakaravllar va toxarlar tazyiqi ostida barham topgan. Ad.: Rtveladze E. V., Velikiy shelkoviy put, T., 1999; O’zbekiston tarixi, T., 2003; Sagdullaev A.S., Qadimgi O’rta Osiyo tarixi, T., 2004. O’ktam Mavlonov.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
YUNON-BAQTRIYA PODSHOLIGI \u2014 qadimiy quldorlik davlati (miloddan avvalgi 256\u2014 248 yillar orasi \u2014 miloddan avvalgi 140-135 yillar). Asoschisi salavkiylar Baqtriyadagi satrapi Diodot hisoblanadi. Miloddan avvalgi 250 yilda u o’zini Baqtriyaning … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9243,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[112],"tags":[],"class_list":["post-13265","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yu-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13265","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13265"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13265\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13275,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13265\/revisions\/13275"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9243"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13265"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13265"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13265"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}