{"id":124490,"date":"2024-05-16T20:12:08","date_gmt":"2024-05-16T17:12:08","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=124490"},"modified":"2024-05-16T20:12:16","modified_gmt":"2024-05-16T17:12:16","slug":"saljuqiylar-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/saljuqiylar-2\/","title":{"rendered":"Saljuqiylar"},"content":{"rendered":"\n<p>Saljuqiylar &#8212; Xuroson, yaqin va O&#8217;rta Sharq, kichik Osiyo, qisman Movarounnahrdagi bir necha davlatlar- da hukmronlik qilgan turkiy sulola (1038-1308). Sulola nomi chorvador tur- kiy qavm \u2014o&#8217;g&#8217;uzlar boshlig&#8217;i Saljufek ibn Do&#8217;kak nomidan olingan. Sulolaga Saljuqning nevarasi Sulton To&#8217;g&#8217;rulbek asos solgan. Sirdaryoning quyi oqimi \u2014 Jand sh. atroflari (hoz. Navoiy viloyati hududi) da yashagan o&#8217;g&#8217;uzlar Saljuq boshchiligidz Islom dinini qabul qilishgan (992). Saljuqning vafotidan so&#8217;ng ular nu- rota atroflarida joylashgan. Mahmud G&#8217;aznavip Amudaryodan o&#8217;tib, Buxoroga borayotganda saljuqlarning yo&#8217;lboshchisi Amir Arslon (Isroil)ni chakirib, ularga Buxorodan Xurosonga ko&#8217;chishni buyurgan (1025). Tarixchi Juzjoniynkt yozishi- cha, 4000 o&#8217;tovli saljuqlar Yag&#8217;mur, bug&#8217;, Ko&#8217;ktosh, qizil, Mansur, Anas o&#8217;g&#8217;li kabi amirlar boshchiligida Amudaryodan o&#8217;tib, Xurosonning Saraxs, Obivard, Farova, Niso, Dandanakon kabi turli mavzela- rida qo&#8217;nim topganlar. Qoraxoniylar b-n G&#8217;aznaviylar o&#8217;rtasidagi kurash- dan foydalangan S. harbiy kuchlari- ni birlashtirib, astasekin Xuroson- ni egallab, Saljuqiylar davlapishsh barpo etganlar. Keyinchalik bu davlat jahondagi eng qudratli saltanatlar- dan biriga aylangan. Sulola vakillari (hukmdorlari) Sulton deb atalgan va ular quyidagilardan iborat. Xurosondagi S (1038-1157): To&#8217;g&#8217;rulbek (1038-63), Alp Arslon (1063\u2014 72), Malikshoh (1072-92), Mahmud (1092+94), Barqiyoruq (1094-1104), Malikshoh II (1104-05), G&#8217;iyosiddin Muhammad (1105-18), Sanjar (1118\u2014 57); Kermondagi S (1041-1187): Kavur- bek (1041-73), Kermonshoh (1073), Xusayn (1073-74), Sultonshoh I (1074-85), Turonshoh I (1085-97), Eronshoh (1097-1101), Arslonshoh 1 (1101-41), Muhammadshoh1 (1141-56), To&#8217;g&#8217;rulshoh (1156-67), Bahromshoh (1167-68), Arslonshoh II (1168), Turonshoh II (1168-74), Muhammadshoh II (1174-87), Muborak (1187); Shom (Suriya)dagi S (1074\u2014 1117): Tu- tush (1074-95), Ridvan (Halabda; 1095\u2014 1113); Dukak (Damashqda; 1095-1104), Alp Arslon Arxas (Halabda; 1113-14), Sultonshoh (1114-17); Iroqdagi S. (1118-94): Maxmud (1118-31), Dovud (1131-32), To&#8217;g&#8217;rul I (1132-33), Mas&#8217;ud (1133-52), Malikshoh (1152-53), Muhammad (1153-59), Sulaymonshoh (1159-61), Arslonshoh (1161-77), To&#8217;g&#8217;rul II (1177-94); Ko&#8217;niya (Anatoliya yoxud Rum)dagi S (1077-1308): Sulaymon 1 (1077 \u2014 86), Qilich Arslon I (1086-1107), Malikshoh I (1107-16), Mas&#8217;ud I (1116-56), Qilich Arslon II (1156-88); Malikshoh II (1188-92), Kay- Xusrav I (1192-1200; 120510), Sulaymon II (1200-04), qilich Arslon III (1204-05), Kaykovus I (1210-19), Alouddin Kayqubod (1219-36), Kayxusrav II (1236-45), Kay- Kovus II (1245-47), qilich Arslon IV (1257-65), Kayxusrav III (1265-83), Mas&#8217;ud II (1283-96), Kayqubod HI (1296-1307), Mas&#8217;ud III (1307-08) va b. sulolalar. Manba: RashidadD i n , Sbornik Leto- pisey, M. L., 1952. Ad.: Bosvort K. E., Musulmanskie dinastii, M., 1971; Stenli L e npul, Musulmanskie dinastii, M. \u2014 T. \u2014 Bishkek, 1996.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Saljuqiylar &#8212; Xuroson, yaqin va O&#8217;rta Sharq, kichik Osiyo, qisman Movarounnahrdagi bir necha davlatlar- da hukmronlik qilgan turkiy sulola (1038-1308). Sulola nomi chorvador tur- kiy qavm \u2014o&#8217;g&#8217;uzlar boshlig&#8217;i Saljufek ibn &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/saljuqiylar-2\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[206],"tags":[],"class_list":["post-124490","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-s-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124490","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=124490"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124490\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":124502,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/124490\/revisions\/124502"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=124490"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=124490"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=124490"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}