SEYSHEL OROLLARI (Seychelles), Seyshel Orollari Respu- blikasi (Republic of Seychelles) \u2014 Hind okeanida, Afrikaning Sharqiy sohili yaqinidagi Seyshel va Amirant o.lari, Aldabra, Farkuar va b. orollarda joy- lashgan davlat. Mayd. 405 km2. Aholisi 80,1 ming kishi (2002). Poytaxti \u2014 Vik- toriya sh. (Mae o.da). Davlat tuzumi. So. \u2014 Respubli- ka. Amaldagi Konstitusiyasi 1993 y. 18 iyunda ma’qullangan va unga keyinchalik tuzatishlar kiritilgan. Buyuk Britaniya boshchiligidagi Hamdo’stlik tarkibiga kiradi. Davlat boshlig’i \u2014 president (1977 y.dan Frans Alber Rene), u to’g’ri umumiy saylov yo’li b-n 5 y. muddatga saylanadi. Qonun chiqaruvchi hokimiyatni Milliy Majlis, ijrochi hokimiyatni prezident b-n hukumat amalga oshiradi. Tabiati. S.O. materikdan, ayrimla- ri marjonlardan hosil bo’lgan. Eng bal. joyi 905 m (Mae o.da). Yirik orollari \u2014 Mae, Siluet, Praslen, Ladig. Iqlimi subekvatorial, dengiz iqlimi. O’rtacha oylik tra 26-28\u00b0. Yillik yog’in 4000 mm gacha (asosan, ezda). Marjon orolla- ri tarkibidagi ohaktoshlar namni o’zida saqlamaydi, shu sababli ularni xo’jalik jihatidan o’zlashtirib bo’lmaydi. Yi- rik orollarning ichki hududlarida doim yashil tropik o’rmonlar saqlanib qolgan, ularda faqat mahalliy jaydari o’simliklar (jumladan, Seyshel palma- sining qad. turi) o’sadi. Bahaybat fil- Simon toshbaqa va qush ko’p. Aldabra, Kuzen va b. rezervatlar, SentAnn dengiz milliy bog’i bor. Aholisining aksariyati Seyshelli- klar yoki kreollar (asosan, ko’chib kelgan frantsuzlar va afrikalik qullarning avlodlari, umumiy soni 65 ming kishi); hindlar, malagasilar, xitoylar, ingliz- lar ham yashaydi. Rasmiy tillar \u2014 kreol, ingliz va frantsuz tillari. Aholining 90% xristiankatolik, qolganlari \u2014 musulmon, hindular va konfutsiychilar. Shahar aholisi 55,3%. Tarixi. S.O. qad. Arab va hind dengiz sayyoxlariga ma’lum bo’lgan. 1609 y. bu orollarga ingliz dengiz sayyohlari ke- lib tushgan. 18-a. o’rtalarida frantsuzlar bosib olib, Frantsiya moliya vaziri Moro de Seshell nomi b-n atashgan. 1794 y. uni inglizlar egallab olgan. 1903 y.dan Buyuk Britaniya mustamlakasi. Mahalliy xalq mustamlakachilarga qarshi tinim- siz kurash olib bordi. 20-a. o’rtalarida siyosiy partiya va kasaba uyushmalari tu- zildi, ular xalqning ozodlik yo’lidagi kurashiga boshchilik qildi. 1970 i. S.O.ga ichki muxtoriyat berilib, qonun chiqaruvchi Assambleya tuzildi, 1976 y. 29 iyunda mustaqillikka erishdi. So. 1976 y.dan BMT a’zosi. Milliy bayrami \u2014 18 iyun \u2014 millat kuni (1993). Siyosiy partiyalari va kasaba uyush- malari. Demokratiyu partiya, 1992 y. tu- zilgan; Seyshel xalqi taraqqiyot fron- ti, 1978 y. tashkil etilgan; Seyshel milliy partiyasi, 1993 y. asos solingan. Seyshel ishchilari Ittifoqi Federasi- yasi kasaba uyushma birlashmasi, 1978 y. tuzilgan. Xujaligi. So. \u2014 agrar mamlakat. Baliq ovlash va xorijiy sayyohlik muhim ahamiyatga ega. Yalpi ichki mahsulotda qishloq va o’rmon xo’jaligi, baliq ovlash ulushi 4,1%, sayyohlik ulushi 12,3%, sa- noat va kurilishning ulushi 20,5%. Q.x. mamlakat iqtisodiyotining asosini tash- kil etadi. Kokos