{"id":94770,"date":"2023-07-26T10:28:24","date_gmt":"2023-07-26T07:28:24","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=94770"},"modified":"2023-07-26T10:28:27","modified_gmt":"2023-07-26T07:28:27","slug":"janubiy-turkmaniston-arxeologik-kompleks-ekspeditsiyasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/janubiy-turkmaniston-arxeologik-kompleks-ekspeditsiyasi\/","title":{"rendered":"Janubiy Turkmaniston arxeologik kompleks ekspeditsiyasi"},"content":{"rendered":"\n<p>Janubiy Turkmaniston arxeologik kompleks ekspeditsiyasi (JTAKE) &#8211; Turkmaniston Fanlar Akademiyasi Prezidiumi qoshida professor M. E. Massoy boshchiligida tashkil qilingan (1945). JTAKE tosh davri (Jabal Makoni), neolit (Joytun madaniyati), eneolit (Anov, Namozgoh tepa, Go&#8217;ksur), jez (Oltintepa) va ilk temir (Yoztepa, Dahiston) davrlari, ayniqsa Parfiya madaniyati bo&#8217;yicha muhim arxeologik tadqiqotlar olib borib, yangi va eski Yaisodagi qazishmalar vaqtida jahon tarix fani uchun o&#8217;ta muhim ashyoviy dalillar topdi, ulardan ritonlar (fil suyagidan ishlangan) xususidagi ma&#8217;lumotlar (M. E. Massoy, G. A. Pugachenkova) Italiyada, Parfiya yozma hujjatlari (V. A. Livshis, I. M. Dyakonov) esa Angliyada nashr etildi. JTAKE shaharlar tarixiy topografiyasi va qadimgi karvon yo&#8217;llarini o&#8217;rganish borasida ham muhim ilmiy tadqiqotlar olib bordi: Erk qala, G\u2019abr qal&#8217;a hamda Sulton qal&#8217;a xarobalaridan topilgan idish va buyumlarga tayanib, Marv tarixi davrlarga bo&#8217;lindi (Z. I. Usmonova, M. I. Filanovich), Marv vohasida 11 \u2014 12-asrda hunarmandchilik taraqqiy etganligi aniqlandi. JTAKE tomonidan Islomdan avvalgi davr (mazdakiylik, buddizm, xristianlik)ga oid yodgorliklar o&#8217;rganildi (G. Ya. Dresvyanskaya). Jumladan Gabr qal&#8217;a va Xarobakoshuxdagi cherkov xarobasi hamda Turkmaniston Fanlar Akademiyasining 50-yillarda boshlangan (S. A. Ershova) va ayniqsa, JTAKE tomonidan 60-yillarda Marv atrofidagi nekropol to&#8217;la tekshirildi. Marvda Islomga doir arxeologik yodgorliklar (Marvdagi dastlabki masjid, Nomozgoh tepa) xarobalarini qazib o&#8217;rganmoqda (T. Xo&#8217;janiyozov, B. D. Kochnev), turkman qabilalari etnogenezi (D. I. Ovezov), qad. me&#8217;morlik uslublari va antik o&#8217;rta asr san&#8217;ati bo&#8217;yicha ilmiy tadqiqotlar (G. A. Pugachenkova) olib bormoqda. JTAKEning 860 dan ziyod ilmiy ishlari, &#8220;Trudi YUTAKE&#8221;ning 19 jildi, &#8220;JTAKE materiallari&#8221;ning 2 nashri va bir qancha monografiyalar nashr etilgan.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Janubiy Turkmaniston arxeologik kompleks ekspeditsiyasi (JTAKE) &#8211; Turkmaniston Fanlar Akademiyasi Prezidiumi qoshida professor M. E. Massoy boshchiligida tashkil qilingan (1945). JTAKE tosh davri (Jabal Makoni), neolit (Joytun madaniyati), eneolit (Anov, &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/janubiy-turkmaniston-arxeologik-kompleks-ekspeditsiyasi\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":56191,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[208],"tags":[],"class_list":["post-94770","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-j-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"kr","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94770","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=94770"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94770\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":94771,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94770\/revisions\/94771"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/56191"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=94770"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=94770"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/kr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=94770"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}