{"id":111760,"date":"2023-10-20T10:04:00","date_gmt":"2023-10-20T07:04:00","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=111760"},"modified":"2023-10-20T10:04:03","modified_gmt":"2023-10-20T07:04:03","slug":"qumqorgon-tumani","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/qumqorgon-tumani\/","title":{"rendered":"Qumqo&#8217;rg&#8217;on tumani"},"content":{"rendered":"\n<p>Qumqo&#8217;rg&#8217;on tumani &#8212; Surxondaryo viloyatidagi tuman. Viloyatning Markaziy qismida joylashgan. 1977 yil 24 martda tashkil etilgan. Shimoldan Sariosiyo, Janub va Janubi-g&#8217;arbdan Jarqo&#8217;rg&#8217;on, sharqdan Oltinsoy, Sho&#8217;rchi, Uzun, shimoli-sharqdan Denov, g&#8217;arbdan Bandixon va Boysun tumanlari, Janubi- sharqdan Tojikiston Respublikasi bilan chegaradosh. Maydoni 2,2 ming km2. Aholisi 158,3 ming kishi (2005). Tumanda 1 shahar (Qumqo&#8217;rg&#8217;on), 1 shaharcha (Hurriyat), 8 qishloq fuqarolari yig&#8217;ini (Arslonboyli, Jaloyir, ketmon, Oqjar, Oqqapchig&#8217;ay, yuqori Kakaydi, O&#8217;zbekiston, Qumqo&#8217;rg&#8217;on) bor. Tuman markazi \u2014 Kumko&#8217;rg&#8217;on shahri. Tabiati. Tuman hududi Surxon \u2014 Sherobod vodiysining Markaziy qismida joylashgan, o&#8217;rta qismidan shimoldan janub tomon Surxondaryo oqib o&#8217;tadi. Relefi, asosan, adirlardan iborat, Surxondaryo vodiysi g&#8217;arbga (Sherobod \u2014 Sariqamish qirlari tomon) va sharqqa (Bobotog&#8217;tomon) asta-sekin ko&#8217;tarilib boradi. Foydali qazilmalardan Lalmikor neft koni, turli qurilish materiallari qazib olinadigan konlar bor. Iqlimi quruq subtropik iqlim. Qishi iliq, qisqa, yozi issiq, davomli. Yanvarning o&#8217;rtacha temperaturasi 3\u00b0, eng past temperatura -20\u00b0, -22\u00b0. Iyulning o&#8217;rtacha temoperaturasi 30\u00b0, eng yuqori temperatura 48\u00b0. Yillik o&#8217;rtacha temperatura 16\u00b0. Vegetatsiya davri 240-250 kun. Yiliga o&#8217;rtacha 190-200 mm yog&#8217;in tushadi. Tuman hududidan Surxondaryo va uning mavsumiy oqimga ega bo&#8217;lgan o&#8217;ng irmoqlaridan Oqqapchig&#8217;ay, Bandixon soylari oqib o&#8217;tadi. Asosiy sug&#8217;orish kanallari: Sherobod va Bobotog&#8217; mashina-magistral kanallari, O&#8217;g&#8217;riguzar nasos stansiyasi va boshqalar bor. Daryo terrasalari allyuvial bo&#8217;z tuproq. Surxondaryoning har ikkala tomonidagi adirliklarda qum tuproq, tog&#8217; etaklarida och tusli bo&#8217;z tuproqlar. Kserofit \u2014 efemeroid o&#8217;simliklar o&#8217;sadi. Daryo bo&#8217;ylarida qamish, qiyoq, yulg&#8217;un, yantoq, qizilmiya, adirlarida betaga, no&#8217;xatak, qo&#8217;ng&#8217;irbosh, shoshir, lolaqizg&#8217;aldoq, qo&#8217;zigul, tog&#8217; yon bag&#8217;irlarida karrak, kovrak, kiyiko&#8217;t, suv havzalarida har xil baliklar yashaydi. Tuman hududida Janubiy Surxon suv ombori joylashgan. Aholisi, asosan, o&#8217;zbeklar, shuningdek, tojik, tatar, rus va boshqa millat vakillari ham yashaydi. Aholining o&#8217;rtacha zichligi 1 km2 ga 71 kishi. Sug&#8217;oriladigan zonada o&#8217;rtacha zichlik 1 km2 ga 100 kishi chamasida. Xo&#8217;jaligi. Muhim sanoat korxonalaridan &#171;Surxon&#187; temir-beton buyumlari kombinati, paxta tozalash, ta&#8217;mirlash-mexanika, asfalt-beton zavodlari, non kombinati bor. Janubiy Surxon suv ombori boshqarmasi, Surxondaryo parmalash ishlari boshqarmasi, MTP, qurilish tashkilotlari, avtokorxona, neftni saqlash va tsisternalarga quyish estakadasi, savdo, madaniy va maishiy xizmat ko&#8217;rsatish shoxobchalari ishlab turibdi. Kichik, o&#8217;rta biznes korxonalari, mikrofirmalar faoliyat ko&#8217;rsatadi. Qishloq xo\u2019jaligi, asosan, g&#8217;allachilik va paxtachilik, ingichka tolali paxtachilikka ixtisoslashgan. Chorvachilik, polizchilik, sabzavotchilik, pillachilik ham rivojlangan. Tumanda shirkat, dehqon, fermer xo&#8217;jaliklari, 3 chorvachilik majmuasi, &#171;Sayxon&#187; qorako&#8217;lchilik-naslchilik xo&#8217;jaligi mavjud. Bog&#8217;va tokzorlar bor. Umumiy ta&#8217;lim, bolalar musiqa maktablari, kasb-hunar kolleji, tuman Markaziy kutubxonasi va uning shoxobchalari, klub muassasalari, madaniyat uylari, madaniyat va istirohat bog&#8217;i, stadion bor. Tuman Markaziy kasalxonasi, poliklinika, qishloq vrachlik va feldsher-akusherlik punktlari, dorixona va boshqa tibbiy muassasalar aholiga xizmat ko&#8217;rsatadi. Qumqo&#8217;rg&#8217;ondan Toshkent \u2014 Dushanba temir yo\u2019l va Termiz \u2014 Dushanba avtomobil yo&#8217;li o&#8217;tgan. Yangi qurilayotgan Qumqo&#8217;rg&#8217;on \u2014 Toshguzar \u2014 Boysun temir yo\u2019lning 112 kilometr qismida poyezdlar qatnaydi. Qumqo&#8217;rg&#8217;ondan Termiz shahriga avtobuslar qatnovi yo&#8217;lga qo&#8217;yilgan. Me&#8217;moriy yodgorliklardan Bandixonsoy ustiga qurilgan qadimgi me&#8217;moriy ko&#8217;prik (g&#8217;ishtdan) (1558-98 yillar) saqlanib qolgan. Jovli Tursunov, Mashhura Ro&#8217;ziyeva.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Qumqo&#8217;rg&#8217;on tumani &#8212; Surxondaryo viloyatidagi tuman. Viloyatning Markaziy qismida joylashgan. 1977 yil 24 martda tashkil etilgan. Shimoldan Sariosiyo, Janub va Janubi-g&#8217;arbdan Jarqo&#8217;rg&#8217;on, sharqdan Oltinsoy, Sho&#8217;rchi, Uzun, shimoli-sharqdan Denov, g&#8217;arbdan Bandixon &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/qumqorgon-tumani\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[191],"tags":[],"class_list":["post-111760","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-q-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/111760","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=111760"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/111760\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":111773,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/111760\/revisions\/111773"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=111760"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=111760"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=111760"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}