Perspektiva (lot. perspicio \u2014 aniq ko’raman) \u2014 1) mavjud borliqni inson idrok etganidek biror tekis yuza (qog’oz, taxta, devor va b.) da fazoviy holati va ularning bo’laklarini kuza- tish nuqtasidan uzokdashuvini tasvir- lash tizimi. Realistik tasviriy san’at- ning asosini tashkil qiladi. Real jism (buyum)larning makondagi turli holat va ko’rinishining tuzilishi, hajmining o’ziga xos belgilarini to’g’ri tasviri- ni yaratish imkonini chiziqli P. bersa, xavo (rang) P. jism (buyum)larning ku- zatish nuqtasidan uzoklashib borishi natijasida rangi va chegaralarining o’zgarishini to’g’ri va ishonarli tasvi- rini ishlashga xizmat qiladi. Rassom- lik san’atida kuzatish P.si ishlatila- Di. Voqelikni as-boblarsiz kuz qanday kursa, shunday qilib qo’lda chizishga asoslanadi. Yana «teskari P.»iborasi bo’lib, unda Real borliqni noto’g’ri tas- virlash, ya’ni uzokdagi buyumlarni katta qilib ishlash (P. qonunlariga e’tibor bermay ishlash) ma’nosini anglatadi. Buni ikona san’atida ko’rish mumkin. Yuno-niston (Evklid risolasi, mil.AV. 3-a.) va qad. Rim (mil. AV. 1-a. me’mor va na-zariyotchilari) da P.ga oid qimmatli fiqolar bayon qilingan. Uyg’onish dav- ridagina P. ilmiy asosda o’rganila boshlandi. Paolo Uchchello, Leonardo da Vinchi, A. Dyurerlar P. rivojiga kata hissa qo’shdilar; 2) odamning narsalarni ko’rib idrok etishiga mos ra-vishda ular- ni tekislikda tasvirlash usuli. Me’- morlikda, qurilishda loyihalarni chi- zishda, narsalarning aksonometriyasinn yaratishda, quriladigan bino, inshoot yoki yasaladigan buyumni tabiiy holda tas- virlashda foydalaniladi. P. biror bir nuqtada tutashadigan chiziqdar (nurlar) yorda-mida hosil qilinadi; 3) chiziqdi P. \u2014 fazoviy shakllarni tekislikda Mar- kaziy proektsiya yordamida tasvirlash usu- li. Bunda fazodagi R nuqta (rasmga q.) te- kislikda or to’g’ri chiziqning tekislik b-n kesishish nuqtasi bo’lgan R’nuktaga proektsiyalanadi (o nuqta \u2014 P. markazi); 4) havo P.si narsa (buyum) muayyan maso- fadan kuzatilganda rangi o’zgarishi va kiyofasidagi anikdik bu-zilishini ifo- dalaydi; 5) kelajak uchun tuziladigan reja.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Perspektiva (lot. perspicio \u2014 aniq ko’raman) \u2014 1) mavjud borliqni inson idrok etganidek biror tekis yuza (qog’oz, taxta, devor va b.) da fazoviy holati va ularning bo’laklarini kuza- tish nuqtasidan … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[226],"tags":[],"class_list":["post-118162","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-p-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/118162","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=118162"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/118162\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":118171,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/118162\/revisions\/118171"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=118162"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=118162"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=118162"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}