{"id":110381,"date":"2023-10-07T09:50:09","date_gmt":"2023-10-07T06:50:09","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=110381"},"modified":"2023-10-07T09:50:15","modified_gmt":"2023-10-07T06:50:15","slug":"odamsimon-maymunlar-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/odamsimon-maymunlar-2\/","title":{"rendered":"Odamsimon maymunlar"},"content":{"rendered":"\n<p>Odamsimon maymunlar, gominoidlar, antropoidlar (Hominoidea, Ahthropomorphidae) \u2014 tor burunli maymunlar katta oilasi. Gibbonsimonlar, pongidlar, gominidlar oilalarini o&#8217;z ichiga oladi. Bir qancha belgilari, masalan, gavdasining yirik bo&#8217;lishi; dumi, jag&#8217;orti xaltasi va quymich so&#8217;galining bo&#8217;lmasligi, eshitish chig&#8217;anog&#8217;ining tuzilishi bilan Odamsimon maymunlar martishkalarga nisbatan odamga ko&#8217;proq o&#8217;xshaydi. Miyasi yirik bo&#8217;lib, unda egatchalar va pushtachalar rivojlangan; miya po&#8217;stlog&#8217;ining sirti kengaygan. Tishlari odamlarnikiga o&#8217;xshash tuzilgan. Odamlarga o&#8217;xshashlik belgilari ichki organlari (jigar, buyrak va boshqalar) ning tuzilishi, appendiks o&#8217;simtasining bo&#8217;lishida ham ko&#8217;zga tashlanadi. Qon guruxlari (o, A, V va AV), qonning immunlik xususiyatlari va organizmda moddalar hamda energiya almashinuvi jarayonlari odamnikiga o&#8217;xshash. Xususan, Odamsimon maymunlarda siydik orqali boshqa sut emizuvchilar va tuban maymunlarga o&#8217;xshash allantoin emas, balki siydik kislotasi ajraladi. Anatomik tuzilishi va fiziologik xususiyatlariga ko&#8217;ra shimpanze va Gorilla odamga ko&#8217;proq o&#8217;xshaydi. Buni molekulyar biologiyaga oid tadqiqotlar ham tasdiqlaydi. Masalan, shimpanze bilan odam o&#8217;rtasidagi genlarning 91%, martishka bilan odam o&#8217;rtasidagi genlarning 66% o&#8217;zaro o&#8217;xshash bo&#8217;ladi. Patologik jarayonlar va infektsion kasalliklar kechishining o&#8217;xshashligi tibbiy va biologik tadqiqotlarni o&#8217;tkazishda shimpanzedan model sifatida foydalanishga imkon beradi. Xayvonlar orasida faqat Odamsimon maymunlarda zaxm va moxov kasalligi paydo qilingan. Bo&#8217;g&#8217;ozlik va balog&#8217;atga yetish davrlari ham odamlarnikiga o&#8217;xshaydi. Jinsiy dimorfizmning kuchli rivojlanganligi, tana o&#8217;lchami, ancha murakkab xulq-atvori barcha Odamsimon maymunlarni bir-biriga yaqinlashtiradi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Odamsimon maymunlar, gominoidlar, antropoidlar (Hominoidea, Ahthropomorphidae) \u2014 tor burunli maymunlar katta oilasi. Gibbonsimonlar, pongidlar, gominidlar oilalarini o&#8217;z ichiga oladi. Bir qancha belgilari, masalan, gavdasining yirik bo&#8217;lishi; dumi, jag&#8217;orti xaltasi va &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/odamsimon-maymunlar-2\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[225],"tags":[],"class_list":["post-110381","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-o-harfi-2","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/110381","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=110381"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/110381\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":110391,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/110381\/revisions\/110391"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=110381"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=110381"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=110381"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}