palmasi, kofe, tamaki, meva, sabzavot, moyli ekinlar, ziravor- lar, choy etishtiriladi. Qoramol, cho’chqa boqiladi. Kopra va vanilni qayta ish- laydigan, efirli moylar, kokos tolasi- dan turli buyumlar, sovun ishlab chikara- digan va choy qadoqlaydigan kichik korxo- nalar, yog’och tilish z-Di, bir kancha oziq- ovqat korxonalari bor. Yiliga o’rtacha 126 mln. kVtsoat elektr energiya hosil qilinadi. T.y. yo’q. Avtomobil yo’llari uz. 345 km. Orollar orasida mahalliy ke- malar qatnaydi. Mae o.da xalqaro Aero- port bor. So. chetga kopra, shuningdek, dolchin yog’i va dolchin, vanil, muzlatil- gan va konservalangan baliq, toshbaqa kosasi, granit chiqaradi, chetdan sanoat mollari, oziq-ovqat oladi. AQSh, Fran- tsiya, Buyuk Britaniya, Xitoy, JAR, Yapo- niya, Singapur b-n savdo qiladi. Pul birligi \u2014 Seyshel rupiyasi. Maorifi. Xalq ta’limi tizimi in- gliz, qisman frantsuz tizimlari ta’- sirida shakllangan. 1980 y. 6 yoshdan 15 yoshgacha bo’lgan bolalar uchun majbu- riy 9 y.lik ta’lim joriy etilgan, u 6 y.lik boshlang’ich va 3 y.lik to’liqsiz o’rta maktabni o’z ichiga oladi. Zamona- viy ta’lim tizimi 6 y.lik boshlang’ich, 3 y.lik to’liqsiz o’rta va 2 y.lik to’liqo’rta maktabdan iborat. To’liqo’rta MAK- tabda o’quvchilar ilmiy bilimlarni o’rganishdan tashqari unumli mehnat b-n ham shug’ullanadi. To’liq o’rta maktab ne- gizida ped. kolleji, 9 y.lik majburiy maktab negizida hunartexnika bilim yurtlari ishlaydi. Yoshlar oliy ta’limni chet ellarda oladilar. Matbuoti, radio- eshittirishi va teleko’rsatuvi. Gaz. Va jur.lari: «Neyshn» («millat», kreol, frantsuz va ingliz tillarida chiqadigan hukumat gaz.), «Ofishl gazett» («rasmiy gazeta», hukumat xabarnomasi), «Pipl» («Xalq», kreol, frantsuz va ingliz tilla- rida nashr etiladigan oylik jur.), «Eko dez il» («orollar aks sadosi», frantsuz, kreol va ingliz tillarida chiqadigan Di- niy jur.). Seyshel matbuot agentligi, milliy axborot agentligi, 1979 y. tuzil- gan. 1941 y.dan ingliz, frantsuz va kreol tillarida radioeshittirish olib bori- ladi. Hukumat nazoratidagi Seyshel ra- dio va televideniesi xizmati 1983 y.da tuzilgan.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
SEYSHEL OROLLARI (Seychelles), Seyshel Orollari Respu- blikasi (Republic of Seychelles) \u2014 Hind okeanida, Afrikaning Sharqiy sohili yaqinidagi Seyshel va Amirant o.lari, Aldabra, Farkuar va b. orollarda joy- lashgan davlat. Mayd. … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[206],"tags":[],"class_list":["post-124439","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-s-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124439","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=124439"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124439\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":124456,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124439\/revisions\/124456"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=124439"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=124439"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=124439"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}