{"id":133526,"date":"2024-06-15T10:52:59","date_gmt":"2024-06-15T07:52:59","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=133526"},"modified":"2024-06-15T10:52:59","modified_gmt":"2024-06-15T07:52:59","slug":"tojik-tili","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/tojik-tili\/","title":{"rendered":"Tojik tili"},"content":{"rendered":"\n<p>Tojik tili \u2014 hindevropa oilasidagi eroniy tillar guruhining Jan.g&#8217;arbiy guruhchasiga mansub til. Asosan, Tojikiston va shim. Afg&#8217;onistonda, O&#8217;zbekiston, Qirg&#8217;iziston va Qozog&#8217;istonning ayrim tumanlarida, qisman Eronda tarqalgan. T.t.da jami 10 mln.dan ortiq (mas., Tojikistonda 4 mln.dan, O&#8217;zbekistonda 1 mln.dan ortiq, Afg&#8217;onistonda 4 mln.ga yaqin) kishi so&#8217;zlashadi (2001). Fonetik tizimida 6 unli va 24 undosh fonema bor. Urg&#8217;u dinamik xususiyatga ega, ko&#8217;pincha so&#8217;zning oxirgi bo&#8217;g&#8217;iniga tushadi. Grammatik qurilishi agglyutinativflektiv xususiyatga ega. Ot, sifat, son turkumlaridagi so&#8217;z o&#8217;zgarishining qadimda rivojlangan tizimi hozirda yo&#8217;qolgan. Jins va kelishik kategoriyalari mavjud emas. Kelishik munosabatlari sintaktik usulda ifodalanadi. Izofa otlar aloqasida eng keng tarqalgan vositalardandir. Fe&#8217;l sohasida ko&#8217;plab analitik shakllar va birikmalar uchraydi. 4 ta mayl (aniqlik, buyruq, shart va ehtimollik) bor. Adabiy T.t. qad. forstojik tili (9\u2014 15-a.lar)ga \u2014 fors, tojik va dari tillarida so&#8217;zlashuvchilar uchun umumiy manbaga borib takaladi. 20-a.da adabiy til-ning so&#8217;zlashuv tili bilan yaqinlashuvi natijasida unda, ayniqsa, leksikada, jiddiy o&#8217;zgarishlar ro&#8217;y beradi. T. t.dagi ilk yozma yodgorliklar 9-a.ga mansub. Tojikiston Respublikasidagi T. t.da 1929 y. gacha Arab, 1940 y.gacha lotin, 1940 y.dan rus grafikasi asosidagi yozuvdan foydalaniladi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tojik tili \u2014 hindevropa oilasidagi eroniy tillar guruhining Jan.g&#8217;arbiy guruhchasiga mansub til. Asosan, Tojikiston va shim. Afg&#8217;onistonda, O&#8217;zbekiston, Qirg&#8217;iziston va Qozog&#8217;istonning ayrim tumanlarida, qisman Eronda tarqalgan. T.t.da jami 10 mln.dan &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/tojik-tili\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[187],"tags":[],"class_list":["post-133526","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-t-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/133526","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=133526"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/133526\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":133538,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/133526\/revisions\/133538"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=133526"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=133526"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=133526"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}