{"id":134188,"date":"2024-06-15T15:23:12","date_gmt":"2024-06-15T12:23:12","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=134188"},"modified":"2024-06-15T15:23:13","modified_gmt":"2024-06-15T12:23:13","slug":"gidrotermal-konlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/gidrotermal-konlar\/","title":{"rendered":"Gidrotermal konlar"},"content":{"rendered":"\n<p>Gidrotermal konlar (gidro&#8230; va Yun. therme \u2014issiq, qaynoq) \u2014er qa&#8217;rida harakatlanadigan qaynoq suvli eritma- larning cho&#8217;kmasidan hosil bo&#8217;lgan foy- Dali qazilma konlarining yirik guruhi. Gidrotermal eritmalardagi suv manbai 4 guruhga bo&#8217;linadi: 1) magmatik suv \u2014 magma soviyotganda va undan tog&#8217;jinsla- ri kristallanayotganda ajralib chiqadi; 2) metamorfik suv \u2014er po&#8217;stining chuqur zonalarida tarkibida suv mavjud bo&#8217;lgan minerallarning qayta kristallanishi- dan hosil bo&#8217;ladi; 3) dengiz cho&#8217;kindi jinslari g&#8217;ovaklarida saqlangan va er po&#8217;stidagi siljishlar yoki ichki t-ra ta&#8217;- siridan harakatlanadigan suv; 4) o&#8217;zidan suv o&#8217;tkazuvchi jinslar orqali erning chuqur qismlariga etib boradigan me- teor suv. Eritmadagi mineral modda- larning cho&#8217;kishidan shakllangan g.k. so- viyotgan magmadan ajralishi mumkin. Qaynoq suvli eritmalar turli kimyoviy elementlar (uchuvchan komponentlar)ga boy. Bu eritmalarning dastlabki t-rasi 700-600\u00b0 bo&#8217;lib, asta-sekin soviydi va 50-20\u00b0 gacha pasayadi. Ko&#8217;pincha G. k.da eng ko&#8217;p ruda hosil bo&#8217;lishi 400-100\u00b0 intervalda sodir bo&#8217;ladi. Bu eritmalar asosan yoriqlar bo&#8217;ylab harakat qiladi. Er yuziga chiqish paytida ulardagi bo- sim va t-ra pasayib, tog&#8217;jinslarining bo&#8217;shliq va darzliklarida turli mine- rallar kristallanadi. Eritmalar ba&#8217;zan o&#8217;zida ohaktosh, dolomit va b.ni eritib, qayta kristallanib, tomirsimon yoki qatlamsimon g. k. hosil qiladi. Rudaga boy qaynoq eritmalar tog&#8217;jinslari b-n reaktsiyaga kirishib, ularni o&#8217;zgartiradi. G. k.ning ko&#8217;pchiligi antiklinal burma- larning gumbaz qismidan kesib o&#8217;tgan yoriqlarda joylashadi. Yoriqlarning qaynoq eritmalar b-n to&#8217;lishi natija- sida ularga moslashgan shakli va hajmi turlicha g. k. hosil bo&#8217;ladi. G. k.ning shakli va hajmi ular joylashgan tog&#8217; jinslarining tarkibi, strukturasi va yotish holatiga bog&#8217;liq; ko&#8217;pincha tomir, shtokverk qatlamsimon va noto&#8217;g&#8217;ri shak- lda uchraydi. G. k.ni sulfid, oksid, sof elementlar, volframat, karbonat va si- likatlar tashkil qiladi. G. k.da rudali minerallar notekis tarqalgan, ba&#8217;zan faqat og&#8217;ir metallar sulfididangina iborat. Tarkibidagi asosiy rudaning ko&#8217;pligiga qarab g. k.ning quyidagi aso- siy ruda xillari ajratiladi: 1) sulfide rudalar \u2014mis, rux, qo&#8217;rg&#8217;oshin, molib- den, vismut, nikel, kobalt, surma, si- mob konlari; 2) oksid rudalar \u2014 temir, volfram, tantal, niobiy, qalay, uran konlari uchun mansub; 3) karbonat ruda- lar, ba&#8217;zi bir temir va marganes konla- riga xos; 4) sof rudalar \u2014 oltin va ku- mush; 5) silikatli, nometall konlar (as- Best, slyuda), shuningdek ba&#8217;zi bir Nodir metall (berilliy, litiy, toriy, kamyob elementlar) konlarini hosil qiladi. Ad.: Abdullaev X. M., Geneticheskaya svyaz orudeneniya s granitoidnimi in- truziyami, 2 izd., M., 1954; Betextin A. G., v SB.: Gidrotermalnie rastvori, IX priroda i prosessi rudoobrazovaniya, Osnovnie problemi v uchenii o magmato- gennix rudnix mestorojdeniyax, 2 izd., M., 1955; Xamrabaev I. X., Magmatizm i postmagmaticheskie prosessi v Zapadnom O&#8217;zbekistane, T., 1958.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gidrotermal konlar (gidro&#8230; va Yun. therme \u2014issiq, qaynoq) \u2014er qa&#8217;rida harakatlanadigan qaynoq suvli eritma- larning cho&#8217;kmasidan hosil bo&#8217;lgan foy- Dali qazilma konlarining yirik guruhi. Gidrotermal eritmalardagi suv manbai 4 guruhga &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/gidrotermal-konlar\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[210],"tags":[],"class_list":["post-134188","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-g-harfi-2","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/134188","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=134188"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/134188\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":134196,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/134188\/revisions\/134196"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=134188"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=134188"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=134188"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}