{"id":117142,"date":"2024-05-08T19:26:40","date_gmt":"2024-05-08T16:26:40","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=117142"},"modified":"2024-05-08T19:26:44","modified_gmt":"2024-05-08T16:26:44","slug":"muxtasar-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/muxtasar-2\/","title":{"rendered":"&#171;Muxtasar&#187;"},"content":{"rendered":"\n<p>&#171;Muxtasar&#187; \u2014 Zahiriddin Mu- xammad Boburntg aruz vazni nazariyasi xaqidagi asari (taxm. 1521-23). Manba- larda &#171;Mu-fassal&#187;, &#171;Risolai aruz&#187; deb ham yuritiladi. Unda aruz vaznidagi bar- cha yutuq va kamchiliklar ko&#8217;rsatilgan. Bo- bur aruzning ba&#8217;zi noaniq masalalariga aniqlik kiritdi va uni yangi fikrlar b-n boyitdi, o&#8217;zbek, Arab, fors aruzlari- ni bir-biri b-n qiyoslab, aruz vaznining 248 turini aniqladi. Bobur aruzda zihoflar sonini 44 taga etkazdi. U taqti&#8217;bobida eski o&#8217;zbek tili fonetik me&#8217;yorlari asosida na- voiyning &#171;mezon ul-avzon&#187;ida ishlab chiqilgan aruzning qonunqoidalarini tizimga solib, ba&#8217;zi baxrlar orasida o&#8217;xshashliklar topdi va yangi doyra IX- tiro qildi. Asarda qo&#8217;shiklarning tar- Xoniy, turkiy, o&#8217;lang, shuningdek, tuyuq va uning rangbarang turlari haqida yangi fikrlar aytilgan. Bobur bu asa- ri b-n o&#8217;zbek she&#8217;riyatida qo&#8217;llanadigan aruz bahrlarining ko&#8217;p yangi vazn, zihof va far&#8217;larini aniqladi. &#171;M.&#187;da Ruk- nlar to&#8217;liq berilgan. Ularning sonini aniqdashda talaffuz hisobga olingan. &#171;M.&#187;vaznlarning ko&#8217;pligi va ularga be- rilgan izohlarning anikdigi b-n boshqa asarlardan ajralib turadi. Risolaning kotib Hoji Muhammad Samarqandiy ko&#8217;chirgan (1533-34) yagona qo&#8217;lyozmasi Pa- Rij Milliy kutubxonasida saqlanmoqda. Nashrlari: Muxtasar, T., 1971; trak- tat ob aruze, M., 1972.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#171;Muxtasar&#187; \u2014 Zahiriddin Mu- xammad Boburntg aruz vazni nazariyasi xaqidagi asari (taxm. 1521-23). Manba- larda &#171;Mu-fassal&#187;, &#171;Risolai aruz&#187; deb ham yuritiladi. Unda aruz vaznidagi bar- cha yutuq va kamchiliklar ko&#8217;rsatilgan. &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/muxtasar-2\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-117142","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117142","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=117142"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117142\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":117167,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/117142\/revisions\/117167"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=117142"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=117142"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=117142"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}