{"id":126623,"date":"2024-05-19T20:29:07","date_gmt":"2024-05-19T17:29:07","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=126623"},"modified":"2024-05-19T20:29:10","modified_gmt":"2024-05-19T17:29:10","slug":"saxalin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/saxalin\/","title":{"rendered":"Saxalin"},"content":{"rendered":"\n<p>Saxalin \u2014 Osiyoning Sharqiy qirg&#8217;okdari yonidagi Orol. RF Saxalin viloyati tarkibida. Uz. 948 km, eni 100 km ga yakin, mayd. 76,4 ming km2. S.ni ma- terikdan tatar bo&#8217;g&#8217;ozi ajratib turadi. Oxota va Yapon dengizlari b-n o&#8217;ralgan. Qirg&#8217;oklari bo&#8217;ylab cho&#8217;zilgan tog&#8217;lar (eng baland joyi \u2014 Lopatin tog&#8217;i, 1609 m) orasida pasttekisliklar joylashgan, shim. qismi tekislik. Tog&#8217;lar, asosan, qumtosh, slaneslar, metamorflashgan jinslar va qum gillardan tarkib top- gan. Orodda toshko&#8217;mir (g&#8217;arbiy qismida) va neft (shim.sharqida) konlari bor. Iqlimi mussonli iqlim. Jan.g&#8217;arbiy sohili Susima oqimi ta&#8217;sirida ancha iliq. Yiliga 400-750 mm yog&#8217;in yog&#8217;adi. Asosiy daryolari \u2014 Tim va Poronay. Tuproklari podzol, botqoq va allyuvial tuproklar. Er yuzasining aksari qismi o&#8217;rmon (oqqarag&#8217;ay, qoraqarag&#8217;ay, pakana kedr, tilog&#8217;och). O&#8217;rmonlar tagida bo&#8217;liq o&#8217;tlar o&#8217;sib yotadi. Orol g&#8217;arbida Kuril bambukzorlari uchraydi. Hayvonot dunyo- si Sibirnikiga o&#8217;xshash, lekin birmun- cha kambag&#8217;alroq. S. evropaliklarga 17-a. dan ma&#8217;lum bo&#8217;lsa ham uning Orol ekan- ligi fasat g.I.Nevelskiy ekspedisiya- si vaqtida (184849) aniqlandi. 1855 y. tuzilgan Rossiyayaponiya shartnomasida S. ikki davlat o&#8217;rtasidagi umumiy mulk deb belgilandi. 1875 y.ga kelib S.ni Rossiya butunlay egalladi. Rossiyaning mag&#8217;lubiyati b-n tugagan Rossiya\u2014Yapo- niya urushidan so&#8217;ng ikki o&#8217;rtada tuzil- gan Portsmut sulh shartnomasiga (1905) ko&#8217;ra, Jan. S (50\u00b0 sh. k.dan Jan.) Yaponi- yaga o&#8217;tdi. 1920-25 y.larda orolning shim. kismi ham Yaponiya tasarrufida bo&#8217;ldi, 1925 y. mayidan yana Rossiya tarkibida. 1932 y.dan dastlab uzoq Sharq o&#8217;lkasi tarkibiga, 1938 y.dan Xabarovsk o&#8217;lkasi tarkibiga kirgan Saxalin viloyati tash- kil etildi. 1945 y. Jan. Saxalinni ham Rossiya egalladi. Qrim (1945) va Potsdam (1945) konferentsiyalarining qarorlariga binoan Jan. Saxalin Ros- siyaga berilgan edi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Saxalin \u2014 Osiyoning Sharqiy qirg&#8217;okdari yonidagi Orol. RF Saxalin viloyati tarkibida. Uz. 948 km, eni 100 km ga yakin, mayd. 76,4 ming km2. S.ni ma- terikdan tatar bo&#8217;g&#8217;ozi ajratib turadi. &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/saxalin\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[206],"tags":[],"class_list":["post-126623","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-s-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/126623","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=126623"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/126623\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":126636,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/126623\/revisions\/126636"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=126623"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=126623"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=126623"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}