Ko’rish \u2014 organizmlarning ko’rish organlari yordamida tashqi dunyo to’g’risida axborot olishdan iborat mu- rakkab fiziologik jarayon. K. jarayonida tashqi dunyodagi ob’ektlardan qaytadigan yoki ular tarqatadigan 300-800 nm dia- pazondagi elektromagnit to’lqinlari, ya’ni yorug’lik nuri K. organlari uchun ta’sirlovchi bo’ladi. Odam va ko’pchilik umurtqalilar, bir qancha umurtqasiz hayvonlar rang- li K. qobiliyatiga ega. K. odam va yuksak umurtqalilarda juda mukammal rivoj- langan bo’lib, ko’rish analizatori orqali amalga oshadi. Bu analizator Perife- rik (ko’z), o’tkazuvchi (K. yo’li, po’stloq osti nervlari) va Markaziy (bosh miya katta yarimsharlari po’stlog’i sohalari) bo’limlardan iborat. Yorug’lik nuri qorachiqsan o’tib to’r pardaning ko’rish pigmentlariga to’shadi. Yorug’lik ta’si- rida to’r pardada bioelektr potentsial- lar paydo bo’ladi. Ular analizatorning o’tkazuvchi bo’limi orqali ko’rish marka- ziga o’tkaziladi. Bu joyda har xil anali- zatorlardan kelayotgan nerv impulelari tahlil qilinib, odam ongida saqlanib qoladigan muayyan obrazlar shakllanadi. K. organlarining ob’ekt shaklini farq qilish (K. o’tkirligi), ko’z harakatlanmay turganda katta maydonni K. (ko’rish may- doni), har ikkala ko’zdagi tasvirni bir- lashtirish, ob’ekt obrazining yo’nalishi va K. chuqurligini aniqlash (binokulyar K.) xususiyatlari ularning miqdoriy ko’rsagichlari hisoblanadi. Odam ko’zi elektromagnit to’lqin o’z. 390-760 nm bo’lgan yorug’lik nurlarini farq qiladi. Odamning yorug’likni sezish xususiyati qorong’ilikda pasayib, yorug’likda kuchaya- Di. Odam ko’zining to’r pardasida 2 xil: tayoqchasimon (kechki va tungi K.ni amal- ga oshiradi) va qadahsimon (kunduzgi K. va rangni sezadi) reseatorlar mavjud. Shuning uchun K.ni tungi, ya’ni skotopik, kechki \u2014 mezotopik va kunduzgi, ya’ni fototopik deb ataladigan xillari mav- jud. K. tashqi dunyoni bilishda asosiy ahamiyatga ega. Inson atrof muhitdan oladigan axborotning 90% ini K. orqali qabul qiladi. K. organlarining hosil bo’lishi hayvonlar evolyusiyasida yoruglikni qorong’ilikdan farq qiladigan (mas, yomg’ir chuvalchanglari) yoki yo’valtirilgan yorug’lik nurlarini sezadigan (mas, krrinoyoqli mollyuskalar) daraja- dan tasvirni mukammal tahlil qilib bera oladigan darajagacha bo’lgan mu- rakkab rivojlanish yo’lini o’tgan. Qisqichbaqasimonlar va hasharotlar predmetlar shaklini farq qiladi, lekin yaqin masofadan ularni aniq ko’ra ola- Di. Baliqlar ham narsalarni yaqin ma- sofadan ko’radi. Quruklikda yashaydi- gan umurtqalilar uzoqni ko’ruvchilar hisoblanadi; ular orasida qushlar eng uzoqni ko’ruvchilardir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Ko’rish \u2014 organizmlarning ko’rish organlari yordamida tashqi dunyo to’g’risida axborot olishdan iborat mu- rakkab fiziologik jarayon. K. jarayonida tashqi dunyodagi ob’ektlardan qaytadigan yoki ular tarqatadigan 300-800 nm dia- pazondagi elektromagnit … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[201],"tags":[],"class_list":["post-123277","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-k-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/123277","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=123277"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/123277\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":123280,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/123277\/revisions\/123280"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=123277"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=123277"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=123277"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}