Agar kitoblarda katta spiral, girdob va bulut ko\u2019rinishidagi tasvirlarga ko\u2019zingiz tushgan bo\u2019lsa, shunga o\u2019xshash manzarani osmonda ham ko\u2019raman, deb ovora bo\u2019lib yurmang. Aksariyat tumanliklarni teleskop yordamisiz ko\u2019rib bo\u2019lmaydi. \u201cTumanlik\u201d so\u2019zining paydo bo\u2019lishi sabab munajjimlar avvallari zaif teleskoplar bilan osmonni kuzatishganda, ularning ko\u2019ziga olisdagi g\u2019uj-g\u2019uj yulduzlar yoki chang va gazlar tumanli dog\u2019lar bo\u2019lib ko\u2019ringan.<\/p>\n\n\n\n
Tumanlik ikki xil bo\u2019ladi: galaktika tumanligi, galaktikalardan tashqaridagi tumanlik. Galaktika tumanligini bizning galaktikamizda (Somon Yo\u2019li) ham ko\u2019rish mumkin. Ular chang va gazdan iborat. Galaktikalardan tashqaridagi tumanliklar bizning galaktikamizdan tashqarida joylashgan. Ular, asosan, yulduzlardan iborat.<\/p>\n\n\n\n
2 mingga yetar-yetmas galaktika tumanliklari bor. Demak, sizu bizga ma\u2019lum bo\u2019lgan tumanliklarning aksariyati bizning galaktikamizdan tashqarida joylashgan. Ularning miqdori qancha? Somon Yo\u2019lidan tashqaridagi fazoda millionlab tumanliklar bo\u2019lishi mumkin.<\/p>\n\n\n\n
Galaktikalardan tashqaridagi tumanliklar \u201ckoinot orolchalari\u201d yoki \u201cgalaktikalar\u201d deb ataladi. Buning ma\u2019nosi shuki, agar kimdir bizning galaktikamizni ham o\u2019sha tomonlardan kuzatsa, u ham tumanlikka o\u2019xshab ko\u2019ringan bo\u2019lur edi. Galaktikalardan tashqaridagi tumanliklar turli xil ko\u2019rinishlarga ega. Ba\u2019zilari \u2013 noto\u2019g\u2019ri yoki ellips shaklida. Ularning aksariyat ko\u2019pchiligi spiralsimon tumanliklardir. Bizning galaktikamizga o\u2019xshash spiralsimon galaktikalar ko\u2019plab yulduzlar, katta gaz bulutlari va chang bilan to\u2019lgan bepoyon mintaqalardan iborat. Odatda, tumanlikning yadrosi bo\u2019ladi va undan spiral shaklidagi shoxlar atrofga tarqaladi. Andromeda tumanligi Yerga eng yaqin, eng bepoyon va eng yorqin tumanlikdir. U bizning Quyoshga nisbatan 1\u00a0500\u00a0000\u00a0000 marta ko\u2019p yorug\u2019lik ajratib chiqaradi!<\/p>\n\n\n\n
Tumanlik (bulutning lotincha so’zi) kosmosdagi gaz va chang bulutidir va ko’pini bizning galaktikamizda va koinotdagi galaktikalarda topish mumkin. Bulutsular yulduzlarning tug’ilishi va o’limida ishtirok etganligi sababli, kosmosning bu mintaqalari yulduzlarning qanday paydo bo’lishini va yo’q bo’lishini tushunishga intilayotgan astronomlar uchun muhimdir. Zamonaviy teleskoplar va kompyuterlardan foydalanish tufayli, mos keladigan kompyuter dasturlari yordamida ajoyib tasvirlarni olish uchun rang berish mumkin bo’lgan batafsil raqamli fotosuratlar yaratildi.<\/p>\n\n\n\n
Koinot haqida bilasizmi?<\/a><\/p>\n\n\n\n Koinot cheksizmi?<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Agar kitoblarda katta spiral, girdob va bulut ko\u2019rinishidagi tasvirlarga ko\u2019zingiz tushgan bo\u2019lsa, shunga o\u2019xshash manzarani osmonda ham ko\u2019raman, deb ovora bo\u2019lib yurmang. Aksariyat tumanliklarni teleskop yordamisiz ko\u2019rib bo\u2019lmaydi. \u201cTumanlik\u201d so\u2019zining … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4477,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-1096","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1096","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1096"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1096\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4481,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1096\/revisions\/4481"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4477"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1096"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}