{"id":120978,"date":"2024-05-11T21:23:41","date_gmt":"2024-05-11T18:23:41","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=120978"},"modified":"2024-05-11T21:23:44","modified_gmt":"2024-05-11T18:23:44","slug":"maxdumi-azam","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/maxdumi-azam\/","title":{"rendered":"Maxdumi A&#8217;zam"},"content":{"rendered":"\n<p>Maxdumi A&#8217;zam (asl ismi say- yid Ahmad Xojagi ibn Sayyid Jalolid- din Kosoniy Dahbediy; 1463\/64, Koson sh. \u2014 1542) \u2014 movarounnahrlik alloma, yirik diniy arbob, na-qshbandiylik rahnamosi. Ilk ta&#8217;limni Koson sh.da olgan. Madrasani bitirgach, Shayx Mir Sayyid Aliga shogird tushadi, so&#8217;ng Toshkentga kelib, Xoja Axrorning sho- girdi Muhammad qozi (1516 y.v.e.)ga xalifa bo&#8217;ladi. Ustozi b-n Hirotga sa- Far qiladi, AB-durahmon Jomiy b-n uchrashadi. 1503 y. Buxoroga ko&#8217;chib ke- ladi. Bir oz vaqt o&#8217;tgach, Axsikatga bo- rib naqshbandiylik tariqatini targ&#8217;ib eta boshlaydi. Muhammad qozi vafoti- dan so&#8217;ng tariqat shayxlari M. A.ni o&#8217;z peshvolari sifatida e&#8217;tirof etishdi va uning shuhrati Movarounnahr hamda uning atrofidagi mamlakatlarga Yoyil- Di. Bo-bur M.A.ga bag&#8217;ishlab ruboiylar ezdi. M.A. ham shoir haqidagi &#171;Boburiya&#187; risolasini yozib, Hindistonga jo&#8217;natgan. Shayboniy sultonlari va hokimlari M. A. ni o&#8217;zlarining piri deb bilganlar. M. A. tasavvuf nazariyasi va ama- liyoti, xususan, naqshbandiylik ta&#8217;li- motini rivojlantirdi. Uning &#171;Asror unnikoh&#187; (&#171;nikoh sirlari&#187;), &#171;Ganjno- ma&#187; (&#171;boylik haqida risola&#187;), &#171;Risolat unsam&#8217;iyyatun&#187; (&#171;samo&#8217;risolasi&#187;), &#171;Bayoni zikr&#187; (&#171;zikr bayoni&#187;), &#171;risola-i silsila-i Xo&#8217;jagon&#187; (&#171;Xo&#8217;jagon sil- silasiga oid risola&#187;), &#171;Me&#8217;roj-ul- oshiqiyn&#187; (&#171;Oshiqlar me&#8217;roji&#187;), &#171;Murshidu-ssolikiyn&#187; (&#171;soliklar murshidi&#187;), &#171;risola-i Naqshbandiyya&#187;, &#171;Risolat un-vujudiyyatun&#187; (&#171;vujudlar haqida risola&#187;) kabi 30 dan ortiq riso- lasi bor. Bu asarlarida ulamolar, sufiy shayxlar va davlat arboblari orasidagi munosabatlarga to&#8217;xtalgan. Tariqat odo- bu qoidalarida murid va Shayx muno- sabatlari o&#8217;zaro hurmat-izzat asosida qurilmog&#8217;i lozimligini uqtirgan. M. A. fikricha, tariqat a&#8217;zolari xalqqa yaqin bo&#8217;lib, uning dardlari va ehtiyojlariga qayg&#8217;udosh bo&#8217;lsa, bu ham tariqatga, ham xalqqa foydalidir. M. A. asarlari O&#8217;zbekiston FA Sharqshunoslik in-ti fondida saqlanadi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Maxdumi A&#8217;zam (asl ismi say- yid Ahmad Xojagi ibn Sayyid Jalolid- din Kosoniy Dahbediy; 1463\/64, Koson sh. \u2014 1542) \u2014 movarounnahrlik alloma, yirik diniy arbob, na-qshbandiylik rahnamosi. Ilk ta&#8217;limni Koson &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/maxdumi-azam\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[217],"tags":[],"class_list":["post-120978","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-m-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120978","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=120978"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120978\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":120989,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/120978\/revisions\/120989"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=120978"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=120978"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=120978"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}