{"id":111794,"date":"2023-10-20T10:20:00","date_gmt":"2023-10-20T07:20:00","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=111794"},"modified":"2023-10-20T10:20:03","modified_gmt":"2023-10-20T07:20:03","slug":"qoyqirilgan-qala","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/qoyqirilgan-qala\/","title":{"rendered":"Qo&#8217;yqirilgan qal&#8217;a"},"content":{"rendered":"\n<p>Qo&#8217;yqirilgan qal&#8217;a &#8212; qadimgi otashparastlar ibodatxonasi va qishloq xarobasi (miloddan avvalgi 4 \u2014 milodiy 4-asr). To&#8217;rtko&#8217;l shahridan 22 kilometr shimoli-Sharqda. Xorazm arxeologiya-etnografiya ekspeditsiyasi (rahbari S.P.Tolstov) ro&#8217;yxatga olgan (1938). 1951-57 yillardagi qazishmalar natijasida qadimgi Xorazmliklarning maqbara-qasri va miloddan avvalgi 4-3-asrlarga oid doira shaklidagi ikki qavatli Markaziy ibodatxona binosi (diametri 44,4 metr, balandligi 9,5 metrga yaqin) qazib o&#8217;rganilgan. Ibodatxona atrofi 2 qator paxsa va xom g&#8217;ishtdan tiklangan mudofaa devori bilan o&#8217;ralgan. Qal&#8217;a atrofida xandaq (eni 15 metr, chuqurligi 3 metr) bo&#8217;lib, qadimda suv bilan to&#8217;ldirilgan. Qo&#8217;yqirilgan qal&#8217;a devorida O&#8217;rta Osiyo, yaqin va O&#8217;rta Sharq quldorlik davri shaharlar qurilishi uslubiga xos bo&#8217;rtib chiqib turgan maxsus burjlar bo&#8217;lib, ularda o&#8217;q otish uchun nishon tuynuklari bor. Devor bilan Markaziy bino oralig&#8217;ida xo&#8217;jalik inshootlari joylashgan. Ravoqlar uchun trapesiya shaklidagi maxsus g&#8217;isht qo&#8217;llanilgan. Qal&#8217;aning Sharqiy qismida darvozasi bo&#8217;lib, darvoza oldi labirint shaklida qurilgan. Qo&#8217;yqirilgan qal&#8217;a markazidagi 2 qavatli binoga maxsus zinapoyalarda chiqilgan. Uyning tomi tekis. 1-qavatda alohida-atohida 8 ta gumbazli xonalar bo&#8217;lib, ular ichidan sopoldan yasalgan tobutlar, idish-tovoqlar, har xil rasmlar solingan yog&#8217;idish (xum va ko&#8217;zacha)lar, naqshinkor suvdonlar topilgan. Topilmalar ichida ma&#8217;budlarning terrakota haykalchalari, devorga ishlangan rangli naqshlar, osmon jismlarini kuzatishga mo&#8217;ljallangan buyumlar bor. Ostodonlar dafn marosimlaridan, sopoldagi yozuvlar esa qadimgi xorazmliklarning tili va yozuvlari haqida qimmatli ma&#8217;lumotlar beradi. Ad.: Koy-krilgan-kala \u2014 pamyatnik kulturi drevnego Xorezma IV v. do n.e. \u2014 IV v.n.e. (OTV. Red. S.P.Tolstov, B.I.Vaynberg), M , 1967.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Qo&#8217;yqirilgan qal&#8217;a &#8212; qadimgi otashparastlar ibodatxonasi va qishloq xarobasi (miloddan avvalgi 4 \u2014 milodiy 4-asr). To&#8217;rtko&#8217;l shahridan 22 kilometr shimoli-Sharqda. Xorazm arxeologiya-etnografiya ekspeditsiyasi (rahbari S.P.Tolstov) ro&#8217;yxatga olgan (1938). 1951-57 yillardagi &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/qoyqirilgan-qala\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[191],"tags":[],"class_list":["post-111794","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-q-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/111794","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=111794"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/111794\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":111795,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/111794\/revisions\/111795"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=111794"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=111794"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=111794"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}