Kompleksonometriya, Xe- latometriya, trilonometriya \u2014 tit- rlash orqali eritmadan metall ionlari miqdorini aniqlash usuli. Bu usul me- Tall ionlarini etilendiaminpolikar- bon kislotalari b-n kompleks birik- malar hosil qilishiga asoslangan. Eti- lendiamin va karbon kislotalarining birikishi natijasida hosil bo’ladigan birikmalar komplekse n l a r deyiladi. Ular umumiy holda quyidagicha ifoda- lanadi: (NOOS\u2014R)2 NCH2-CH2-N(RCOOH) 2, bu erda R \u2014 alifatik radikal- lar. Metall ionlari kompleksonlar b-n suvda eruvchan, kam dissosiasiyalanadi- gan, barqaror va doimiy tarkibli kom- pleks birikmalar \u2014 komplek-sonatlar hosil qiladi. Kompleksonning metal ioni b-n birikishida 5 yoki 6 a’zoli halqa \u2014 xelat hosil bo’ladi. Amaliyotda etilendiamin tetrasirka kislotaning ikki natriyli to’zi ko’proq ishlatiladi. Bu birikma komplekson III yoki trilon B deb yuri-tiladi. Shu sababli K. ba’zida xelatometriya yoki trilonometriya nomi b-n ham ataladi. Metall ionli eritmani komplekson eritmasi b-n titrlaganda quyidagi reak- tsiyalar kuzatiladi: Me2+ + H2Y2- = MeY2- + 2n+ Me3+ + H2Y2″ = MeY» + 2n+Me4 2″ = MeY- + 2n+ Bu erda H2Y2~ \u2014 etilendiamintetra- sirka kislotaning ikki natriyli tuzi anioni. Demak, bir gramm-ekvivalent metallga, uning oksidlanish darajasi- dan kat’iy nazar, bir gramm-ekvivalent komplekson birikadi. Komplekson erit- masining kontsentrasiyasiga karab tit- rlashga sarf bo’lgan har bir ml eritmaga ma’lum mikdorda metall ioni to’g’ri ke- ladi. Mas, 0,01 M komplekson eritmasi- ning (q. Molyar eritma) bir ml ga 0,5869 mg Ni, 0,5894 mg so yoki 0,6354 mg Si to’g’ri keladi. Titrlashning tugash nuqtasini metall \u2014 indikatorlar orqali (murek- Sid, erioxrom qora, erioxrom ko’k, piro- katexin binafsha va h.k.) yoki potentsio- metrik, fotometrik, amperometrik va b. usullar b-n aniqlanadi. Aniqlanayotgan metall ioni va qo’shilayotgan indika- torning tabiatiga ko’ra, muhitning rn qiymati turlicha bo’ladi va shu sababli titrlashda maqbul indikator tanlanadi. Agar eritmada bir necha metall ionlari bo’lsa, asosiy ionni aniqlash uchun ara- lashma ionlarni barqaror kompleks bi- rikma beruvchi boshqa moddalar b-n to’sib (maskirovka) qo’yiladi. Bunday moddalar sifatida tsianid, rodanid, ftorid, TSI- trat, tartrat ionlari hamda trietanola- min ishlatiladi. Kompleksonatlarning barqarorligi eritmaning rn mikdoriga bog’liq. Shu sababli bir vaqtda eritma- dagi bir necha metall ionini aniqlash mumkin. Mas, toriy ionini eritmaning muhiti rn -1,6 bo’lganda, so’ngra rn\u2014 4,5 bo’lganda shu eritmadagi Nodir-er me- Tall ionlarini titrlash mumkin. K. usuli suvning qattiqligini, mineral xom ashyodagi, oqova suvlar- dagi metall ionlarining mikdorini aniqlashda, shuningdek, metallurgiya- da oddiy va qulay usul sifatida keng qo’llaniladi. Omonulla Xo’jaev.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Kompleksonometriya, Xe- latometriya, trilonometriya \u2014 tit- rlash orqali eritmadan metall ionlari miqdorini aniqlash usuli. Bu usul me- Tall ionlarini etilendiaminpolikar- bon kislotalari b-n kompleks birik- malar hosil qilishiga asoslangan. Eti- … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[201],"tags":[],"class_list":["post-123781","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-k-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/123781","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=123781"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/123781\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":123787,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/123781\/revisions\/123787"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=123781"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=123781"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=123781"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}