{"id":22705,"date":"2022-03-29T10:17:59","date_gmt":"2022-03-29T07:17:59","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=22705"},"modified":"2022-03-29T10:18:00","modified_gmt":"2022-03-29T07:18:00","slug":"kambodja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/kambodja\/","title":{"rendered":"Kambodja"},"content":{"rendered":"\n<p>Rasmiy nomi \u2014 Kambodja Qirolligi. Poytaxti \u2014 Pnompen. Hududi \u2014 181035 km2. Davlat tili \u2014 kxmer. Dini \u2014 txerevada (buddaviylik). Pul birligi \u2014 riel.<br><strong>Geografik joylashuvi va tabiati.<\/strong>\u00a0Janubiy-Sharqiy Osiyodagi davlat. Sharq va janubi sharqda Vyetnam (chegara uzunligi \u2014 1228 km), g\u2018arb va shimoli g\u2018arbda Tailand (803 km), shimoli sharqda Laos (541 km) bilan chegaradosh. Janubi g\u2018arbda Tailand (Siam) qo\u2018ltig\u2018iga tutash. Chegarasining umumiy uzunligi \u2014 2572 km. Mamlakat hududining katta qismi tekislikdan iborat. Mekong daryosining quyi qismida pasttekisliklar bor. Janubi g\u2018arbda Kravan (eng yuqori nuqtasi \u2014 1813 m) tog\u2018lari joylashgan. Asosiy daryosi \u2014 Mekong. Eng katta ko\u2018li \u2014 Tonlesap. Foydali qazilmalari: qimmatbaho toshlar, marganes, fosforit, temir rudasi (kam miqdorda). Ekin ekiladigan yerlar mamlakat hududining 16% i, o\u2019rmon va butazorlar 76% ini tashkil etadi.<br><strong>Davlat tuzilishi, siyosiy partiyalari.\u00a0<\/strong>Davlat tuzilishi \u2014 konstitutsion monarxiya. Mamlakat ma\u2019muriy jihatdan 19 ta provinsiya (viloyat) va 2 ta avtonom shaharga bo\u2018lingan. 1949-yil 9-noyabrda mustaqillikka erishgan. Milhy bayram \u2014 Mustaqillik kuni, yana bir milliy bayram \u2014 7-yanvar Ozodlik kuni (1979-yil). Dav\u00adlat boshlig\u2018i \u2014 qirol, ijroiya hokimiyatni premyer-ministr amalga oshiradi. Qonun chiqaruvchi oliy organ \u2014 bir parlatali parlament \u2014 Milhy Kengash. Asosiy siyosiy par\u00adtiyalari: Kambodja suvereniteti, mustaqilligi, betarafligi, tinchligi va hamkorligi uchun yagona milliy front (KSMBTHUYMF), Kambodja xalq partiyasi (KXP), Buddistlar liberal-demokratik partiyasi (BLDP).<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Iqtisodi, transport kommunikatsiyalari.<\/strong>&nbsp;Mamlakatda ijtimoiy-siyosiy hayotidagi o\u2018zgarishlar, harbiy va siyosiy to\u2018ntarishlar natijasida deyarli izdan chiqqan iqtisodiyot sekin-asta tiklanib bormoqda. Mamlakat iqtisodiyotining asosiy tarmog\u2018i \u2014 qishloq xo\u2018jaligi. Ishlab chiqarish qishloq xo\u2018jalik mahsulotlarini hamda baliq va yog\u2018ochni qayta ishlash bilan cheklangan. Asosan kauchuk, sholi, yog\u2018och eksport qilinadi. Asosiy savdo hamkorlari: Vyetnam, MDH mamlakatlari, Sharqiy Yevropa mamlakatlari, Yaponiya, Hindiston.<br>Temiryo\u2018llarining umumiy uzunligi \u2014 655 km, avtomobil yo\u2018llari \u2014 34100 km. Dengiz portlari: Kampot, Pnompen.<br><strong>Tarixi.<\/strong>&nbsp;Hozirgi Kambodja hududida ilk davlatlar milodning I asrida paydo bo\u2019lgan. Ulardan eng kattasi Funan qirolligi boiib, u VI asrda Tonlesap qirolligiga qaram bo\u2018lib qoldi. 802-yil Tonlesapning shimolida butun mamlakat va qo\u2018shni mamlakatlarni o\u2018ziga bo\u2018ysundirgan Kobbujadesh qirolligi tashkil topdi. XV asr boshlarida mamlakat Siam va Vyetnam qo\u2018shinlarining bosqiniga duchor bo\u2018ldi. Fransiya kambodjaliklarning Siam va Vyetnamga qarshi kurashida yordam berdi va 1863-yil Kambodjani o\u2018z protektorati deb e\u2019lon qildi. 1940-1945-yillarda yaponlar bosqini ostida boigan Kamboja 1949-yilda o\u2018z-o\u2018zini boshqarish huquqiga, 1953-yilda esa to\u2018liq mustaqil davlatga aylandi. Mustaqillikdan keyin: 1953-1970-yillarda Kambodja Qirolligi; 1970-1975-yillarda Lon Nol rejimi o\u2018rnatilib Kxmer Respublikasi; 1975-1979-yillari Pol Pot boshchiligidagi qizil kxmerlar hokimiyat tepasiga kelib, mamlakat Kampuchiya Demokratik Respublikasi deb ataldi. Pol Pot rejimi davrida o\u2018z xalqiga nisbatan o\u2018tkazilgan genotsid siyosati natijasida 2 milliondan ortiq kambodjalik o\u2018ldirildi. 1979-1989- yillarda mamlakat Kampuchiya Xalq Respublikasi deb atalib, Vyetnamga ittifoqdosh rejim o\u2018rnatildi. 1989-1993-yillarda BMT nazorati ostidagi Kambodja Davlati, 1993-yildan esa Kambodja Qirolligi deb atalib, shahzoda Norodom Sianuk hokimiyatga keldi. 2004-yil oktabrda Norodom Sianuk taxtdan voz kechib o\u2018miga yangi qirol \u2014 Norodom Siamoni keldi. Biroq amalda hokimiyat premyer-ministr Xun Sen qo\u2018lida bo\u2018lib, mamlakatning g\u2018arbiy viloyatlari Pol Potning sobiq safdoshi Yyeng Sari nazorati ostida qolmoqda.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Rasmiy nomi \u2014 Kambodja Qirolligi. Poytaxti \u2014 Pnompen. Hududi \u2014 181035 km2. Davlat tili \u2014 kxmer. Dini \u2014 txerevada (buddaviylik). Pul birligi \u2014 riel.Geografik joylashuvi va tabiati.\u00a0Janubiy-Sharqiy Osiyodagi davlat. Sharq &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/kambodja\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":22365,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[174],"tags":[],"class_list":["post-22705","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-osiyo-mamlakatlari","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.0","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22705","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=22705"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22705\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22713,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22705\/revisions\/22713"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/22365"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=22705"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=22705"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=22705"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}