{"id":125906,"date":"2024-05-19T14:56:24","date_gmt":"2024-05-19T11:56:24","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=125906"},"modified":"2024-05-19T14:56:30","modified_gmt":"2024-05-19T11:56:30","slug":"skarlatina","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/skarlatina\/","title":{"rendered":"Skarlatina"},"content":{"rendered":"\n<p>Skarlatina (lot. scarlatum \u2014 och qizil rang) \u2014aksariyat bolalarda uch- raydigan infektsion kasallik. Isitma, umumiy intoksikasiya, murtak bezlari va tomoqning yallig&#8217;lanishi, teriga may- da toshmalar toshishi va h.k. bn kechadi. Qo&#8217;zg&#8217;atuvchisi A guruhiga mansub gemoli- tik streptokokklar. Kasallik manbai \u2014 bemor, shuningdek, boshqa streptokokk- li infektsiya (angina, faringit)lar b-n ofigan kishilar. Infektsiya havotomchi yo&#8217;li orqali yuqadi. Ba&#8217;zi bemor foyda- langan o&#8217;yinchoq, idishtovoklar va b. ham S. tarqalishiga sabab bo&#8217;ladi. Ko&#8217;proq 2\u2014 6 yashar bolalarda kuzqish oylari- da uchraydi. Yashirin davri o&#8217;rtacha 2-7 kun. Odatda, to&#8217;satdan boshlanadi. Gavda harorati tez 39-40\u00b0 gacha ko&#8217;tarilib, bemor holsizlanadi, boshi va tomog&#8217;i og&#8217;riydi, ko&#8217;pincha qusadi. Kasallikning dastlabki kunlarida terida qizil, may- da nuqtasimon toshmalar paydo bo&#8217;ladi. Tomoqda S.ga xos angina alomatlari ko&#8217;zga tashlanadi, qizargan yumshoq tan- glay qattiq tanglayning oqish shilliq qavatida yaqqol ajralib turadi. Til qalin karash b-n qoplanadi. Jag&#8217;osti bezlari katgalashadi va paypaslaganda og&#8217;riq seziladi. Kasallikning avj olgan davri 4-5 kun davom etadi. Bu davrda an- gina, limfa bezlarining kattalashishi, toshmalar ortib boradi. Gavda harorati 39\u00b0 va undan ham yuqori bo&#8217;ladi. Bemor- ning eshushi xiralashishi, alahlash hollari kuzatilishi mumkin. 4-5 kun- dan so&#8217;ng harorat pasayib, bemor o&#8217;zini yaxshiroq his qiladi. Til uchi tomoni- dan karashdan tozalanib boradi. Undan musaffo bo&#8217;lgach, til malinaga o&#8217;xshab qipqizil bo&#8217;lib qoladi. Kasallikning 6kunlaridan sog&#8217;ayish davri boshlanadi. 10kunlariga kelib kasallikning barcha alomatlari yo&#8217;qoladi. Kasallikning ik- kinchi haftasidan boshlab terida pust tashlash kuzatiladi, badandan mayda ke- paksimon, qo&#8217;l va oyoq kafti, panjalar- dan po&#8217;st palahsa bo&#8217;lib ko&#8217;chadi. S.ning engil, o&#8217;rtacha og&#8217;ir va og&#8217;ir turlari ajra- tiladi. Kasallikning dastlabki kunla- ridan boshlab qonda yaqqol ifodalangan leykositoz, eozinofiliya, o&#8217;zgarishlar ro&#8217;y beradi. Eritrositlarning cho&#8217;kish tezligi (ECHT) ham ortib, soatiga 30-50 mm ni tashkil qilish mumkin. S.ning barcha turlarida ham turli asoratlar: ne- frit, limfadenit, sinusit, yuraktomir sistemasining jarohatlanishi va b. ku- zatiladi. S. b-n og&#8217;rigan bola, albatta, o&#8217;rinko&#8217;rpa qilib yotishi shart, uni kasal- xonaga yotqizishyotqizmaslikni vrach hal qiladi. Kasallik engilroq kechganida be- morni uyda davolash mumkin. Davosi. Be- Morning og&#8217;zi va tomog&#8217;i 2%li soda erit- masi yoki 1:5000 nisbatdagi furasillin eritmasi b-n chayib turiladi. Eritromi- Tsin, penisillin, bitsillin5 va b. anti- biotiklar 7 kun davomida beriladi. Al- lergiyaga qarshi preparatlar qo&#8217;llanadi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Skarlatina (lot. scarlatum \u2014 och qizil rang) \u2014aksariyat bolalarda uch- raydigan infektsion kasallik. Isitma, umumiy intoksikasiya, murtak bezlari va tomoqning yallig&#8217;lanishi, teriga may- da toshmalar toshishi va h.k. bn kechadi. &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/skarlatina\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[206],"tags":[],"class_list":["post-125906","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-s-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/125906","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=125906"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/125906\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":125930,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/125906\/revisions\/125930"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=125906"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=125906"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=125906"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}